Cuộc chiến Apple – Epic lên Tòa án Tối cao Mỹ: Phí App Store và thanh toán ngoài hệ thống

Cuộc chiến pháp lý kéo dài nhiều năm giữa Apple và Epic Games – nhà phát triển trò chơi Fortnite – đang bước sang một giai đoạn mới tại Tòa án Tối cao Hoa Kỳ. Apple lập luận rằng vụ kiện của Epic không nên bị biến thành những quy tắc mang tính hệ thống cho toàn bộ App Store tại Mỹ, trong khi các tòa án vẫn tiếp tục xem xét cách Apple xử lý thanh toán bên ngoài và các khoản phí dành cho nhà phát triển.

Trọng tâm của tranh chấp là câu hỏi: Apple có bắt buộc phải cho phép các nhà phát triển hướng người dùng tới phương thức thanh toán ngoài App Store hay không, và nếu có thì Apple có được thu phí cho các giao dịch đó không.

Lập luận của Apple trước Tòa án Tối cao

Trong hồ sơ mới nhất, Apple đề nghị Tòa án Tối cao Mỹ tạm dừng hiệu lực một chỉ thị của Tòa phúc thẩm Liên bang Khu vực 9 (Ninth Circuit) trong khi hãng chuẩn bị đơn kháng nghị để yêu cầu tòa xem xét toàn diện vụ việc. Apple cho rằng tranh chấp hiện nay thực chất chỉ xoay quanh cách diễn giải một lệnh cấm của tòa và phán quyết khinh thường tòa, chứ không phải là thách thức rộng lớn đối với toàn bộ mô hình App Store.

Theo Apple, các tòa cấp dưới đã mở rộng phạm vi vụ kiện ban đầu của Epic – vốn là tranh chấp giữa hai công ty – thành những quy tắc có thể ảnh hưởng tới mọi nhà phát triển trên App Store tại Mỹ, kể cả những công ty không liên quan đến vụ kiện. Apple cho rằng cách mở rộng này vượt quá những gì phiên tòa ban đầu đề cập.

Apple cũng nói rằng các phán quyết gần đây đã hạn chế khả năng của hãng trong việc quản lý App Store và thu phí đối với các giao dịch liên quan đến ứng dụng phân phối qua nền tảng của mình.

Vấn đề cốt lõi: Liên kết thanh toán bên ngoài

Tranh chấp bắt nguồn từ các quy định được gọi là “anti‑steering” – những chính sách trước đây cấm nhà phát triển hướng người dùng sang phương thức thanh toán bên ngoài hệ thống thanh toán trong ứng dụng của Apple.

Trong phiên tòa ban đầu, một thẩm phán liên bang phán quyết rằng Apple phải cho phép nhà phát triển đặt nút bấm, liên kết hoặc lời kêu gọi hành động dẫn người dùng tới phương thức thanh toán bên ngoài App Store. Quy định này nhằm tạo cho nhà phát triển một cách để tránh mức hoa hồng tiêu chuẩn của Apple đối với thanh toán trong ứng dụng, vốn có thể lên tới 30%.

Tuy vậy, phán quyết đó không giải quyết dứt điểm câu hỏi Apple được phép thu bao nhiêu phí nếu việc mua hàng diễn ra bên ngoài hệ thống của họ.

Vì sao phí 27% của Apple dẫn đến phán quyết khinh thường tòa

Sau khi lệnh của tòa có hiệu lực, Apple đã cập nhật quy định App Store: cho phép ứng dụng đặt liên kết thanh toán bên ngoài, nhưng vẫn áp dụng mức phí tối đa 27% đối với nhiều giao dịch thực hiện thông qua các liên kết này.

Epic cho rằng cách thực hiện này làm suy yếu lệnh của tòa và trên thực tế vẫn duy trì cấu trúc phí cũ của Apple. Tranh chấp sau đó dẫn đến một phán quyết khinh thường tòa (civil contempt) khi tòa kết luận rằng việc Apple triển khai quy định mới không tuân thủ đầy đủ lệnh cấm liên quan đến liên kết thanh toán bên ngoài.

Tòa phúc thẩm Khu vực 9 phần lớn giữ nguyên các chế tài liên quan đến phán quyết khinh thường tòa, đồng thời chuyển lại một số vấn đề cho tòa cấp dưới xem xét – đặc biệt là câu hỏi vẫn chưa được giải quyết: Apple có thể thu mức phí bao nhiêu, hoặc có được thu phí hay không, đối với các giao dịch hoàn tất bên ngoài App Store.

Epic phản ứng thế nào trước động thái mới của Apple

Epic Games phản đối yêu cầu của Apple về việc tạm dừng hiệu lực phán quyết tại Tòa án Tối cao. Công ty cho rằng Apple đã thua ở các phán quyết quan trọng tại tòa cấp dưới và chưa chứng minh được lý do đủ mạnh để được hưởng biện pháp khẩn cấp.

Epic lập luận rằng các thủ tục tại tòa cấp dưới nên tiếp tục trong khi Tòa án Tối cao quyết định có nhận xem xét kháng nghị của Apple hay không. Theo Epic, việc trì hoãn chỉ kéo dài một hệ thống mà tòa án đã phán quyết là vi phạm.

Những diễn biến mới nhất của vụ kiện

Một số sự kiện gần đây cho thấy tình trạng hiện tại của cuộc chiến pháp lý:

• Tháng 5/2026: Apple nộp đơn khẩn cấp lên Tòa án Tối cao yêu cầu tạm dừng chỉ thị của Tòa phúc thẩm Khu vực 9 trong khi chuẩn bị đơn kháng nghị.
• Epic nộp phản hồi vài ngày sau đó, đề nghị tòa bác yêu cầu tạm dừng của Apple.
• Tòa án Tối cao từ chối tạm dừng tiến trình, nghĩa là các tòa cấp dưới vẫn có thể tiếp tục xem xét các vấn đề còn lại liên quan đến mức phí đối với giao dịch bên ngoài.

Song song với cuộc chiến pháp lý, cạnh tranh thương mại giữa hai công ty vẫn tiếp diễn. Trò chơi Fortnite đã quay trở lại App Store của Apple tại hầu hết thị trường trên thế giới sau nhiều năm vắng bóng, dù tranh chấp về phí và quy định nền tảng vẫn chưa kết thúc.

Vì sao vụ kiện này được theo dõi trên toàn cầu

Dù bắt đầu như một cuộc xung đột giữa một nhà phát triển game và nhà vận hành nền tảng, vụ kiện Apple–Epic đang được các cơ quan quản lý và cộng đồng nhà phát triển trên khắp thế giới theo dõi sát sao.

Câu hỏi cốt lõi – liệu chủ sở hữu nền tảng có thể bắt buộc sử dụng hệ thống thanh toán của mình hoặc thu phí đối với giao dịch bên ngoài hay không – có thể ảnh hưởng đến cách các chợ ứng dụng di động vận hành trong tương lai.

Hiện tại, vụ việc vẫn chưa có hồi kết: Apple đang tìm cách đưa tranh chấp lên Tòa án Tối cao, các tòa cấp dưới tiếp tục xem xét vấn đề phí đối với thanh toán bên ngoài, và cuộc tranh luận về quyền lực của App Store so với quyền tự do của nhà phát triển vẫn đang tiếp tục.