“RAMageddon”: Laptop giá rẻ khó giữ giá khi chip nhớ khan hiếm

Cơn khan hiếm chip nhớ được gọi là “RAMageddon” không chỉ khiến thiết bị đắt hơn. Nó còn có thể khiến một chiếc laptop giữ nguyên giá khởi điểm nhưng đi kèm ít RAM hơn hoặc màn hình rẻ hơn. Nhu cầu từ các trung tâm dữ liệu AI đang cạnh tranh với thiết bị tiêu dùng về năng lực sản xuất, trong khi các nhà cung cấp ưu tiên những dòng bộ nhớ có giá trị cao. 262

Laptop giá rẻ: giữ giá hay giữ cấu hình?

Kedar Kondap, lãnh đạo mảng điện toán và game của Qualcomm, cho biết giá bộ nhớ và linh kiện lưu trữ tăng khiến các hãng khó xác định mức giá laptop phù hợp. Để đưa sản phẩm về khoảng giá mong muốn, khách hàng của Qualcomm đang cân nhắc thay đổi linh kiện, chẳng hạn dùng màn hình LCD thay cho OLED. 29

Bài toán này đặc biệt khó ở phân khúc giá rẻ tại Ấn Độ: khi một linh kiện thiết yếu tăng giá, nhà sản xuất có ít dư địa hơn để tự gánh chi phí. Cấu hình RAM thấp hơn hoặc màn hình rẻ hơn có thể giúp giữ giá bán khởi điểm, nhưng người mua cần xem toàn bộ cấu hình, thay vì chỉ nhìn bộ xử lý hay con số trên quảng cáo. Snapdragon C được nhắc đến trong nỗ lực của Qualcomm nhằm tiếp cận các mức giá laptop thấp hơn; mục tiêu 300 USD được đưa tin không đồng nghĩa một mẫu máy hoàn chỉnh chắc chắn sẽ có giá đó. 49

Điện thoại cũng chịu áp lực. Một số thương hiệu smartphone tại Ấn Độ được cho là đã tăng giá, với mức tăng khác nhau tùy mẫu. 12 Tại Mỹ, iPhone 18 Pro và Pro Max ra mắt với giá khởi điểm cao hơn thế hệ trước 100 USD. Bộ nhớ là một áp lực chi phí đáng kể, nhưng không thể quy toàn bộ mức tăng giá bán lẻ đó cho riêng linh kiện này. 3843

Vì sao nhu cầu AI tác động đến thiết bị hằng ngày?

Bộ nhớ băng thông cao (HBM) dùng cho hệ thống AI và các sản phẩm có giá trị cao khác đang thu hút năng lực sản xuất lẫn vốn đầu tư. Theo TrendForce, các nhà cung cấp lớn ưu tiên những sản phẩm như HBM và NAND 3D tiên tiến; hãng nghiên cứu này dự báo nhu cầu DRAM thông thường sẽ tăng nhanh hơn khả năng mở rộng nguồn cung trong năm 2027. DRAM là bộ nhớ làm việc của laptop và điện thoại, còn NAND dùng để lưu trữ dữ liệu, nên áp lực chi phí có thể xuất hiện ở nhiều phần của một thiết bị. 625633

Sức ép còn lan sang NOR Flash dung lượng cao: theo số liệu TrendForce được báo chí dẫn lại, giá loại chip này đã tăng khoảng 100–120% trong nửa đầu năm 2026 và được dự báo tăng thêm 90–110% trong nửa cuối năm. Đây là mức tăng giá chip, không phải dự báo laptop hay điện thoại sẽ tăng giá tương ứng. TrendForce cũng lưu ý xu hướng giá khác nhau giữa các dòng NOR. 5053

Chưa có thời điểm kết thúc được thống nhất. TrendForce dự báo DRAM vẫn khan hiếm trong năm 2027; một bản tin dẫn lời lãnh đạo Micron cho rằng sản lượng mới đáng kể có thể phải đến năm 2028 mới xuất hiện. Ngược lại, CEO Acer bác bỏ quan điểm rằng tình trạng thiếu hụt nhất thiết kéo dài đến năm 2030. Đó đều là nhận định về triển vọng, không phải lịch phục hồi chắc chắn. 56641

Thuế nhập khẩu của Mỹ có thể khiến bài toán khó hơn

Theo The Wall Street Journal, chính quyền Tổng thống Donald Trump đang chuẩn bị áp thuế với chip nhớ nhập khẩu để khuyến khích đầu tư sản xuất tại Mỹ. Nhưng khi năng lực sản xuất trong nước còn hạn chế, thuế có thể làm tăng chi phí cho các doanh nghiệp mua chip từ nhà máy ở châu Á, trước khi nguồn cung tại Mỹ đủ sức tạo ra lựa chọn thay thế. Điều khoản cuối cùng của đề xuất và tác động lên giá bán lẻ vẫn chưa rõ. 49

Với người mua, câu hỏi thực tế không chỉ là máy mới có đắt hơn không, mà còn là cùng một số tiền có còn mua được mức RAM, dung lượng lưu trữ và màn hình như mong đợi hay không. 29