ByteDance đặt cược 70 tỷ USD vào AI, kéo cả chuỗi cung ứng châu Á vào cuộc

Tính đến ngày 28 tháng 5 năm 2026, chiến lược AI của ByteDance bắt đầu cho thấy đây không còn chỉ là cuộc đua về tính năng hay mô hình. Đó đang trở thành cuộc đua về hạ tầng.

Công ty đứng sau TikTok và Douyin được cho là đang cân nhắc chi 400–500 tỷ nhân dân tệ, tương đương khoảng 59–74 tỷ USD, cho đầu tư vốn trong năm 2026. Con số này cao hơn gấp đôi mức khoảng 25 tỷ USD của năm 2025 và có thể tăng lên 100 tỷ USD vào năm 2027. 27

Đây vẫn là các số liệu trong quá trình lập kế hoạch nội bộ, chưa phải cam kết đầu tư cuối cùng. Quy mô thực tế có thể thay đổi tùy nguồn cung chip, chi phí điện, nhu cầu thị trường và tốc độ xây dựng trung tâm dữ liệu. Tuy nhiên, ngay cả ở dạng dự kiến, kế hoạch này cho thấy ByteDance muốn kiểm soát tốt hơn năng lực tính toán cần thiết để huấn luyện và vận hành các dịch vụ AI tại Trung Quốc cũng như ở nước ngoài.

ByteDance chuyển từ người dùng AI thành nhà vận hành hạ tầng

Trọng tâm trong kế hoạch được báo cáo không phải là một lần ra mắt mô hình riêng lẻ, mà là trung tâm dữ liệu và các lớp hạ tầng AI khác. Điều này ngày càng quan trọng bởi hiệu quả kinh tế của AI tạo sinh phụ thuộc không chỉ vào nhân tài phần mềm, mà còn vào bộ xử lý tăng tốc, bộ nhớ, hệ thống mạng, điện năng và công suất trung tâm dữ liệu.

Năng lực tài chính khiến kế hoạch của ByteDance đặc biệt đáng chú ý. Những người nắm được đề xuất cho biết công ty đạt lợi nhuận khoảng 50 tỷ USD trong năm 2025, qua đó có thể tự tài trợ phần lớn quá trình mở rộng. 2 Với một doanh nghiệp tư nhân, nguồn vốn nội bộ giúp ByteDance có thêm dư địa đầu tư mà chưa phải ngay lập tức phụ thuộc vào thị trường chứng khoán hay các khoản vay lớn.

Mục tiêu của ByteDance cũng vượt ra ngoài thị trường Trung Quốc. Kế hoạch được mô tả là nhằm dẫn đầu thị trường AI trong nước, đồng thời cạnh tranh với các công ty công nghệ lớn của Mỹ trên thị trường quốc tế. 2 Quy mô người dùng toàn cầu của TikTok tạo thêm lý do để ByteDance đầu tư vào năng lực xử lý cho video, quảng cáo, công cụ dành cho nhà sáng tạo và các dịch vụ đòi hỏi độ trễ thấp ở nhiều khu vực.

Vì sao chip tùy biến nằm trong chiến lược này?

Thông tin về Qualcomm bổ sung một lớp quan trọng cho kế hoạch hạ tầng. Qualcomm được cho là đã đạt thỏa thuận cung cấp chip cho các trung tâm dữ liệu AI của ByteDance. Trong khi đó, ByteDance cũng được đưa tin đang tự phát triển các bộ xử lý trung tâm (CPU) để phục vụ đà mở rộng AI. 1

Chip tùy biến hoặc chip chuyên dụng có thể được thiết kế xoay quanh những loại tác vụ cụ thể của doanh nghiệp. Về nguyên tắc, cách làm này giúp nhà vận hành cân bằng chi phí, hiệu năng và rủi ro nguồn cung bên cạnh việc mua các bộ xử lý tăng tốc tiêu chuẩn.

Tuy vậy, các thông tin hiện có chưa xác nhận khối lượng chip, điều khoản kinh tế hay lịch triển khai cuối cùng của thỏa thuận. Những chi tiết này vì thế chưa nên được xem là đã chốt.

Điểm rút ra rộng hơn là ByteDance dường như đang theo đuổi nhiều phương án để bảo đảm năng lực tính toán trong bối cảnh giá chip tăng và tình trạng thiếu hụt kéo dài. Cách tiếp cận này có thể hỗ trợ các tính năng AI trong hệ sinh thái sản phẩm tiêu dùng và doanh nghiệp của công ty, dù các nguồn được cung cấp chưa công bố cách phân bổ hạ tầng cụ thể giữa từng dịch vụ.

Đài Loan hưởng lợi từ làn sóng đầu tư lan tỏa

Đài Loan đang ở trung tâm của vòng đầu tư AI trong khu vực, bởi nhu cầu tính toán đi qua nhiều ngành công nghiệp của hòn đảo: sản xuất chip, đóng gói, máy chủ, thiết bị mạng và linh kiện.

Tính đến ngày 28 tháng 5 năm 2026, các công ty công nghệ Đài Loan đã hoàn tất những thương vụ vay nợ trị giá kỷ lục 14,5 tỷ USD. Các nhà sản xuất phần cứng và doanh nghiệp lắp ráp máy chủ tìm kiếm nguồn vốn để mở rộng công suất đáp ứng nhu cầu AI. 26 Con số này cho thấy làn sóng AI không chỉ tác động đến các công ty mua năng lực tính toán. Nhà cung cấp cũng cần tiền để mua thiết bị, xây dựng nhà máy, tích trữ hàng tồn kho và duy trì vốn lưu động trước khi công suất mới tạo ra doanh thu.

Kế hoạch của Nvidia càng củng cố vị trí của Đài Loan. Giám đốc điều hành Jensen Huang cho biết Nvidia dự kiến tăng chi tiêu hằng năm tại Đài Loan từ khoảng 100 tỷ USD lên tối đa 150 tỷ USD. Công ty cũng lên kế hoạch xây dựng trụ sở mới, dự kiến đi vào hoạt động năm 2030 và có khoảng 4.000 nhân viên. 2538

Tác động của khoản chi này không chỉ nằm ở sự hiện diện của Nvidia. Công ty kết nối nhu cầu trên toàn hệ sinh thái Đài Loan, từ xưởng đúc, đơn vị đóng gói tiên tiến đến nhà sản xuất máy chủ, thiết bị mạng và nhà cung cấp linh kiện. Tất cả đều tham gia đưa một hệ thống AI từ thiết kế đến triển khai thực tế.

Các kế hoạch chi trả cho nhân viên của TSMC cũng phản ánh áp lực lên năng lực sản xuất chip tiên tiến. Những bài viết dẫn lại phát biểu của công ty cho biết nhân viên tại Đài Loan có thể nhận khoản thưởng chia lợi nhuận trung bình cao hơn 30% so với cùng kỳ năm trước. 3335 Mức thưởng không phải là thước đo trực tiếp của công suất AI, nhưng cho thấy lợi nhuận mạnh trong ngành bán dẫn đang tác động đến lực lượng lao động tại một mắt xích then chốt của chuỗi phần cứng AI.

Trung Quốc củng cố lớp bộ nhớ

Năng lực tính toán không chỉ phụ thuộc vào bộ xử lý. Các hệ thống AI hiệu năng cao còn cần rất nhiều bộ nhớ, khiến năng lực sản xuất bộ nhớ trong nước trở thành một ưu tiên chiến lược của Trung Quốc.

ChangXin Memory Technologies, thường được gọi là CXMT, đã được chấp thuận để tiến hành kế hoạch niêm yết trị giá khoảng 29,5 tỷ nhân dân tệ, tương đương 4,3 tỷ USD, trên Sàn STAR Market tại Thượng Hải, theo các báo cáo từ sàn giao dịch Trung Quốc và truyền thông tài chính. Số tiền huy động dự kiến được dùng cho sản xuất hàng loạt và nâng cấp công nghệ bộ nhớ truy cập ngẫu nhiên động (DRAM). 5052

Kế hoạch IPO cho thấy nhu cầu AI đang ảnh hưởng đến cách phân bổ vốn trong nền kinh tế Trung Quốc. Nó cũng làm nổi bật một mâu thuẫn tiềm ẩn: các đợt chào bán cổ phiếu bán dẫn quy mô lớn có thể cung cấp nguồn tài chính quan trọng cho mở rộng sản xuất, nhưng đồng thời hút một lượng thanh khoản đáng kể khỏi thị trường cổ phiếu nói chung. 40

Rủi ro lớn nhất là khả năng triển khai

Nếu thành hiện thực, mức chi tiêu được đề xuất của ByteDance sẽ có ảnh hưởng lớn. Nhưng ngân sách khổng lồ không tự động tạo ra lợi thế AI bền vững. Công ty vẫn phải biến vốn đầu tư thành công suất có thể sử dụng, bảo đảm nguồn chip và bộ nhớ, đáp ứng nhu cầu điện năng, đồng thời tạo đủ nhu cầu dịch vụ để biện minh cho hạ tầng đó.

Cần phân biệt rõ giữa kế hoạch và cam kết. Khoảng chi 59–74 tỷ USD cho năm 2026 và kịch bản có thể đạt 100 tỷ USD vào năm 2027 là các cuộc thảo luận được báo cáo. Thỏa thuận với Qualcomm và hoạt động phát triển CPU của ByteDance cũng là những diễn biến được đưa tin, nhưng quy mô và thời điểm hoàn tất vẫn chưa chắc chắn. 127

Sự bất định này không làm câu chuyện kém quan trọng. Ngược lại, nó cho thấy hướng đi của cuộc đua AI: lợi thế ngày càng nghiêng về những công ty có thể tài trợ năng lực tính toán ở quy mô lớn, cũng như các nhà cung cấp châu Á sản xuất, cấp vốn và lắp ráp những hệ thống đó.

Vì vậy, sự chuyển đổi tiềm tàng của ByteDance lớn hơn nhiều so với một bản cập nhật sản phẩm TikTok. Nếu kế hoạch được triển khai, một nền tảng tiêu dùng có hoạt động toàn cầu sẽ trở thành một trong những khách hàng tư nhân quan trọng nhất của hạ tầng AI tại châu Á. Điều đó có thể tiếp tục đẩy nhu cầu lên hệ sinh thái phần cứng Đài Loan, đồng thời thúc đẩy nỗ lực của Trung Quốc nhằm xây dựng các lựa chọn công nghệ nội địa.