Pháp và Ý chống lại kế hoạch soạn thảo thỏa thuận thương mại chỉ bằng tiếng Anh của EU

Ông Šefčovič muốn bỏ qua các bản dịch đó trong những giai đoạn nhạy cảm nhất về mặt thời gian. Theo cách tiếp cận mới, chỉ một phiên bản tiếng Anh duy nhất sẽ được chia sẻ với các chính phủ và nhà lập pháp EU để thảo luận và phê duyệt . Các phiên bản đa ngữ đầy đủ vẫn sẽ được sản xuất trước khi có sự thông qua cuối cùng, nhưng sự thay đổi này sẽ loại bỏ nút thắt dịch thuật vào đúng thời điểm tốc độ là yếu tố cốt yếu .

Mục tiêu là rút ngắn quy trình từ lúc ký kết đến khi có hiệu lực xuống còn khoảng một năm, so với mức trung bình hiện nay là năm năm hoặc hơn . Ông Šefčovič đã than phiền rằng EU đơn giản là không thể hoạt động "trong môi trường này với lịch trình kiểu này" khi mỗi năm trì hoãn đồng nghĩa với mất mát về thương mại, việc làm và các cơ hội chiến lược .

Các trường hợp thí điểm: Ấn Độ và Indonesia

Ủy ban đã nhắm đến hai hiệp định để thử nghiệm cách tiếp cận nhanh này.

Ấn Độ đã kết thúc đàm phán với EU về một hiệp định thương mại tự do mang tính bước ngoặt vào ngày 27 tháng 1 năm 2026 . Ông Šefčovič đã nói rõ với các bộ trưởng thương mại EU rằng thỏa thuận này có thể là dự án thí điểm cho quy trình chỉ dùng tiếng Anh trong giai đoạn phê chuẩn . Hiệp định này có ý nghĩa thương mại to lớn, hứa hẹn cắt giảm mạnh thuế quan đối với hàng xuất khẩu của châu Âu như rượu vang và các sản phẩm ô tô .

Indonesia là trường hợp thứ hai. EU đang đàm phán Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện (CEPA), đã đạt được đột phá chính trị vào tháng 7 năm 2025 khi Chủ tịch Ủy ban Ursula von der Leyen và Tổng thống Indonesia Prabowo Subianto tuyên bố đạt được thỏa thuận . Chính ông Šefčovič đã đích thân tới Indonesia vào tháng 9 năm 2025 để thúc đẩy đàm phán đi đến hồi kết, và việc đẩy nhanh phê chuẩn hiệp định này vẫn là một ưu tiên đã được nêu rõ .

Cả Ấn Độ và Indonesia đều đã ở giai đoạn cuối và đại diện chính xác cho loại thỏa thuận mà ông Šefčovič nói rằng EU phải nhanh chóng chốt hạ trong bối cảnh thương mại toàn cầu đang phân mảnh .

Vì sao Pháp và Ý nói "không"

Sự phản đối từ Paris và Rome bắt nguồn từ luật hiến pháp và nguyên tắc chính trị.

Lập luận về hiến pháp: Cả hai nước đều khẳng định hiến pháp quốc gia của họ yêu cầu các điều ước quốc tế phải được công bố và phê chuẩn bằng ngôn ngữ chính thức của họ . Một quan chức Pháp tuyên bố thẳng thừng: "Đây là vấn đề của Hiến pháp Pháp. Pháp không thể bị ràng buộc hoặc cam kết với một văn bản không được soạn thảo bằng tiếng Pháp" . Các quan chức Ý cũng viện dẫn những ràng buộc tương tự . Hiến pháp Pháp quy định tiếng Pháp là ngôn ngữ duy nhất của nền Cộng hòa .

Nguyên tắc đa ngôn ngữ: Chế độ ngôn ngữ của EU không chỉ đơn thuần là vấn đề hành chính – nó được quy định trong luật hiệp ước. Hiến chương về các Quyền Cơ bản buộc EU phải tôn trọng sự đa dạng ngôn ngữ và nghiêm cấm phân biệt đối xử dựa trên ngôn ngữ . Điều 314 của Hiệp ước về Chức năng của Liên minh châu Âu (TFEU) thiết lập nguyên tắc "tính xác thực bình đẳng của các văn bản" trên tất cả các ngôn ngữ chính thức . Điều 342 TFEU yêu cầu bất kỳ thay đổi nào đối với chế độ ngôn ngữ đều phải được Hội đồng nhất trí thông qua – trao cho Pháp và Ý một quyền phủ quyết hiệu quả .

Chính trị bản sắc: Đối với Pháp nói riêng, cuộc chiến này vượt ra ngoài các vấn đề kỹ thuật pháp lý. Paris coi đề xuất này là sự "Anh hóa" các thể chế EU, một mối đe dọa bản sắc hơn là một thay đổi thủ tục đơn thuần . Đây không phải là một cuộc chiến mới: Pháp trước đây đã kiện Ủy ban về các bài kiểm tra tuyển dụng chỉ bằng tiếng Anh, lập luận rằng chúng phân biệt đối xử có lợi cho các ứng viên nói tiếng Anh bản ngữ . Ý cũng có tiền lệ thắng các phán quyết của tòa án bảo vệ quyền ngôn ngữ trong tuyển dụng của EU .

Lập luận phản bác của ông Šefčovič

Ủy viên Thương mại đã đưa ra ba lý do chính để biện minh.

Tốc độ mang tính sống còn: Ông Šefčovič lập luận rằng EU đã mất ước tính 300 tỷ euro cơ hội thương mại do việc phê chuẩn chậm trễ các hiệp định trong quá khứ . Từ năm 2021 đến 2025, EU được cho là đã có thể thu thêm 183 tỷ euro xuất khẩu và 291 tỷ euro GDP nếu thỏa thuận Mercosur có hiệu lực . Với việc thuế quan của Mỹ leo thang và chuỗi cung ứng toàn cầu đang dịch chuyển, Ủy viên này nhấn mạnh châu Âu không thể chịu đựng được các mốc thời gian phê chuẩn kéo dài nhiều năm .

Thực tế thực tiễn: Tiếng Anh vốn đã là ngôn ngữ làm việc thực tế trong các cuộc đàm phán thương mại và là ngôn ngữ mà hầu hết các công việc soạn thảo pháp lý diễn ra trong Ủy ban . Các nghiên cứu học thuật của chính EU ghi nhận rằng hiệp định thương mại EU-Nhật Bản gần đây đã phá vỡ tiền lệ bằng cách ưu tiên văn bản tiếng Anh, phản ánh ngôn ngữ của các cuộc đàm phán . Đề xuất của ông Šefčovič về cơ bản là đưa quy trình chính thức phù hợp với thực tiễn hiện tại .

Phòng thủ thương mại trong chiến tranh thuế quan: Với việc chính quyền Trump áp đặt thuế quan nặng nề và thương mại toàn cầu đang phân mảnh, ông Šefčovič đã ưu tiên chốt các thỏa thuận với Ấn Độ, Indonesia, Mercosur và các quốc gia Đông Nam Á . Ông đã nói với các Nghị sĩ châu Âu rằng "mỗi năm chúng ta mất đi là một năm mất đi thương mại, việc làm và các cơ hội kinh tế" . Việc phê chuẩn nhanh hơn được mô tả như một điều cần thiết chiến lược, chứ không chỉ là một sự tiện lợi hành chính.

Triển vọng rộng hơn và thực tế chính trị

Ông Šefčovič tuyên bố có sự ủng hộ rộng rãi từ các quốc gia thành viên EU cho các thủ tục phê chuẩn nhanh hơn . Tại một cuộc họp không chính thức của các bộ trưởng thương mại ở Síp vào ngày 20 tháng 2 năm 2026, ông nói rằng các chính phủ quốc gia đã ủng hộ mục tiêu rút ngắn thời gian xuống còn một năm . Nhiều quốc gia – đặc biệt là các nước Bắc và Trung Âu – ủng hộ việc tăng hiệu quả .

Nhưng sự phản đối của Pháp có trọng lượng lớn hơn bình thường vì hai lý do. Thứ nhất, tiếng Pháp là một trong những ngôn ngữ hiệp ước gốc của EU, và Paris có thể tập hợp các quốc gia nói tiếng Pháp và Nam Âu khác . Ý đã tham gia kháng cự, và Hungary cùng Ba Lan đã thể hiện tình đoàn kết với Pháp trong các vấn đề thương mại khác, chẳng hạn như thỏa thuận Mercosur .

Thứ hai, bất kỳ thay đổi chính thức nào đối với chế độ ngôn ngữ của EU đều yêu cầu sự ủng hộ nhất trí trong Hội đồng theo Điều 342 TFEU . Điều này trao cho Pháp một quyền phủ quyết hiệu quả. Ủy ban có thể cố gắng thực hiện cách tiếp cận chỉ dùng tiếng Anh một cách không chính thức – dựa vào thực tế là tiếng Anh đã thống trị ở cấp độ làm việc – nhưng một thay đổi pháp lý chính thức sẽ đòi hỏi sự đồng ý của Pháp, điều hiện có vẻ nằm ngoài tầm với .

Động thái chỉ dùng tiếng Anh là một phần trong chiến lược rộng lớn hơn của Ủy ban nhằm tinh giản chính sách thương mại trong bối cảnh chiến tranh thuế quan toàn cầu. Hiệp định Mercosur đã vấp phải sự phản kháng tương tự từ Pháp, nhưng Ủy ban đã thúc đẩy một cuộc bỏ phiếu theo đa số đủ điều kiện vào tháng 1 năm 2026 và hiện đang khám phá khả năng áp dụng tạm thời . Tiền lệ đó – sử dụng các cách giải quyết pháp lý để vượt qua sự phản đối của Pháp – có thể là một hình mẫu cho cuộc tranh luận về ngôn ngữ, mặc dù các rủi ro hiến pháp xung quanh ngôn ngữ hiệp ước được cho là cơ bản hơn.

Điều rõ ràng là cuộc chiến về các hiệp định thương mại chỉ dùng tiếng Anh không chỉ là về khâu hậu cần dịch thuật. Đó là một cuộc chiến ủy nhiệm về linh hồn của EU: một liên minh kỹ trị được tối ưu hóa cho khả năng cạnh tranh toàn cầu so với một liên minh chính trị được xây dựng trên sự bình đẳng của các quốc gia thành viên và ngôn ngữ của họ.