IMF chấp nhận Bitcoin tăng thêm của El Salvador là do quyên góp tư nhân

IMF chấp nhận giải trình của El Salvador dựa trên tài liệu do phía cơ quan chức năng nước này cung cấp. Trong thông báo về thỏa thuận cấp nhân viên ngày 3/9/2026, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cho biết hồ sơ đó xác nhận số Bitcoin tích lũy kể từ đợt rà soát đầu tiên của chương trình Hỗ trợ Mở rộng (EFF) ngày 27/6/2025 là quyên góp tư nhân, và không dùng nguồn lực công. 627

Đây là điểm quan trọng, nhưng phạm vi kết luận cũng hẹp: IMF chấp nhận tài liệu để đánh giá việc tuân thủ chương trình. Điều đó không đồng nghĩa công chúng đã có một hệ thống hạch toán độc lập, có thể đối chiếu từng giao dịch Bitcoin.

IMF đã xác nhận gì, và phần nào vẫn chưa rõ?

Theo kết luận được IMF công bố, Bitcoin tăng thêm sau đợt rà soát đầu tiên là do tư nhân quyên góp chứ không phải mua bằng tiền nhà nước. IMF cũng nói họ không dự kiến El Salvador tiếp tục tích lũy Bitcoin ngoài các khoản quyên góp đã được ghi nhận trong hồ sơ. 641

Tuy nhiên, các thông tin công khai hiện có không nêu tên người quyên góp hoặc số Bitcoin mà từng người đóng góp. Cũng chưa có một hồ sơ công khai theo từng giao dịch, trong đó thể hiện ngày nhận, địa chỉ ví, điều khoản tặng cho hoặc cơ sở liên kết mỗi giao dịch với một nhà tài trợ cụ thể. 5

Vì thế, cần tách bạch giữa kết luận phục vụ chương trình của IMF và tiêu chuẩn minh bạch đầy đủ hơn:

• Đã được IMF kiểm chứng: nhà chức trách El Salvador nộp tài liệu hỗ trợ kết luận rằng Bitcoin tích lũy sau đợt rà soát đầu tiên không được tài trợ bằng tiền công. 6
• Chưa được công khai chi tiết: ai đã quyên góp, mỗi người tặng bao nhiêu và toàn bộ lộ trình chuyển Bitcoin vào các khoản nắm giữ do nhà nước kiểm soát. 5
• Việc tích lũy trong tương lai: IMF nói không dự kiến có khoản tăng thêm ngoài các khoản tặng đã được lập hồ sơ, nhưng tài liệu hiện có chưa nêu một khuôn khổ công khai, có thể kiểm toán, để xử lý và công bố các khoản quyên góp tư nhân trong tương lai. 641

Lượng Bitcoin được báo cáo đã tăng bao nhiêu?

Số Bitcoin được báo cáo tăng từ khoảng 5.968 BTC vào thời điểm rà soát tháng 6/2025 lên khoảng 7.762–7.764 BTC vào đầu tháng 9/2026, tương đương tăng xấp xỉ 1.794 BTC. 4041

Các con số này cần được hiểu thận trọng. Đây là số dư được báo chí dẫn theo dữ liệu El Salvador báo cáo hoặc công cụ theo dõi chính thức; những nguồn được cung cấp không cho thấy đã có đợt kiểm toán độc lập, công khai đối với toàn bộ khoản dự trữ này. 41

Đợt rà soát EFF đầu tiên được hoàn tất ngày 27/6/2025, qua đó El Salvador nhận giải ngân ngay 86,16 triệu SDR, tương đương khoảng 118 triệu USD. SDR là quyền rút vốn đặc biệt, đơn vị tính toán của IMF. 19

Những thay đổi chính sách gắn với chương trình IMF

Các điều kiện liên quan đến Bitcoin trong EFF tập trung vào việc giảm mức độ rủi ro tiền mã hóa của khu vực công và nâng tính minh bạch đối với hoạt động của nhà nước.

Ví Chivo

Tài liệu chương trình yêu cầu rút dần sự tham gia của nhà nước vào Chivo, ví điện tử do chính phủ xây dựng. Các yêu cầu cũng gồm tăng minh bạch về tình hình tài chính của Chivo: công bố báo cáo tài chính tóm tắt, chính sách quản lý thanh khoản và các khoản chuyển tiền giữa Chivo với chính phủ. 17

Đến tháng 9/2026, thông tin về thỏa thuận cấp nhân viên cho biết quyền sở hữu chi phối và quyền kiểm soát vận hành Chivo đã được chuyển cho một đơn vị vận hành tư nhân. 616

Việc sử dụng Bitcoin và rủi ro của khu vực công

Trong thời gian thực hiện chương trình, chính phủ bị cấm mua Bitcoin. Việc chấp nhận Bitcoin trong khu vực tư nhân được chuyển thành tự nguyện, còn các khoản thuế chỉ thanh toán bằng USD. 17

Trước đợt rà soát đầu tiên, nhà chức trách đã gửi cho nhóm chuyên viên IMF một bản tuyên bố có ký xác định các địa chỉ ví nóng và ví lạnh thuộc khu vực công, cùng lượng Bitcoin do khu vực này sở hữu hoặc kiểm soát. 31

Giám sát tài sản số

Định hướng rộng hơn của chương trình là tăng cường biện pháp bảo vệ và minh bạch đối với các hoạt động Bitcoin có liên quan đến khu vực công. Tuy nhiên, các nguồn được cung cấp không liệt kê đầy đủ, cập nhật tất cả quy định tài sản số đã ban hành, yêu cầu giám sát hay thời hạn triển khai. 1731

Khoản tài trợ của IMF đang ở giai đoạn nào?

Nhân viên IMF và El Salvador đã đạt thỏa thuận cấp nhân viên về việc gộp đợt rà soát thứ hai và thứ ba của chương trình EFF kéo dài 40 tháng, với quy mô tổng cộng khoảng 1,4 tỷ USD. Thỏa thuận này có thể mở đường cho khoản giải ngân khoảng 140 triệu USD, tương đương 101,96 triệu SDR. 427

Tuy nhiên, đây chưa phải khoản tiền đã được giải ngân. Thỏa thuận vẫn cần IMF Executive Board (Ban Điều hành IMF) phê duyệt và El Salvador hoàn thành các hành động tiên quyết liên quan. 427

Triển vọng tăng trưởng và mục tiêu nợ công

IMF dự báo GDP thực của El Salvador tăng 4,5% trong năm 2026. 4

Chiến lược tài khóa của chương trình hướng tới đưa nợ công đi xuống. Hồ sơ EFF trước đó đặt mục tiêu giảm nợ công về khoảng 70% GDP vào năm 2030. Các báo cáo hiện có về đợt rà soát gộp lần hai và ba không xác lập một mục tiêu thay thế. 17

Kết luận

IMF không nói rằng từng khoản quyên góp đã được truy vết công khai đến từng giao dịch. Điều IMF nói là El Salvador đã cung cấp đủ tài liệu để Quỹ kết luận Bitcoin tích lũy sau đợt rà soát tháng 6/2025 đến từ quyên góp tư nhân, thay vì tiền công. 6

Sự khác biệt này rất đáng chú ý. EFF kết hợp kết luận tuân thủ nói trên với một lộ trình rộng hơn: hạn chế rủi ro Bitcoin của khu vực công, chuyển Chivo ra khỏi sự kiểm soát công và cải thiện công bố thông tin. Dù vậy, nguồn gốc cụ thể cũng như điều khoản của các khoản quyên góp được báo cáo vẫn chủ yếu chưa xuất hiện trước công chúng. 517