Đột phá lịch sử tại Samsung: Nhân viên chip nhận thưởng ‘khủng’ hơn 13 tỷ đồng, nội bộ dậy sóng

Vào ngày 27 tháng 5 năm 2026, một cuộc bỏ phiếu mang tính bước ngoặt của công đoàn đã chính thức phê chuẩn thỏa thuận tiền lương có thể định hình lại hoàn toàn văn hóa đãi ngộ tại tập đoàn lớn nhất Hàn Quốc. Thỏa thuận này không chỉ giúp Samsung Electronics thoát khỏi nguy cơ đình công lớn nhất lịch sử, mà còn tạo ra một bước ngoặt chưa từng có về cách thức chia sẻ lợi nhuận trong thời đại trí tuệ nhân tạo (AI).

Tuy nhiên, đằng sau những con số thưởng kỷ lục dành cho các kỹ sư chip bán dẫn là một cuộc khủng hoảng nội bộ đang âm ỉ, khi hàng chục nghìn nhân viên ở các mảng kinh doanh khác cảm thấy bị bỏ lại phía sau.

Các điều khoản đột phá của thỏa thuận

Thỏa thuận mới giữa ban lãnh đạo Samsung và liên minh công đoàn, được Bộ trưởng Lao động Hàn Quốc đứng ra hòa giải vào phút chót, bao gồm những điểm mấu chốt mang tính cách mạng:

Tăng lương cơ bản và xóa bỏ mọi giới hạn

• Tăng lương toàn tập đoàn: Mức lương cơ bản của tất cả nhân viên Samsung Electronics được tăng trung bình 6,2% . Đây là nền tảng cơ bản áp dụng cho mọi bộ phận.
• Xóa bỏ trần thưởng: Rào cản quan trọng nhất đã được gỡ bỏ khi Samsung đồng ý dỡ bỏ giới hạn trần (trước đây là 50% lương năm) đối với tiền thưởng hiệu suất cho mảng bán dẫn, áp dụng một hệ thống không giới hạn tương tự như mô hình của đối thủ cạnh tranh trực tiếp SK hynix . Điều này có nghĩa là nếu lợi nhuận càng cao, tiền thưởng càng lớn mà không bị chặn trên.

Quỹ thưởng khổng lồ cho “át chủ bài” chip bán dẫn

• Quỹ thưởng quản lý đặc biệt: Một quỹ thưởng đặc biệt mới được thiết lập, tương đương 10,5% lợi nhuận hoạt động từ mảng kinh doanh bán dẫn (Device Solutions - DS) của Samsung . Khi kết hợp với chương trình Thưởng Vượt Lợi Nhuận (OPI) hiện có, tổng cộng khoảng 12% lợi nhuận hoạt động hàng năm sẽ được dành ra để thưởng cho nhân viên mảng chip, và cơ chế này sẽ kéo dài trong suốt 10 năm .
• Cơ cấu chi trả hỗn hợp: Khoảng 78.000 nhân viên mảng chip sẽ nhận thưởng dưới dạng cổ phiếu quỹ của Samsung dựa trên công thức lợi nhuận này, cùng với một khoản thưởng thêm bằng tiền mặt tương đương 1,5% .
• Thưởng tiền mặt cố định: Tất cả công nhân viên mảng chip cũng sẽ nhận được một khoản thưởng tiền mặt định kỳ bằng 50% mức lương năm của họ .

Con số thưởng thực tế: “Tiền chảy về đâu?”

Dựa trên các dự báo lợi nhuận năm 2026 và các điều khoản đã được phê chuẩn, đây là những ước tính về mức chi trả cho nhân viên mảng chip nhớ:

Chỉ số	Mức chi trả ước tính
Thưởng trung bình mỗi nhân viên chip	Khoảng 513 triệu won (~340.000 USD)
Mức thưởng tối đa cho nhân viên chip nhớ xuất sắc	Lên tới 600 triệu won (~440.000 USD)
Tổng quỹ thưởng cho nhân viên chip năm nay	Khoảng 40 nghìn tỷ won (~26,6 tỷ USD)

Lưu ý: Đối với một kỹ sư có mức lương cơ bản 100 triệu won/năm, nếu Samsung đạt 300 nghìn tỷ won lợi nhuận hoạt động, họ có thể nhận tổng cộng hơn 600 triệu won tiền thưởng, một mức thưởng cao ngất ngưởng làm rung chuyển thị trường lao động Hàn Quốc . Một số nguồn tin còn đưa ra con số trung bình cao hơn, vào khoảng 416.000 USD cho mỗi nhân viên, tùy thuộc vào cách dự báo tổng lợi nhuận theo công thức chia sẻ mới .

Làn sóng phẫn nộ và “Cuộc chiến giữa các công nhân”

Trong khi các kỹ sư chip đang chuẩn bị đón nhận khoản thu nhập khổng lồ, thì một cơn bão phản đối đã nổ ra từ chính bên trong Samsung.

Khoảng cách 100 lần và sự bất bình của khối Điện tử Tiêu dùng (DX)

Sự phẫn nộ dữ dội nhất đến từ các nhân viên thuộc bộ phận Trải nghiệm Thiết bị (DX), nơi sản xuất điện thoại thông minh, TV và đồ gia dụng. Những lời phàn nàn chính bao gồm:

• Khoảng cách khen thưởng khổng lồ: Trong khi những nhân viên hàng đầu của mảng chip nhớ có thể đút túi tới 600 triệu won (~400.000 USD), thì các kỹ sư ở mảng DX chỉ nhận được vỏn vẹn 6 triệu won (~4.000 USD) . Mức chênh lệch gấp 100 lần này đã thổi bùng ngọn lửa bất bình.
• Chiến dịch phản đối chính thức: Các nhân viên bộ phận DX đã phát động một chiến dịch kêu gọi bỏ phiếu bác bỏ thỏa thuận, lập luận rằng nó hầu như không mang lại lợi ích gì cho họ trong khi dành phần thưởng quá lớn cho riêng mảng chip .
• Tinh thần nội bộ tan vỡ: Các lãnh đạo công đoàn và nhân viên mô tả thỏa thuận này đã “xé tan cảm giác cân bằng” trong nội bộ công ty . Trên các bảng tin nội bộ, bầu không khí u ám bao trùm, với những dòng trạng thái như “cảm giác như công ty đang sụp đổ” .
• Mâu thuẫn sâu sắc hơn: Ngay cả trong nội bộ mảng DS, các kỹ sư làm việc tại các bộ phận không thuộc mảng chip nhớ (như System LSI thiết kế chip logic và xưởng đúc chip) cũng bất mãn khi khoản thưởng của họ (dự kiến 160-210 triệu won) thua kém rõ rệt so với đồng nghiệp bên chip nhớ . Điều này càng làm dấy lên câu hỏi về sự công bằng khi các bộ phận thua lỗ cũng nhận thưởng lớn, phá vỡ nguyên tắc “thưởng theo hiệu quả công việc” lâu đời của Samsung .

Áp lực từ cổ đông

Không chỉ nhân viên, các cổ đông của Samsung cũng phản ứng gay gắt. Nhiều vụ kiện đã được đệ trình nhằm ngăn chặn việc chi trả thưởng với lập luận rằng cấu trúc thưởng này là quá mức, gây thiên vị cho một bộ phận và làm tổn hại đến lợi ích chung của toàn tập đoàn . Các nhà phân tích và tờ báo kinh tế lớn như Dong-A Ilbo cũng cảnh báo thỏa thuận này có nguy cơ làm suy yếu đầu tư trong tương lai, khi một phần lớn lợi nhuận bị khóa chặt để chia cho người lao động .

Thỏa thuận này là một con dao hai lưỡi. Một mặt, nó giúp Samsung giữ chân nhân tài trong cuộc đua AI khốc liệt, ngăn chặn làn sóng chảy máu chất xám sang SK hynix. Mặt khác, nó khoét sâu hố sâu ngăn cách nội bộ, đặt CEO và công đoàn vào tình thế phải hàn gắn một tập thể đang bị chia rẽ nghiêm trọng ngay sau khi ngọn lửa đình công vừa tạm thời được dập tắt.