Apple phản đối kế hoạch của EU buộc Google mở Android cho các trợ lý AI đối thủ

EU muốn Android “mở cửa” hơn cho các trợ lý AI

Liên minh châu Âu (EU) đang xem xét các biện pháp mới trong khuôn khổ Digital Markets Act (DMA) – đạo luật nhằm hạn chế quyền lực của các nền tảng công nghệ lớn và thúc đẩy cạnh tranh.

Trong quá trình triển khai luật, Ủy ban châu Âu đã mở một thủ tục kỹ thuật vào tháng 1/2026 để xác định cách Google phải tuân thủ nghĩa vụ tương thích và khả năng kết nối (interoperability) của Android.

Các đề xuất dự thảo yêu cầu Google đảm bảo bên thứ ba có “quyền truy cập hiệu quả” vào các khả năng quan trọng của Android để các dịch vụ AI cạnh tranh có thể hoạt động sâu trong hệ điều hành.

Nếu được áp dụng, các trợ lý AI khác có thể có quyền truy cập tương tự trợ lý của Google, bao gồm:

• Kích hoạt bằng giọng nói và từ khóa đánh thức trợ lý
• Tích hợp với tìm kiếm hệ thống
• Tương tác với ứng dụng để thực hiện tác vụ như gửi email, chia sẻ ảnh hoặc đặt đồ ăn

Mục tiêu của EU là đảm bảo người dùng có thể lựa chọn nhiều trợ lý AI khác nhau, thay vì chỉ sử dụng dịch vụ mặc định của nền tảng.

Vì sao Apple lại phản đối?

Điều gây bất ngờ là Apple – đối thủ lớn của Google trong thị trường di động – lại đứng về phía Google trong vấn đề này.

Trong phản hồi gửi các cơ quan quản lý EU, Apple cảnh báo rằng việc buộc Android mở quyền truy cập sâu cho nhiều hệ thống AI bên ngoài có thể gây ra các rủi ro nghiêm trọng về:

• Quyền riêng tư
• Bảo mật hệ thống
• An toàn thiết bị

Theo Apple, các trợ lý AI thường xử lý lượng lớn dữ liệu cá nhân và có thể tương tác với nhiều ứng dụng khác nhau. Nếu nhiều AI bên thứ ba được cấp quyền truy cập hệ thống sâu, điều đó có thể:

• Làm tăng khả năng dữ liệu nhạy cảm bị truy cập hoặc rò rỉ
• Làm suy yếu các cơ chế kiểm soát bảo mật tập trung
• Tạo thêm bề mặt tấn công cho các tác nhân độc hại

Apple cho rằng nhà phát triển hệ điều hành cần duy trì quyền kiểm soát chặt chẽ đối với các quyền truy cập cấp hệ thống để đảm bảo tiêu chuẩn bảo mật nhất quán.

Lý do Google cũng phản đối

Google có những lo ngại tương tự về bảo mật, nhưng còn một yếu tố khác: lợi thế cạnh tranh.

Nếu quy định được áp dụng, Google có thể phải cung cấp cho các trợ lý AI đối thủ – chẳng hạn như ChatGPT hoặc Claude – quyền truy cập vào các tính năng Android vốn đang dành riêng cho hệ thống AI của mình.

Điều này có thể làm giảm khả năng Google tạo sự khác biệt cho trợ lý của họ thông qua tích hợp sâu với hệ điều hành.

Nói cách khác, Android có thể trở thành một nền tảng trung lập cho nhiều trợ lý AI cạnh tranh, thay vì ưu tiên công nghệ của Google.

Thách thức kỹ thuật của việc “mở” trợ lý AI

Trợ lý AI không giống ứng dụng thông thường. Để hoạt động hiệu quả, chúng thường cần quyền truy cập sâu vào hệ thống, chẳng hạn:

• Nội dung hiển thị trên màn hình
• Dữ liệu giọng nói và âm thanh
• Ứng dụng nhắn tin hoặc liên lạc
• Các chức năng tự động hóa hệ thống

Việc cho phép nhiều nhà cung cấp AI truy cập vào các chức năng này đặt ra các câu hỏi kỹ thuật khó: làm sao thiết lập quyền truy cập, kiểm soát dữ liệu và bảo vệ người dùng khỏi lạm dụng.

Bài toán cân bằng của cơ quan quản lý

Tranh chấp này phản ánh một mâu thuẫn quen thuộc trong quản lý công nghệ.

• EU muốn mở hệ sinh thái số để thúc đẩy cạnh tranh và ngăn các “gatekeeper” ưu tiên dịch vụ của mình.
• Các công ty nền tảng lại cho rằng việc ép buộc mở hệ thống có thể làm suy yếu bảo mật và quyền riêng tư.

Thách thức của EU là thiết kế quy định sao cho:

• Cho phép cạnh tranh thực sự giữa các trợ lý AI
• Vẫn duy trì tiêu chuẩn bảo mật mạnh
• Không biến hệ điều hành di động thành hạ tầng chia sẻ thiếu an toàn

Điều này có nghĩa gì với người dùng Android?

Nếu đề xuất được thông qua, người dùng Android có thể có nhiều lựa chọn trợ lý AI hơn với khả năng tích hợp sâu vào thiết bị.

Thay vì chỉ phụ thuộc vào trợ lý mặc định của Google, họ có thể sử dụng các dịch vụ AI khác với chức năng tương đương.

Tuy nhiên, điều đó cũng có thể kéo theo một số hệ quả:

• Quản lý quyền truy cập phức tạp hơn
• Dữ liệu cá nhân có thể được nhiều hệ thống AI xử lý
• Mức độ bảo mật và quyền riêng tư khác nhau giữa các trợ lý

Cuộc chiến lớn hơn: ai kiểm soát “nền tảng AI”?

Đằng sau tranh cãi Android là một câu hỏi lớn hơn trong ngành công nghệ.

Trợ lý AI đang dần trở thành một lớp nền tảng mới – nơi người dùng tương tác với thiết bị, ứng dụng và dịch vụ trực tuyến.

Công ty kiểm soát lớp nền tảng này có thể nắm quyền ảnh hưởng lớn trong hệ sinh thái công nghệ.

EU muốn đảm bảo lớp nền tảng đó không bị khóa trong một hệ sinh thái duy nhất. Trong khi đó, Apple và Google cảnh báo rằng mở quá rộng có thể làm suy yếu các biện pháp bảo vệ cốt lõi của nền tảng.

Quyết định cuối cùng của EU có thể định hình cách các trợ lý AI hoạt động trong tương lai: một hệ sinh thái mở cho nhiều nhà cung cấp, hay các tính năng tích hợp chặt chẽ do nhà phát triển hệ điều hành kiểm soát.