Kho bạc Mỹ một lần nữa trì hoãn thương vụ 22 tỷ USD của Lukoil, cho thấy “ván bài” trừng phạt phức tạp hơn dự tính

Vào ngày 28 tháng 5 năm 2026, Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ đã gia hạn một giấy phép quan trọng thêm một tháng, đẩy lùi hạn chót cho các cuộc đàm phán về việc bán tài sản nước ngoài của gã khổng lồ dầu mỏ Nga Lukoil đến ngày 27 tháng 6 năm 2026 . Đây là lần gia hạn thứ sáu kể từ khi lệnh trừng phạt được áp đặt, một tín hiệu rõ ràng cho thấy thương vụ thoái vốn bắt buộc trị giá 22 tỷ USD này phức tạp hơn nhiều so với những tính toán ban đầu . Giấy phép, được biết đến với tên gọi Giấy phép Chung 131F, cho phép những người mua tiềm năng tổ chức đàm phán, ký kết các thỏa thuận có điều kiện và tiến hành thẩm định chi tiết, nhưng giao dịch cuối cùng vẫn phụ thuộc vào sự chấp thuận riêng biệt từ OFAC .

Lệnh trừng phạt như một vũ khí chiến lược

Đồng hồ bắt đầu đếm ngược vào ngày 22 tháng 10 năm 2025, khi OFAC đưa Lukoil, nhà sản xuất dầu lớn thứ hai của Nga, vào danh sách trừng phạt nhằm "gia tăng áp lực lên ngành năng lượng Nga và làm suy giảm khả năng huy động doanh thu cho cỗ máy chiến tranh của họ" . Động thái này nằm trong một chiến lược rộng lớn hơn dưới thời chính quyền Trump, sử dụng các biện pháp trừng phạt kinh tế để buộc Moscow phải hướng tới một thỏa thuận hòa bình tại Ukraine. Tác động tài chính là vô cùng nghiêm trọng; Lukoil đã báo cáo khoản lỗ ròng khổng lồ 1,06 nghìn tỷ rúp (khoảng 12,5 tỷ USD) trong năm 2025, phần lớn đến từ khoản xóa sổ 1,7 nghìn tỷ rúp (20,2 tỷ USD) cho các khoản đầu tư quốc tế của mình .

Danh mục đầu tư 22 tỷ USD: Những gì đang bị đe dọa

Khối tài sản được đề cập, nằm dưới sự quản lý của công ty con Lukoil International GmbH, là một danh mục đầu tư khổng lồ trải dài trên hơn 30 quốc gia với giá trị ước tính khoảng 22 tỷ USD . “Viên ngọc quý” trong số này là 75% cổ phần chi phối tại mỏ dầu khổng lồ West Qurna 2 của Iraq, nhưng danh mục còn bao gồm các nhà máy lọc dầu, các dự án thượng nguồn ở Ai Cập, Azerbaijan, Uzbekistan, và một mạng lưới 321 trạm xăng tại Romania . Thương vụ bắt buộc này về cơ bản đã đảo ngược hàng thập kỷ mở rộng quốc tế của Lukoil.

Thỏa thuận có điều kiện với Tập đoàn Carlyle

Một hướng đi tiềm năng đã xuất hiện vào ngày 29 tháng 1 năm 2026, khi Lukoil ký một thỏa thuận sơ bộ với “ông lớn” đầu tư tư nhân của Mỹ, Tập đoàn Carlyle, để mua lại Lukoil International GmbH . Thỏa thuận được công bố là rất quan trọng nhưng đi kèm với những điều kiện lớn:

• Loại trừ Kazakhstan: Các tài sản tại Kazakhstan được loại trừ một cách rõ ràng khỏi thương vụ và sẽ vẫn thuộc quyền sở hữu của Lukoil .
• Thỏa thuận không độc quyền: Thỏa thuận này không mang tính độc quyền, và Lukoil đã tuyên bố rằng họ vẫn đang tiếp tục các cuộc đàm phán song song với những người mua tiềm năng khác .
• Giá không được tiết lộ: Điều quan trọng là cả Lukoil lẫn Tập đoàn Carlyle đều chưa công khai giá mua cho giao dịch này .
• Rào cản pháp lý: Toàn bộ thương vụ phụ thuộc vào việc nhận được các phê duyệt pháp lý cần thiết, quan trọng nhất là giấy phép từ OFAC .

Lời đề nghị bị chặn của Gunvor và những người mua khác

Thỏa thuận với Carlyle không phải là nỗ lực đầu tiên. Cuối năm 2025, nhà giao dịch hàng hóa Thụy Sĩ Tập đoàn Gunvor đã đưa ra lời đề nghị ban đầu trị giá 22 tỷ USD . Tuy nhiên, Bộ Tài chính Mỹ đã có một bước đi phi thường khi công khai lên án công ty này, gọi họ là "con rối của Điện Kremlin" trên mạng xã hội và tuyên bố sẽ "không bao giờ" cấp giấy phép cho Gunvor vận hành các tài sản này . Gunvor, gọi những bình luận đó là "về cơ bản là sai lầm," sau đó đã rút lại lời đề nghị vào tháng 11 năm 2025 .

Các báo cáo cũng đề cập đến sự quan tâm từ các bên khác, bao gồm một tập đoàn có sự tham gia của Chevron và Quantum Capital Group . Tuy nhiên, không thể xác minh độc lập chi tiết về tình trạng của các đề nghị cạnh tranh này từ các nguồn sẵn có.

Cuộc chơi chờ đợi sự phê duyệt của OFAC

Việc gia hạn lặp đi lặp lại hàng tháng, được ghi nhận qua hàng loạt Giấy phép Chung (từ GL 131A đến 131F hiện tại), cho thấy một chiến lược có chủ đích của Bộ Tài chính Mỹ . Các giấy phép này cho phép một loạt các hoạt động tiền giao dịch, từ đàm phán đến thuê cố vấn pháp lý bên ngoài và thẩm định pháp lý, nhưng dừng lại rõ ràng trước khi cho phép thương vụ cuối cùng . Điều này tạo ra một quy trình được kiểm soát, nơi Mỹ duy trì lợi thế đàm phán tối đa. Việc buộc phải thoái vốn là một công cụ để cắt đứt các dòng doanh thu có liên kết với phương Tây khỏi Điện Kremlin, và Bộ Tài chính dường như không vội vàng hoàn tất thương vụ, sử dụng sự không chắc chắn này như một phần của chiến dịch gây áp lực rộng lớn hơn nhằm thúc đẩy Moscow chấm dứt chiến tranh ở Ukraine .