Smartphone tăng giá trong năm 2026 vì AI hút nguồn cung bộ nhớ

Trung tâm dữ liệu AI đang làm thay đổi thị trường smartphone năm 2026. DRAM và NAND — hai loại bộ nhớ dùng cho điện thoại — cũng là những linh kiện cần với số lượng rất lớn trong hạ tầng AI. Khi nhà cung cấp ưu tiên các đơn hàng trung tâm dữ liệu có lợi nhuận cao hơn, nguồn bộ nhớ thông thường cho điện thoại bị siết lại. Hệ quả là chi phí linh kiện, giá bán, kế hoạch sản phẩm và sản lượng smartphone đều chịu áp lực. 2 17

Bức tranh thị trường vì thế khá ngược đời: điện thoại đắt hơn, nhưng số máy bán ra lại ít đi. IDC dự báo lượng smartphone xuất xưởng toàn cầu năm 2026 giảm 16,7%, xuống chỉ hơn 1 tỷ máy. Tuy nhiên, giá trị toàn thị trường vẫn có thể tăng 6,3%, lên 613 tỷ USD, bởi giá bán cao hơn đang bù đắp một phần cho mức giảm về sản lượng. 8

Cú sốc giá smartphone năm 2026

Theo Counterpoint, giá bán lẻ các mẫu smartphone đang lưu hành đã tăng bình quân khoảng 15% từ đầu năm 2026 đến nay. Hơn 40% mẫu máy đã tăng giá; một số trường hợp gần như tăng gấp đôi. Các mẫu điện thoại mới ra mắt cũng đắt hơn trung bình 25% so với những mẫu tương đương ra mắt một năm trước. 20

Đây không chỉ là câu chuyện của điện thoại cao cấp. Chi phí bộ nhớ tăng đặc biệt khó xử lý ở phân khúc giá rẻ và tầm trung, nơi linh kiện cơ bản chiếm tỷ trọng lớn hơn trong giá bán và các hãng ít dư địa để tự hấp thụ chi phí. Reuters cho biết mức tăng giá nổi bật nhất nằm ở điện thoại phổ thông và tầm trung. 17

Lạm phát giá bộ nhớ là nguyên nhân cốt lõi. IDC cho biết đợt thiếu hụt bắt đầu từ cuối năm 2025; đến cuối tháng 8, chi phí NAND và DRAM đã tăng hơn 300% so với cùng kỳ. Các báo cáo thị trường khác ước tính giá DRAM trung bình cao gấp khoảng bốn lần, còn NAND cao khoảng ba lần so với một năm trước. 8 14

Vì sao hạ tầng AI lại làm điện thoại tăng giá?

Trung tâm dữ liệu AI cần lượng bộ nhớ khổng lồ, trong đó có bộ nhớ băng thông cao (HBM) dùng cùng các bộ tăng tốc AI. Các nhà sản xuất đã chuyển công suất sang nhóm linh kiện trung tâm dữ liệu có biên lợi nhuận tốt hơn, khiến công suất dành cho bộ nhớ thông thường của smartphone, PC và thiết bị tiêu dùng bị thu hẹp. 22 23

Với các hãng điện thoại, đây là lựa chọn khó theo ba hướng:

• Tăng giá bán lẻ, đồng thời đối mặt nguy cơ sức mua suy yếu.
• Tự gánh thêm chi phí linh kiện, dẫn đến biên lợi nhuận giảm.
• Điều chỉnh kế hoạch sản phẩm, từ cấu hình bộ nhớ, thời điểm ra mắt đến danh mục máy và thị trường ưu tiên.

Tác động không đồng đều giữa các phân khúc. Counterpoint từng ước tính giá DRAM tăng đã làm chi phí linh kiện cấu thành của điện thoại giá rẻ tăng khoảng 25%, máy tầm trung tăng 15% và máy cao cấp tăng 10%. 15

Nơi giá điện thoại tăng mạnh nhất

Các thị trường nhạy cảm về giá đang chịu mức tăng mạnh nhất. Counterpoint ghi nhận Ấn Độ dẫn đầu với giá smartphone bán lẻ tăng 21%, kế đến là châu Á – Thái Bình Dương tăng 19% và Trung Đông – châu Phi tăng 18%. 20

Những khu vực này có tỷ trọng điện thoại giá thấp cao hơn, nên hãng sản xuất khó dùng biên lợi nhuận để “đệm” cú sốc chi phí bộ nhớ. Người mua cũng dễ hoãn nâng cấp hơn khi chỉ một khoản tăng nhỏ đã làm chiếc máy vượt khỏi ngân sách.

Tại Mỹ, giá niêm yết cũng tăng, nhưng mô hình bán hàng giúp người dùng bớt cảm nhận cú sốc ở thời điểm mua. Counterpoint cho biết mức tăng giá bán trực tiếp cho người tiêu dùng tại Mỹ dao động từ 40 đến 200 USD so với mẫu tương đương của năm trước; giá bán trung bình của máy xuất xưởng ở Bắc Mỹ được dự báo tăng 13,5% trong năm 2026. 16 Việc nhà mạng cho trả góp trong 24 hoặc 36 tháng có thể làm khoản thanh toán hàng tháng nhẹ hơn, dù tổng chi phí thiết bị vẫn cao hơn.

Người dùng trì hoãn nâng cấp, phân khúc bình dân chịu ảnh hưởng nặng nhất

Giá cao đang làm nhu cầu thay máy suy yếu. Lượng smartphone xuất xưởng toàn cầu trong quý II/2026 giảm 11% so với cùng kỳ, xuống mức thấp nhất của một quý II kể từ năm 2013, theo ước tính ban đầu của Counterpoint được Reuters dẫn lại. 17

Với người dùng, các phản ứng thực tế gồm: dùng điện thoại lâu hơn, hạ xuống phân khúc rẻ hơn, chọn cấu hình bộ nhớ thấp hơn nếu có, hoặc cân nhắc máy cũ, máy tân trang và sửa máy. TrendForce cho biết nhu cầu bền bỉ từ thị trường máy thứ cấp và dịch vụ sửa chữa đã hỗ trợ nhu cầu tấm nền smartphone tốt hơn dự kiến, bất chấp áp lực chung lên kế hoạch xuất xưởng máy mới. 7

Tuy nhiên, thị trường sửa chữa và bán lại phát triển không thể thay thế hoàn toàn sản lượng máy mới mà các thương hiệu và nhà cung cấp màn hình từng kỳ vọng.

Apple và dấu hỏi về giá iPhone 18

Apple thận trọng hơn nhiều đối thủ trong việc điều chỉnh giá iPhone hiện tại. Counterpoint cho biết vào tháng 6 rằng Apple chưa tăng giá các mẫu máy của mình vào thời điểm đó — một chiến lược có thể giúp hãng cạnh tranh thị phần khi các đối thủ tăng giá. 16

Dù vậy, giữ giá hiện tại không có nghĩa Apple miễn nhiễm với thị trường bộ nhớ. Tháng 6, CEO Tim Cook nói việc tăng giá sản phẩm là không thể tránh khỏi do chi phí bộ nhớ và lưu trữ tăng cao, nhưng không nêu rõ sản phẩm nào hoặc thời điểm nào. 31 32

Với dòng iPhone 18 sắp ra mắt, TrendForce ước tính chi phí bộ nhớ của iPhone 18 Pro 256 GB trong quý III/2026 có thể cao hơn gần 400% so với một năm trước. Công ty dự báo giá iPhone 18 có thể tăng khoảng 10–20%, đồng thời lưu ý Apple có thể tự gánh một phần chi phí để bảo vệ nhu cầu và thị phần. 11

Đây là dự báo, không phải giá bán lẻ chính thức. Điểm đáng chú ý là Apple có thể có khả năng xoay xở về giá tốt hơn các hãng Android giá thấp, nhưng mức độ chịu tác động từ chi phí linh kiện vẫn rất lớn.

Giá bán cao hơn không còn đồng nghĩa nhu cầu mạnh hơn

Các chỉ số tiêu đề của ngành hiện đi theo hai hướng trái ngược. IDC dự báo giá trị thị trường tăng dù lượng máy xuất xưởng giảm sâu, bởi giá — thay vì sản lượng — đang gánh phần tăng trưởng doanh thu. 8

Điều đó có thể khiến thị trường trông có vẻ khỏe hơn thực tế đối với người dùng và nhà cung ứng. Giá bán trung bình cao hơn giúp bảo vệ doanh thu, nhưng cũng phản ánh chu kỳ nâng cấp suy yếu và môi trường khó khăn hơn cho những hãng phụ thuộc vào máy giá phải chăng cùng sản lượng lớn.

Tác động lan sang màn hình, PC và thiết bị chơi game

Cú sốc không dừng ở smartphone. TrendForce nhận định thiếu hụt và giá bộ nhớ tăng đang tạo thêm áp lực chi phí trên toàn chuỗi cung ứng điện thoại, ảnh hưởng đến kế hoạch xuất xưởng năm 2026 của các thương hiệu. Nghiên cứu về màn hình của hãng cũng cho thấy thị trường sửa chữa và máy thứ cấp đang hỗ trợ nhu cầu tấm nền tốt hơn dự kiến, ngay cả khi nhu cầu máy mới bị kìm hãm. 7

PC và thiết bị chơi game cũng chịu áp lực tương tự. Reuters cho biết nhiều công ty đã tăng giá niêm yết để ứng phó chi phí bộ nhớ tăng, trong khi nhu cầu toàn cầu đối với smartphone, PC và máy chơi game được dự báo suy yếu. 2

Thị trường smartphone đang chuyển thành gì?

Cơn khát bộ nhớ của AI đang đẩy smartphone rời xa mô hình tăng trưởng dựa vào thay máy thường xuyên và sản lượng lớn, sang một thị trường bị giới hạn nguồn cung với giá cao hơn. Với người mua, việc so sánh giá, dùng máy lâu hơn và cân nhắc máy tân trang sẽ ngày càng quan trọng. Với nhà sản xuất, bài toán là quyết định phần chi phí nào phải chuyển sang người dùng, dòng sản phẩm nào cần bảo vệ và nơi nào có thể hy sinh biên lợi nhuận.

Chừng nào nhu cầu từ trung tâm dữ liệu còn khiến nguồn cung bộ nhớ căng thẳng, mâu thuẫn trung tâm vẫn còn đó: giá cao có thể nâng giá trị thị trường, nhưng không thể bù đắp hoàn toàn số lượt nâng cấp bị mất, sản lượng suy giảm và áp lực lên phân khúc smartphone giá rẻ. 8 20