Tên lửa đạn đạo Oreshnik: Vì sao Ukraine và Mỹ cảnh báo một cuộc tấn công có thể xảy ra?

Hệ thống này cũng được cho là có khả năng mang đầu đạn thông thường hoặc đầu đạn hạt nhân, vì vậy nó có thể đóng vai trò vừa chiến thuật vừa chiến lược trên chiến trường.

Một đặc điểm đáng chú ý khác là khả năng sử dụng nhiều đầu đạn tách rời có thể nhắm mục tiêu độc lập (MIRV). Điều này nghĩa là sau khi tái nhập khí quyển, tên lửa có thể tách thành nhiều đầu đạn nhỏ để tấn công nhiều mục tiêu khác nhau hoặc phân tán bom con. Công nghệ này trước đây thường gắn với các tên lửa mang đầu đạn hạt nhân.

Vì sao Kyiv và Đại sứ quán Mỹ đưa ra cảnh báo?

Vào tháng 5/2026, Đại sứ quán Mỹ tại Kyiv thông báo đã nhận được thông tin về một cuộc tấn công đường không “có khả năng đáng kể” có thể xảy ra trong vòng 24 giờ, đồng thời khuyến cáo công dân Mỹ phải sẵn sàng lập tức tìm nơi trú ẩn nếu còi báo động vang lên.

Cùng thời điểm đó, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy cho biết cơ quan tình báo Ukraine đã nhận được dữ liệu từ các đối tác Mỹ và châu Âu cho thấy Nga có thể đang chuẩn bị một cuộc tấn công sử dụng tên lửa Oreshnik.

Các quan chức không công bố chi tiết nguồn tình báo hoặc kế hoạch cụ thể. Những gì được công khai chỉ cho thấy đánh giá chung rằng có khả năng xảy ra một đợt tấn công quy mô lớn hoặc kết hợp giữa tên lửa và máy bay không người lái.

Những lần Oreshnik được cho là đã sử dụng

Dù mới xuất hiện trong các báo cáo công khai gần đây, Oreshnik đã được liên hệ với một số sự kiện trong cuộc chiến tại Ukraine:

• 21/11/2024 – Dnipro: Lần sử dụng chiến đấu đầu tiên được ghi nhận, khi tên lửa này được cho là tấn công thành phố Dnipro của Ukraine.
• 09/01/2026 – vùng Lviv: Một số quan chức và báo chí Ukraine cho rằng Oreshnik được sử dụng trong một đợt tấn công lớn bằng tên lửa và UAV nhằm vào cơ sở hạ tầng.

Tuy nhiên, một số nhà phân tích lưu ý rằng các báo cáo ban đầu về cuộc tấn công tháng 1/2026 chưa được xác nhận ngay lập tức bởi giới chức Ukraine, cho thấy việc xác định chính xác loại vũ khí trong các đợt tấn công quy mô lớn thường rất khó khăn.

Vì sao tên lửa đạn đạo đặc biệt nguy hiểm?

Các tên lửa đạn đạo như Oreshnik đặt ra thách thức lớn cho hệ thống phòng không vì:

• Tốc độ cực cao, có thể vượt Mach 10.
• Quỹ đạo bay rất cao rồi lao xuống mục tiêu với góc dốc.
• Khả năng mang nhiều đầu đạn, khiến việc đánh chặn phức tạp hơn.

Các hệ thống phòng thủ tên lửa hiện đại vẫn có thể đánh chặn một số mục tiêu, nhưng thời gian cảnh báo cho dân thường thường rất ngắn sau khi tên lửa được phóng.

Người dân được khuyến cáo làm gì?

Trước nguy cơ tấn công tăng cao, Đại sứ quán Mỹ và chính quyền Ukraine nhấn mạnh các biện pháp phòng vệ cơ bản:

• Theo dõi cảnh báo không kích và thông báo khẩn cấp từ chính quyền.
• Xác định sẵn nơi trú ẩn gần nhất.
• Di chuyển ngay vào nơi trú ẩn khi còi báo động vang lên.

Những khuyến cáo này phản ánh thực tế rằng tên lửa đạn đạo có thể tới mục tiêu chỉ trong thời gian rất ngắn sau khi phóng.

Bối cảnh chiến lược rộng hơn

Những cảnh báo liên quan tới Oreshnik cho thấy xu hướng mới trong cuộc chiến: kết hợp vũ khí đạn đạo tốc độ cao với drone và tên lửa hành trình trong cùng một đợt tấn công. Chiến thuật này có thể gây quá tải cho hệ thống phòng không và khiến việc đánh chặn trở nên khó khăn hơn.

Dù thông tin về các vụ phóng cụ thể hiếm khi được công bố đầy đủ, việc Ukraine và Đại sứ quán Mỹ đưa ra cảnh báo cho thấy các cơ quan tình báo đồng minh đang theo dõi chặt chẽ nguy cơ leo thang và sẵn sàng cảnh báo dân thường khi xuất hiện mối đe dọa đáng tin cậy.