AGONG Durian dùng mã QR và blockchain để truy xuất nguồn gốc sầu riêng cao cấp như thế nào?

AGONG mô tả các hồ sơ này là chống can thiệp và cho biết hệ thống được vận hành với công nghệ SOS và MasChain. Các bài viết bên ngoài cũng mô tả đây là hồ sơ có khả năng chống sửa đổi, chứ không phải một hệ thống xác thực giống bằng xét nghiệm trong phòng thí nghiệm.

Người mua có thể kiểm tra những gì?

Lợi ích chính của hệ thống là giúp người mua nhìn rõ hơn những thông tin vốn khó kiểm tra sau khi sầu riêng đã được thu hoạch, vận chuyển và tách vỏ.

Sau khi quét mã, khách hàng được kỳ vọng có thể kiểm tra hộp hàng được ghi là Mao Shan Wang, hay Musang King, hoặc Black Thorn, đồng thời xem vườn trồng được cho là nguồn cung của sản phẩm. Website AGONG cho biết thương hiệu lấy hàng từ các trang trại đạt chứng nhận MyGAP tại Raub, bang Pahang, đồng thời quảng bá khả năng truy xuất ở cấp độ trang trại và xác minh nguồn gốc bằng GPS.

Những thông tin này cho phép người mua đối chiếu giống, địa điểm và tài liệu đi kèm với mức giá cao hơn mà họ được yêu cầu chi trả. Về phía người bán, hồ sơ truy xuất cũng giúp phân biệt sản phẩm có thông tin nguồn gốc rõ ràng với nguồn sầu riêng không có tài liệu đi kèm.

Blockchain không chứng minh được điều gì?

Trong trường hợp này, blockchain nên được hiểu là một chuỗi hồ sơ được bảo vệ, không phải cảm biến hay phòng xét nghiệm thực phẩm. Công nghệ có thể khiến một bản ghi khó bị thay đổi sau đó, nhưng không tự xác định được một quả sầu riêng có thực sự là Mao Shan Wang hay Black Thorn hay không.

Độ tin cậy của hệ thống vì thế phụ thuộc vào các bước kiểm soát trước khi dữ liệu được đưa lên sổ cái kỹ thuật số: quả được nhận diện như thế nào, thông tin về vườn và nhà cung cấp được kiểm tra ra sao, và sản phẩm vật lý có tiếp tục gắn đúng với mã nhận diện kỹ thuật số trong quá trình đóng gói, giao hàng hay không.

Các mô tả hiện có cho thấy AGONG cung cấp thông tin nguồn gốc liên kết với mã QR. Chúng không cho thấy blockchain tự thực hiện việc xác thực bằng phương pháp di truyền, thực vật học hay cảm quan.

Đây là điểm người mua cần lưu ý. Mã QR có thể khiến một tuyên bố minh bạch và dễ kiểm tra hơn, nhưng “được ghi nhận trên blockchain” không đồng nghĩa với “được blockchain chứng minh bằng phương pháp khoa học”.

Vì sao AGONG đưa hệ thống này vào sầu riêng?

Trước khi mua, người tiêu dùng thường khó tự xác minh giống và nguồn gốc của sầu riêng cao cấp, đặc biệt khi quả đã được tách vỏ và đóng trong hộp kín. Theo các bài viết về AGONG, công ty chọn sầu riêng làm sản phẩm đầu tiên cho hệ thống truy xuất blockchain vì người mua Musang King cao cấp thường không thể kiểm tra tính xác thực trước khi thanh toán.

Hệ thống ra mắt trong lúc thị trường biến động mạnh. Một vụ mùa bội thu tại Malaysia đã tạo ra tình trạng dư cung và kéo giá sầu riêng tại Singapore đi xuống. Musang King có thời điểm được bán với giá khoảng 20 SGD/kg, trong khi một số nơi chào mức thấp tới 8 SGD/kg, thường áp dụng cho những quả nhỏ hơn hoặc chất lượng thấp hơn. Một nguồn tin khác cũng cho biết giá đã giảm xuống mức thấp tới 8 SGD/kg do sản lượng tăng mạnh.

Trong bối cảnh đó, nguồn gốc trở thành một cách khác để thương hiệu cao cấp cạnh tranh. Thay vì chỉ dựa vào tên giống, mô tả hương vị hoặc uy tín của người bán, AGONG đưa lịch sử chuỗi cung ứng được công bố vào ngay trải nghiệm mua hàng.

Người mua nên hiểu hệ thống này thế nào?

Thông điệp của AGONG khá trực tiếp: hãy quét mã trước, sau đó xem xét thông tin gắn với hộp sầu riêng. Khách hàng có thể tìm giống được công bố, vị trí vườn, thông tin nhà cung cấp, dữ liệu chứng nhận và lịch sử vận chuyển trước khi quyết định mức giá cao hơn có hợp lý hay không.

Hệ thống hữu ích nhất khi được xem như một công cụ minh bạch hóa. Nó thu hẹp khoảng cách giữa hộp sầu riêng thực tế và câu chuyện nguồn gốc được bán kèm theo sản phẩm. Nhưng yếu tố quyết định vẫn là chất lượng của bước xác minh ban đầu. Blockchain có thể khiến hồ sơ nguồn gốc khó bị viết lại, còn niềm tin cuối cùng phụ thuộc vào việc quả đã được nhận diện chính xác đến đâu và từng lần bàn giao được ghi chép cẩn thận như thế nào.