Zhipu AI và MiniMax: Màn ra mắt rực rỡ nhưng đường đua phân hóa

MiniMax (mã 00100.HK) lên sàn ngay hôm sau, ngày 9/1, với giá 165 HKD/cổ phiếu—mức cao nhất trong khoảng giá chào bán . Công ty huy động được khoảng 5,54 tỷ HKD , với lượng mua từ nhà đầu tư cá nhân vượt gấp 1.848 lần . Cổ phiếu mở cửa tăng 42,7% lên 235,40 HKD và đóng cửa ở 345 HKD, tức tăng 109,1% trong ngày đầu, đưa vốn hóa thị trường vượt 103 tỷ HDC (khoảng 13,2 tỷ USD) .

Ngay trong ngày lên sàn, MiniMax là người chiến thắng tuyệt đối. Mức tăng lớn hơn và định giá cao hơn dường như báo hiệu các nhà đầu tư coi đây là một kênh đầu tư AI giá trị hơn. Nhưng sự bùng nổ ngay từ đầu này hóa ra lại là một con dao hai lưỡi.

Cuộc đua tăng giá: Khởi đầu lặng lẽ của Zhipu dẫn đến một cú bứt phá ngoạn mục

Sau tiếng chuông khai mạc, cả hai cổ phiếu tiếp tục tăng trong những tháng đầu năm 2026, nhờ làn sóng AI rộng lớn hơn. Nhưng mức độ tăng trưởng là không hề tương đồng.

Vào giữa tháng 2, trong ngày giao dịch đầu tiên của Năm Ngọ, hai cổ phiếu này cùng nhau tăng vọt. Zhipu đóng cửa ở 725 HKD, tăng 42,7% chỉ trong một phiên, trong khi MiniMax tăng hơn 14% lên 970 HKD, đưa tổng vốn hóa thị trường của cả hai vượt mốc 300 tỷ HKD . Tại thời điểm này, giá cổ phiếu của MiniMax vẫn cao hơn đáng kể, nhưng động lực của Zhipu đang tăng nhanh hơn.

Đến giữa tháng 3, cổ phiếu Zhipu đã tăng hơn 250% so với giá IPO . Vào ngày 18/4, cổ phiếu giao dịch ở mức gần 936 HKD, tương ứng với mức tăng khoảng 705% kể từ khi niêm yết . Để so sánh, mỗi đô la đầu tư vào IPO của Zhipu đã tăng lên gấp khoảng 8 lần chỉ trong hơn ba tháng.

Trong khi đó, MiniMax đạt đỉnh của chính mình vào ngày 18/3 ở mức 1.330 HKD/cổ phiếu, trở thành cổ phiếu có giá cao nhất trên sàn Hong Kong . Nhưng đỉnh cao đó đã không kéo dài.

Điểm bước ngoặt: Tuyên bố niêm yết trên sàn STAR Market của MiniMax

Sự phân hóa lớn đầu tiên xảy ra vào cuối tháng 5. Ngày 29/5, Zhipu chạm mức đỉnh lịch sử mới là 1.993 HKD—tăng hơn 20% trong một phiên—và đẩy vốn hóa thị trường vượt mốc 880 tỷ HKD (khoảng 113 tỷ USD) . Cùng ngày, cổ phiếu MiniMax giao dịch quanh mức 768 HKD, một mức lợi nhuận tốt nhưng vẫn kém xa đà tăng của Zhipu .

Sau đó, vào ngày 31/5, MiniMax gây chấn động. Công ty tuyên bố đang xem xét niêm yết kép trên sàn STAR Market Thượng Hải (IPO cổ phiếu A), đã ký thỏa thuận tư vấn với CITIC Securities và nộp hồ sơ hướng dẫn niêm yết lên Ủy ban Điều tiết Chứng khoán Thượng Hải . Tin tức này đã làm các nhà đầu tư tại Hong Kong hoảng sợ, lo ngại về pha loãng cổ phiếu, chênh lệch định giá giữa các sàn giao dịch và khả năng câu chuyện tăng trưởng của công ty có thể được định giá tốt hơn trên đất liền.

Vào ngày 1/6, cổ phiếu MiniMax giảm hơn 13% xuống còn khoảng 726,50 HKD . Sự sụt giảm này đã xóa sổ hàng tuần tăng trưởng, ngay cả khi cả hai cổ phiếu sắp được thêm vào chỉ số Hang Seng Tech Index vào ngày 5/6, một động thái thường thúc đẩy dòng vốn thụ động và hỗ trợ giá cổ phiếu . Zhipu dường như không bị ảnh hưởng bởi những biến động chung của thị trường, trong khi đám mây đen về việc niêm yết kép của MiniMax đã phủ bóng lên các cổ đông của nó.

Bức tranh vốn hóa thị trường: Đầu tháng 6/2026

Đến đầu tháng 6, hai "kỳ lân" AI này đã giao dịch ở những đẳng cấp định giá hoàn toàn khác nhau.

Lưu ý quan trọng về vốn hóa thị trường của MiniMax: Các nguồn tin hiện có không cung cấp vốn hóa thị trường chính xác của MiniMax tính đến tháng 6/2026. Con số 180–190 tỷ HKD được ước tính từ giá cổ phiếu khoảng 726,50 HKD vào ngày 1/6 và phù hợp với mức cổ phiếu tăng gấp 4,4 lần giá IPO. Để so sánh, vốn hóa thị trường của MiniMax đã vượt 103 tỷ HKD vào ngày đầu tiên giao dịch ; cổ phiếu đã đạt đỉnh gần 1.330 HKD vào giữa tháng 3 trước khi giảm trở lại .

Vốn hóa thị trường của Zhipu lớn hơn gấp 8 lần so với MiniMax, đảo ngược hoàn toàn cục diện ngày đầu lên sàn khi MiniMax nắm giữ định giá cao hơn.

Tại sao Zhipu lại vượt lên một cách ngoạn mục như vậy?

Việc giải thích các biến động ngắn hạn của cổ phiếu luôn mang tính suy đoán, nhưng dữ liệu và báo cáo hiện có chỉ ra ba yếu tố chính đã nới rộng khoảng cách giữa hai cổ phiếu.

Điểm xuất phát về định giá có vai trò quan trọng. Mức tăng khiêm tốn 13% trong ngày đầu của Zhipu giúp nó có nhiều dư địa hơn để tái định giá tăng khi câu chuyện về AI ngày càng mạnh mẽ trên toàn cầu. Ngược lại, MiniMax đã định giá một khoản phí bảo hiểm khổng lồ ngay từ ngày đầu tiên—mức tăng 109% có nghĩa là một phần lớn sự nhiệt tình ban đầu đã được sử dụng hết ngay lập tức . Với ít không gian hơn để mở rộng bội số, mức tăng sau IPO của MiniMax, dù ấn tượng về giá trị tuyệt đối, nhưng lại nhỏ hơn so với Zhipu.

Kế hoạch niêm yết kép cổ phiếu A bất ngờ đã đóng băng đà tăng của MiniMax. Thông báo vào cuối tháng 5 của MiniMax về việc theo đuổi niêm yết trên sàn STAR Market đã được một số nhà đầu tư hiểu là dấu hiệu cho thấy công ty tin rằng các sàn giao dịch Trung Quốc đại lục sẽ mang lại mức định giá cao hơn. Nhưng đối với các cổ đông Hong Kong hiện tại, tin tức này ngay lập tức làm dấy lên lo ngại về khả năng pha loãng, rủi ro về quy định và rủi ro rằng tiền tổ chức có thể chuyển hướng sang các cổ phiếu niêm yết tại Thượng Hải. Mức giảm hơn 13% chỉ trong một ngày vào ngày 1/6 cho thấy rõ rằng thị trường chưa sẵn sàng định giá những lợi ích của việc tiếp cận kép .

Việc được thêm vào chỉ số có lợi cho cả hai, nhưng Zhipu đã ở trên một cao trào. Sở Giao dịch Chứng khoán Hong Kong đã thông báo vào ngày 22/5 rằng cả Zhipu và MiniMax sẽ được thêm vào chỉ số Hang Seng Tech Index, có hiệu lực từ ngày 5/6 . Việc tái cân bằng danh mục thụ động thường giúp tăng giá các cổ phiếu được thêm vào, và Zhipu—vốn đang trong một xu hướng tăng mạnh—dường như nhận được một cú hích lớn hơn từ việc mua trước và mua theo chỉ số so với MiniMax khi nó đang phải đối mặt với áp lực từ kế hoạch niêm yết trên sàn STAR Market.

Cả hai công ty đều là những startup AI có giá trị nhất từng lên sàn chứng khoán, và tham vọng về sàn STAR Market của MiniMax cuối cùng có thể mở ra nguồn vốn bổ sung và một cơ sở nhà đầu tư trong nước mới. Nhưng trong nửa đầu năm 2026, câu chuyện về hai đợt niêm yết AI song sinh tại Hong Kong đã trở thành một bài học điển hình về việc màn chào sân rực rỡ không phải lúc nào cũng báo trước một cuộc đua đường dài thắng lợi.