Thương vụ bán cổ phần của Tencent đưa quyền kiểm soát Netmarble về tay nhà sáng lập

Thương vụ Tencent dự kiến bán 13,4% cổ phần Netmarble cho nhà sáng lập kiêm Chủ tịch Bang Jun-hyuk sẽ làm thay đổi đáng kể cấu trúc quyền lực tại nhà phát hành game Hàn Quốc. Sau khi hoàn tất, tỷ lệ sở hữu của ông Bang sẽ tăng từ 24,93% lên 38,34%, còn Han River Investment — công ty liên kết với Tencent — giảm từ khoảng 18,1% xuống còn khoảng 4,7%, với giá trị giao dịch 374 tỷ won. 58

Điểm đáng chú ý không phải là quan hệ Tencent–Netmarble chấm dứt, mà là sự tách rời giữa quan hệ hợp tác thương mại và vị thế cổ đông chiến lược lớn mà Tencent từng nắm giữ.

Cấu trúc sở hữu sẽ thay đổi ra sao?

Ông Bang sẽ trực tiếp thâu tóm một phần lớn cổ phần mà Han River Investment đang nắm giữ. Tỷ lệ sở hữu của nhà sáng lập Netmarble dự kiến tăng lên 38,34%, trong khi Han River Investment chỉ còn khoảng 4,7%. 510

Việc chuyển nhượng trực tiếp cho cổ đông lớn nhất cũng giúp hấp thụ một lô cổ phiếu lớn mà không cần đưa toàn bộ lên thị trường mở. Netmarble và truyền thông Hàn Quốc cho biết cách làm này nhằm hạn chế bất ổn có thể phát sinh nếu một lượng cổ phiếu lớn được bán dàn trải trên sàn. 35

Về thực chất, Bang Jun-hyuk sẽ củng cố mạnh hơn vị thế cổ đông kiểm soát, còn Tencent giảm cả mức độ tiếp xúc tài chính lẫn ảnh hưởng tại doanh nghiệp. Han River Investment cũng sẽ xuống dưới ngưỡng 5% thường được dùng để xác định cổ đông lớn phải công bố thay đổi sở hữu theo quy định của Hàn Quốc.

Tuy nhiên, đây vẫn là một giao dịch dự kiến chứ chưa phải một thương vụ thoái vốn đã hoàn tất. Theo kế hoạch được công bố, giao dịch sẽ hoàn tất bằng phương thức giao dịch thỏa thuận ngoài giờ vào ngày 21 tháng 9, với giá 33.538 won mỗi cổ phiếu. 814

Vì sao thay đổi này quan trọng với Tencent?

Tencent bước vào mối quan hệ với Netmarble bằng một khoản đầu tư có quy mô và mục tiêu chiến lược rõ ràng. Năm 2014, tập đoàn Trung Quốc đồng ý chi khoảng 500 triệu USD để mua 28% cổ phần CJ Games, tương đương khoảng 530 tỷ won theo thông báo của các bên. 1718

Khoản đầu tư khi đó không chỉ nhằm tìm kiếm lợi nhuận tài chính. Kế hoạch là kết hợp năng lực phát triển và danh mục game của CJ Games với khả năng phát hành, vận hành của Tencent, đồng thời đưa mảng game Netmarble thuộc CJ E&M vào công ty hợp nhất. Mục tiêu được nêu là nâng sức cạnh tranh của game di động Hàn Quốc trên thị trường quốc tế và đẩy nhanh tăng trưởng toàn cầu. 1822

Sau thương vụ, Tencent được kỳ vọng trở thành cổ đông lớn thứ ba của CJ Games. Vì vậy, khoản đầu tư mang lại cho Tencent cả quyền tiếp cận năng lực phát triển game Hàn Quốc lẫn vị thế đáng kể trong mối quan hệ phát hành và mở rộng ra nước ngoài. 2125

Sau đợt bán cổ phần sắp tới, cán cân này sẽ thay đổi. Tencent vẫn còn sở hữu cổ phần, nhưng tỷ lệ khoảng 4,7% không còn tạo ra sức nặng như vị thế cổ đông lớn trước đây. Vai trò của Tencent sẽ gần với một cổ đông thiểu số vẫn có lợi ích thương mại trong các hoạt động phát triển, phát hành và phân phối game quốc tế.

Đây có phải là thương vụ chốt lời?

Các con số được công bố chưa đủ để gọi đây là một thương vụ chốt lời đơn giản. Số tiền 374 tỷ won mà Tencent thu về từ lô cổ phần bán ra thấp hơn khoản đầu tư ban đầu khoảng 530–533 tỷ won vào năm 2014. 318

Dù vậy, phép so sánh này mới chỉ là bước đầu. Để tính chính xác tổng tỷ suất sinh lời, cần biết thêm các khoản cổ tức Tencent đã nhận, những giao dịch mua hoặc bán trước đây, thuế và chi phí, cũng như giá trị thị trường của 4,7% cổ phần còn lại.

Cách diễn giải thận trọng hơn là Tencent đang giảm quy mô một khoản đầu tư chiến lược đã nắm giữ trong thời gian dài, đồng thời vẫn duy trì một phần tiếp xúc với Netmarble và quan hệ kinh doanh. Chỉ dựa trên các số liệu hiện có, chưa thể kết luận khoản đầu tư tổng thể của Tencent có lãi hay thua lỗ.

Vì sao quan hệ hợp tác vẫn có thể tiếp tục?

Quyền sở hữu cổ phần và hợp tác vận hành không nhất thiết phải thay đổi cùng nhịp. Netmarble cho biết quan hệ hợp tác game toàn cầu với Tencent sẽ không bị ảnh hưởng bởi việc chuyển nhượng cổ phần. 268

Điều này có nghĩa Tencent vẫn có thể phối hợp với Netmarble trong các tựa game phù hợp, hoạt động phát hành và kinh doanh quốc tế ngay cả khi đã giảm phần lớn tỷ lệ sở hữu. So với năm 2014, động lực của hai bên nay khác hơn: Tencent có ít đòn bẩy quản trị hơn và chịu rủi ro vốn thấp hơn, trong khi nhà sáng lập Netmarble nắm quyền kiểm soát lớn hơn. Tuy nhiên, cả hai vẫn có thể hưởng lợi từ việc hợp tác trên thị trường game toàn cầu.

Ý nghĩa lớn hơn của thương vụ

Giao dịch sẽ tạo ra một cấu trúc sở hữu tập trung hơn vào cổ đông sáng lập tại Netmarble. Bang Jun-hyuk trở thành người kiểm soát công ty rõ ràng hơn, còn Tencent chuyển từ một cổ đông chiến lược nổi bật thành cổ đông thiểu số và đối tác kinh doanh.

Có thể tóm tắt sự thay đổi như sau:

• Quyền kiểm soát nghiêng về Bang Jun-hyuk: tỷ lệ sở hữu của ông dự kiến tăng lên 38,34%.
• Tencent giảm mức độ tiếp xúc: Han River Investment sẽ còn khoảng 4,7% cổ phần.
• Áp lực nguồn cung được hạn chế: việc Bang trực tiếp mua cả lô cổ phiếu giúp tránh nguy cơ một lượng lớn cổ phần Tencent cùng lúc được bán rộng rãi trên thị trường. 35
• Liên minh chiến lược bước sang giai đoạn mới: khoản đầu tư năm 2014 của Tencent tập trung vào tăng trưởng game di động toàn cầu và hợp tác phát hành. 1822
• Quan hệ thương mại vẫn có thể tiếp diễn: Netmarble cho biết hợp tác game toàn cầu với Tencent không thay đổi. 26

Tóm lại, Tencent đang từ bỏ phần lớn ảnh hưởng sở hữu tại Netmarble, nhưng chưa chắc rời bỏ quan hệ kinh doanh với công ty. Việc Bang Jun-hyuk mua lại cổ phần giúp tập trung quyền kiểm soát về phía nhà sáng lập, đồng thời tách vai trò đối tác thương mại của Tencent khỏi vị thế cổ đông lớn từng là nền tảng của liên minh này.