Tesla đang được Elon Musk kể như một công ty AI, robotaxi và robot hình người

Elon Musk dường như không còn muốn Tesla được nhìn nhận trước hết như một hãng xe. Trong các cuộc gọi công bố kết quả kinh doanh, ông ngày càng dành nhiều thời gian cho trí tuệ nhân tạo (AI), Full Self-Driving (FSD — công nghệ hỗ trợ mục tiêu tự lái hoàn toàn), dịch vụ robotaxi và robot hình người Optimus.

Điều này tạo ra khoảng cách đáng chú ý giữa Tesla mà Musk đang giới thiệu với nhà đầu tư — một nền tảng AI, tự hành và robot — và Tesla trong các báo cáo kinh doanh hiện tại, nơi ô tô vẫn là nguồn tài chính chủ yếu.

Từ hãng xe sang công ty tự hành và robot

Theo phân tích của TechCrunch phối hợp với Hudson Labs, tỷ lệ các chủ đề AI, robotaxi và FSD trong phần phát biểu của Musk đã tăng lên gần một nửa thời lượng các cuộc gọi. Con số này chỉ ở khoảng 15%–20% vào năm 2022.

Ở chiều ngược lại, Musk hiện dành chưa đến một phần ba thời lượng để nói về ô tô và sản xuất. Trong cuộc gọi về quý III/2025, nhóm chủ đề này chiếm dưới 20% phần phát biểu của ông.

Optimus cũng nổi lên theo cách tương tự. Tesla công bố robot hình người này vào năm 2021, nhưng ban đầu Musk chỉ dành khoảng 2% hoặc ít hơn số lời phát biểu cho Optimus. Trong năm gần nhất được phân tích, tỷ lệ này đạt ít nhất 10%, và lên gần một phần ba thời lượng trong cuộc gọi quý III/2025.

Đây không chỉ là sự thay đổi cách dùng từ. Musk từng lập luận rằng Tesla không nên được định giá như “chỉ là một công ty ô tô”, đồng thời gắn triển vọng đầu tư với khả năng giải quyết bài toán tự hành. Vì vậy, những gì ông nhấn mạnh trong cuộc gọi kết quả kinh doanh cũng trở thành một lập luận về chiến lược và định giá: tương lai Tesla, theo cách trình bày này, phụ thuộc vào việc công ty trở thành doanh nghiệp AI, tự hành và robot.

Các lãnh đạo khác vẫn bám sát hoạt động ô tô

Sự chuyển dịch trong cách nói này ít rõ rệt hơn ở những lãnh đạo Tesla khác. Giám đốc tài chính Vaibhav Taneja và Phó chủ tịch kỹ thuật xe Lars Moravy vẫn tập trung nhiều hơn vào kết quả tài chính, phát triển phương tiện và hoạt động kinh doanh ô tô.

Điều đó cũng phù hợp với trách nhiệm của họ: Taneja phụ trách tài chính, còn Moravy là Phó chủ tịch kỹ thuật xe của Tesla.

Sự khác biệt này không chứng minh rằng chỉ Musk mới quyết định các ưu tiên nội bộ của Tesla, cũng không có nghĩa những lãnh đạo khác xem nhẹ AI hay robot. Tuy nhiên, nó cho thấy hai vai trò giao tiếp khá khác nhau trong các cuộc gọi:

• Musk nhấn mạnh câu chuyện tăng định giá trong dài hạn, dựa trên viễn cảnh Tesla trở thành công ty công nghệ.
• Các lãnh đạo khác thường nói về sản phẩm, chi phí, tài chính và hoạt động mà Tesla phải thực hiện ngay ở hiện tại.

Hudson Labs đã đo lường sự thay đổi như thế nào?

TechCrunch và Hudson Labs đã xem xét bản ghi các cuộc gọi công bố kết quả kinh doanh hàng quý của Tesla từ năm 2019. Các bản ghi này được lấy từ S&P Market Intelligence. Sau đó, Hudson Labs sử dụng công cụ nghiên cứu AI có tên Co-Analyst để gán chủ đề cho từng câu và tính tần suất các chủ đề xuất hiện theo từng người phát biểu qua thời gian.

Cách làm này giúp biến sự thay đổi trong thông điệp của Tesla thành một xu hướng có thể đo lường. Nhưng nó cũng đặt ra giới hạn rõ ràng: các tỷ lệ phần trăm chỉ phản ánh phần lời nói được phân loại vào từng chủ đề. Chúng không đo doanh thu, chi phí nghiên cứu và phát triển, dòng tiền, chất lượng sản phẩm, mức độ hoàn thiện kỹ thuật hay lợi nhuận của từng dự án.

Nói cách khác, phân tích cho thấy Musk đang nói nhiều hơn về AI và robot — chứ chưa chứng minh các dự án đó đã tạo ra lợi nhuận tài chính đáng kể cho Tesla.

Vì sao sự chuyển dịch này đáng chú ý?

Thời điểm của sự thay đổi có ý nghĩa quan trọng. Hoạt động ô tô vẫn là phần cốt lõi trong tình hình tài chính của Tesla, ngay cả khi Musk nói nhiều hơn về các công nghệ tương lai. TechCrunch mô tả mảng xe cốt lõi của Tesla là đã ngừng tăng trưởng; trong giai đoạn được trích dẫn, công ty vẫn giao gần 500.000 xe nhưng 70% nguồn tiền vẫn đến từ bán ô tô.

Trong khi đó, Tesla đang lên kế hoạch chi tiêu vốn cao hơn đáng kể. Khoản chi dự kiến cho năm 2026 đã tăng lên 25 tỷ USD khi công ty tìm cách cạnh tranh và tái định vị quanh AI và robot.

Từ đây xuất hiện một mâu thuẫn trung tâm trong câu chuyện Tesla: công ty vẫn phụ thuộc về tài chính vào xe, nhưng CEO lại ngày càng đề nghị nhà đầu tư định giá Tesla dựa trên khả năng tự hành, robotaxi và robot hình người trong tương lai.

Vì vậy, AI và robot đang đóng vai trò lớn trong luận điểm định giá tiềm năng của Tesla, dù các dữ liệu được cung cấp chưa cho thấy chúng đã trở thành những trung tâm lợi nhuận lớn trên thực tế.

Điều các cuộc gọi cho thấy — và chưa cho thấy

Kết luận chắc chắn nhất là Musk đã thay đổi trọng tâm giao tiếp: từ những vấn đề trước mắt của việc điều hành một hãng xe sang tầm nhìn dài hạn về Tesla như một nền tảng AI, tự hành và robot. Trong khi đó, phần phát biểu của các lãnh đạo khác vẫn gắn chặt hơn với hoạt động ô tô và các chỉ số vận hành của công ty.

Tuy nhiên, việc Musk nói nhiều hơn về Optimus, robotaxi hay FSD tự nó không chứng minh các công nghệ này đã được triển khai thành công, đạt quy mô thương mại hoặc tạo ra lợi nhuận đáng kể. Điều mà dữ liệu thể hiện là những dự án này ngày càng quan trọng trong câu chuyện Musk trình bày với nhà đầu tư — trong khi hoạt động ô tô hiện hữu vẫn là nền tảng tài chính thống trị Tesla.