Bên Trong Màn Ra Mắt Kỷ Lục Trị Giá 2,1 Nghìn Tỷ USD Của SpaceX Trên Nasdaq

Từ Cất Cánh Đến Quỹ Đạo: Màn Trình Diễn Ngày Đầu Tiên Để Đời

Giao dịch dưới mã SPCX trên cả sàn Nasdaq Global Select Market và Nasdaq Texas, màn ra mắt của SpaceX không chỉ lớn mà còn vô cùng sôi động . Chỉ trong ngày đầu tiên, khối lượng giao dịch đã vượt quá 207 triệu cổ phiếu loại A, với một số nguồn tin cho biết có hơn 500 triệu cổ phiếu được sang tay khi tính tất cả các loại cổ phiếu . Khối lượng này làm lu mờ hoàn toàn hoạt động của đợt IPO lớn thứ hai trong năm, Cerebras .

Khi kết thúc phiên giao dịch ở mức 160,95 USD, định giá của SpaceX đã tăng vọt lên 2,1 nghìn tỷ USD, ngay lập tức đưa công ty này trở thành công ty có giá trị thứ 6 hoặc thứ 7 trên hành tinh, vượt qua Tesla, Saudi Aramco và Broadcom .

Đà tăng không dừng lại vào thứ Sáu. Đến cuối phiên giao dịch thứ Hai, ngày 15 tháng 6, cổ phiếu SPCX được định giá gần 171,91 USD, và đến thứ Ba, ngày 16 tháng 6, cổ phiếu đóng cửa quanh mức 201,03 USD – một mức tăng 4,4% hàng ngày khác, giúp công ty tạm thời vượt qua Amazon và Microsoft để trở thành công ty lớn thứ 4 nước Mỹ tính theo vốn hóa thị trường . So với giá IPO, cổ phiếu đã tăng vọt khoảng 49% chỉ trong ba ngày giao dịch.

Nghìn Tỷ Phú Đầu Tiên: Tài Sản Vô Song Của Elon Musk

Hệ quả tài chính lớn nhất của đợt IPO là sự ra đời của nghìn tỷ phú đầu tiên trên thế giới. Hồ sơ của công ty tiết lộ rằng Musk nắm giữ khoảng 4,1 tỷ cổ phiếu (một số báo cáo còn cho là lên tới 4,76 tỷ) trị giá khoảng 866,5 tỷ USD ở mức giá niêm yết 135 USD . Sau cú bật tăng 19,2% trong ngày đầu tiên, Forbes và Bloomberg ước tính tổng tài sản ròng của ông vào khoảng 1,1 nghìn tỷ USD – tăng hơn 62 tỷ USD chỉ trong một ngày .

Con số này là tổng hợp cổ phần chi phối của ông tại SpaceX với khoảng 13-15% cổ phần tại Tesla và các tài sản khác . Con số khổng lồ đến mức nó đã nới rộng khoảng cách giàu nghèo giữa Musk và người giàu thứ hai hành tinh với biên độ chưa từng có trong một phiên giao dịch.

Lương Hưu Của Giáo Viên Và Khoản Lợi Nhuận Đầu Tư Mạo Hiểm Tối Thượng

Trong khi Musk trở thành người chiến thắng mang tính biểu tượng, tỷ suất lợi nhuận phi thường nhất lại thuộc về một nhóm giáo viên Canada. Vào năm 2019, Quỹ Hưu trí Giáo viên Ontario (OTPP) đã rót khoản đầu tư 220–300 triệu USD vào một vòng gọi vốn tư nhân của SpaceX, khi công ty này được định giá khoảng 35 tỷ USD .

Ở mức giá IPO 135 USD, cổ phần đó trị giá ước tính 11,6 tỷ USD – tương đương với tỷ suất lợi nhuận từ 40 đến 50 lần so với số tiền đặt cược ban đầu của quỹ . Chia đều cho 346.000 nhà giáo đang làm việc và đã nghỉ hưu mà quỹ này phục vụ, khoản tiền thu về bất ngờ này tương đương khoảng 33.500 USD cho mỗi thành viên . Thương vụ đơn lẻ này được coi là khoản đầu tư thành công nhất trong lịch sử của quỹ hưu trí, một sự thật càng đáng chú ý hơn khi vào năm 2025, danh mục đầu tư cổ phần tư nhân của quỹ này thực tế đã ghi nhận khoản lỗ đầu tiên sau 16 năm, một khoản lỗ được che đậy bởi những khoản lãi trên giấy tờ từ SpaceX .

Báo cáo về những nhà đầu tư lớn khác thì kém chính xác hơn. ARK Invest của Cathie Wood và Kingdom Holding được biết đến là những nhà đầu tư ban đầu sẵn sàng cho những khoản lợi nhuận khổng lồ trên giấy tờ, nhưng không có số liệu cụ thể về giá trị sau IPO hoặc quy mô cổ phần chính xác từ các nguồn tin sau ngày ra mắt . Điều chắc chắn là một nhóm các công ty đầu tư mạo hiểm—bao gồm Founders Fund, Sequoia Capital, và Andreessen Horowitz—cùng với các quỹ phòng hộ như Coatue Management, đã bước đi với một số trong những khoản lợi nhuận đầu tư mạo hiểm lớn nhất lịch sử .

Sự Tập Trung Vĩ Đại: Một Nam Châm 2,1 Nghìn Tỷ USD Hút Của Cải

Màn ra mắt của SPCX không chỉ là một sự kiện tài chính doanh nghiệp; đó là một sự dịch chuyển mang tính cấu trúc trong cách thức phân bổ vốn. Chỉ với một đợt IPO, thị trường chứng khoán Mỹ đã hấp thụ một công ty trị giá 2,1 nghìn tỷ USD, ngay lập tức gia nhập hàng ngũ độc tôn của Apple, Microsoft, Nvidia, Alphabet và Amazon trong câu lạc bộ nghìn tỷ đô . Điều này đã khuếch đại bản chất mất cân đối của thị trường, nơi một số ít các cổ phiếu công nghệ vốn hóa siêu lớn đang chiếm lĩnh tỷ trọng ngày càng tăng trong tổng vốn hóa thị trường chứng khoán.

Đến ngày 16 tháng 6, vốn hóa thị trường kết hợp của SpaceX và Tesla - cả hai đều do Musk kiểm soát - đạt khoảng 4 nghìn tỷ USD, một con số sánh ngang với định giá riêng lẻ của toàn bộ các thị trường chứng khoán toàn cầu . Hàm ý rộng lớn hơn là sự tạo ra của cải đang tăng tốc và bị dồn nén vào một tập hợp hẹp hơn các tài sản "siêu cổ phiếu", nơi những người sáng lập và những người ủng hộ tổ chức ban đầu của các công ty công nghệ và hàng không vũ trụ khổng lồ chiếm đoạt phần lớn lợi nhuận tài chính .

Tốc độ của sự tập trung này thật ngoạn mục. Cổ phiếu không chỉ đơn thuần gia nhập thị trường; nó bẻ cong cả thị trường xung quanh nó. Khối lượng giao dịch tính theo đô la trong ngày đầu tiên sánh ngang với các chỉ số chính, và trong vòng 24 giờ, SPCX đã trở thành cổ phiếu bắt buộc phải có trong các quỹ chỉ số và quỹ hoán đổi danh mục, buộc dòng vốn thụ động phải chảy vào cổ phiếu này bất chấp mọi lo ngại về định giá .

Một Ván Cược Lịch Sử, Với Rủi Ro Cao

Không phải ai cũng ăn mừng với mức định giá này. Các nhà phân tích của Morningstar đã bắt đầu theo dõi với lời cảnh báo rằng cổ phiếu này đang bị "định giá quá cao một cách đáng kể," xác định giá trị hợp lý của nó thấp hơn nhiều so với giá thị trường . CFRA đã đưa ra khuyến nghị bán đối với SPCX ngay trong ngày đầu tiên . Sự không tương xứng giữa sự hưng phấn của thị trường và định giá cơ bản cho thấy rằng, trong khi IPO là một chiến thắng lịch sử cho thanh khoản và sự tạo ra của cải, thì sự ổn định lâu dài của một công ty tên lửa trị giá hơn 2 nghìn tỷ USD vẫn còn là một cuộc tranh luận, chứ không phải là điều chắc chắn. Khi cổ phiếu được đẩy lên gần 201 USD chỉ vài ngày sau đó, thị trường đang đặt cược rằng trọng lực áp dụng cho tên lửa - nhưng có lẽ không áp dụng cho biểu đồ chứng khoán của chúng.