10 ngày, 10 thành phố: Ukraine phá hủy 10% kho hàng của Wildberries – 'Amazon Nga' thiệt hại 2 tỷ USD và chiến tranh bước ngoặt mới

Quy mô hủy diệt

Chiến dịch mở màn vào ngày 18/7, khi UAV Ukraine đánh trúng hai trung tâm logistics lớn nhất của Wildberries: một trung tâm rộng 250.000 m² ở Elektrostal gần Moscow và một kho hàng 108.000 m² ở Kotovsk, vùng Tambov . Chỉ trong vòng một tuần, bảy trung tâm phân phối chính đã bị thiêu rụi hoặc hư hại nặng, thiêu hủy hàng triệu mét vuông diện tích lưu trữ . Ít nhất 8 người thiệt mạng và 86 người bị thương; vụ tấn công chết chóc nhất xảy ra tại kho hàng Kotovsk khi 7 công nhân tử vong và 49 người bị thương .

Cái giá thực sự: 2 tỷ USD thiệt hại

• Thiệt hại trực tiếp kho bãi: Forbes Nga ước tính chi phí xây dựng lại từ 24,5–33 tỷ rúp (~313–421 triệu USD) .
• Thiệt hại hàng tồn kho của người bán: Các ước tính dao động từ 100 tỷ rúp (~1,3 tỷ USD) đến 150–170 tỷ rúp (1,92–2,17 tỷ USD) . Một phân tích của RBC-Ukraine đưa ra tổng thiệt hại kết hợp vào khoảng 2 tỷ USD .
• Xóa sổ lợi nhuận cả năm: Thiệt hại vượt quá toàn bộ lợi nhuận ròng năm 2025 của Wildberries, vốn đạt 175 tỷ rúp .
• Bảo hiểm 'vô hiệu': Chỉ 11 ngày trước vụ tấn công, ngày 7/7, Wildberries đã sửa đổi điều khoản hợp tác với người bán, phân loại thiệt hại do chiến sự là bất khả kháng (force majeure), qua đó tự giải phóng mình khỏi trách nhiệm bồi thường tài chính cho hàng hóa bị hư hại .

Tại sao lại là Wildberries? Kết nối quân sự

Kyiv biện minh cho các cuộc tấn công bằng hai lý do: trả đũa các cuộc tập kích của Nga vào cơ sở hạ tầng dân sự Ukraine, và vai trò của Wildberries như một kênh tiếp tế quân sự .

Trước các cuộc tấn công, Wildberries có một danh mục riêng mang tên "Mọi thứ cho SVO" (SVO là từ viết tắt của 'chiến dịch quân sự đặc biệt') liệt kê hơn 200.000 sản phẩm, bao gồm áo giáp, mũ bảo hiểm chiến thuật được mô tả là "đã qua thử nghiệm chiến đấu", bộ đàm, bộ sơ cứu và linh kiện drone cáp quang . Sau các cuộc không kích, Wildberries lặng lẽ xóa thẻ tag này khỏi kết quả tìm kiếm — nhưng bản thân các sản phẩm vẫn được niêm yết, chỉ đơn giản được phân loại lại thành "Thể thao" (đối với giáp và mũ) và "Điện tử" (đối với linh kiện drone) .

Các nhà phân tích từ Foreign Policy và The Bulwark cho rằng Wildberries đã trở thành một kênh tiếp tế rộng lớn và không thể thiếu cho lực lượng Nga — bổ sung cho hệ thống hậu cần quân sự chính thức vốn đang đầy rẫy thiếu hụt, chậm trễ và tham nhũng . Điện Kremlin phủ nhận Wildberries xử lý các nguồn cung quân sự, nhưng nhiều hãng truyền thông độc lập đã xác nhận sàn thương mại này vẫn tiếp tục bán thiết bị chiến thuật thông qua các từ khóa tìm kiếm thay thế .

Hậu quả kinh tế và phản ứng của nhà nước

Các cuộc tấn công đã gây ra một loạt hệ lụy kinh tế:

• Đàm phán giải cứu chính phủ: Chủ sở hữu Wildberries, Tatyana Kim — người phụ nữ giàu nhất nước Nga với khối tài sản ước tính 8,1 tỷ USD — đã chính thức yêu cầu hỗ trợ tài chính từ chính phủ Nga, mô tả tình hình là "khó khăn" .
• VTB dẫn đầu: Điện Kremlin đang tìm kiếm các biện pháp hỗ trợ, với ngân hàng nhà nước VTB được kỳ vọng sẽ đóng vai trò trung tâm trong bất kỳ gói giải cứu nào . Các người bán cũng yêu cầu được giảm thuế.
• Tìm kho ở Kazakhstan: Truyền thông Nga đưa tin Wildberries đang tìm kiếm không gian kho bãi ở Kazakhstan — được cho là cần 100.000 m² — mặc dù Bộ Thương mại Kazakhstan tuyên bố chưa nhận được bất kỳ yêu cầu chính thức nào tính đến ngày 29/7 . Wildberries đã có các nhà kho đang xây dựng ở Almaty (hơn 100.000 m²) và Astana (160.000 m², hoàn thành quý 1/2027) .
• Đòn giáng vào doanh nghiệp nhỏ: The Guardian và NPR lưu ý rằng các cuộc tấn công cố tình gây ra đau đớn kinh tế trên diện rộng đối với tầng lớp trung lưu và chủ doanh nghiệp nhỏ của Nga — những người bán mất hàng tồn kho không được bảo hiểm trị giá hàng triệu đô la — khiến chi phí chiến tranh được cảm nhận rõ rệt ở những nơi xa tiền tuyến . Điện Kremlin thừa nhận rằng "các doanh nghiệp đang bị tổn thất" từ các cuộc tấn công .

Chuyển dịch chiến lược: Vượt ra khỏi hạ tầng năng lượng

Chiến dịch này đánh dấu một bước tiến hóa đáng kể trong học thuyết tác chiến mục tiêu của Ukraine:

• Từ năng lượng sang kinh tế: Trước đây, chiến dịch tập kích tầm xa của Ukraine tập trung vào các nhà máy lọc dầu, kho nhiên liệu và lưới điện. Các cuộc tấn công vào Wildberries đại diện cho một sự chuyển hướng có chủ đích nhằm vào hệ sinh thái thương mại dân sự của Nga vốn hỗ trợ tích cực cho nỗ lực chiến tranh .
• Phá vỡ 'chuỗi cung ứng dân sự-quân sự': Các nhà phân tích mô tả Wildberries là một mắt xích hậu cần quân sự trên thực tế — một chợ trực tuyến nơi binh lính, đơn vị và các nhóm tình nguyện đặt mua trực tiếp thiết bị chiến đấu, vòng qua hệ thống tiếp tế chính thức. Logic của Ukraine là phá hủy các nhà kho này làm gián đoạn khả năng tự trang bị của quân đội Nga hiệu quả hơn là đánh một nhà máy đơn lẻ .
• Chiến tranh tâm lý và kinh tế: Các cuộc tấn công ảnh hưởng đến hàng trăm nghìn người bán hàng nhỏ và vừa phụ thuộc vào nền tảng này, mang hậu quả kinh tế của chiến tranh đến thẳng với người dân Nga bình thường .

Những điểm chính

• Chiến dịch tập kích Wildberries của Ukraine đã phá hủy 8–10% năng lực logistics của nhà bán lẻ trên 10 thành phố chỉ trong một tuần.
• Tổng thiệt hại ước tính 2 tỷ USD, vượt toàn bộ lợi nhuận ròng hàng năm của Wildberries.
• Wildberries có một danh mục cung cấp hơn 200.000 mặt hàng quân sự, biến nó thành mục tiêu quân sự chính đáng theo quan điểm của Kyiv.
• Các cuộc tấn công đánh dấu sự chuyển hướng chiến lược từ đánh phá hạ tầng năng lượng sang làm gián đoạn chuỗi cung ứng dân sự đang tiếp tế cho quân đội Nga.
• Tác động kinh tế — bao gồm đàm phán giải cứu nhà nước và kế hoạch chuyển kho sang Kazakhstan — cho thấy hiệu quả của chiến dịch trong việc mang chiến tranh về đến tận nhà người dân Nga.