Kết quả bầu cử giữa kỳ Mỹ ngày 3/11 không tạo ra một đợt tăng hoặc giảm đồng loạt. Ban đầu, đồng USD yếu đi và giá dầu đi xuống giúp một số tài sản ở các thị trường mới nổi được hỗ trợ. Ngược lại, lo ngại các dự án trung tâm dữ liệu có thể bị giám sát chặt hơn đã gây sức ép lên nhóm cổ phiếu gắn với AI. Đến ngày 5/11, các thị trường châu Á có tỷ trọng cổ phiếu bán dẫn lớn lại chịu áp lực mạnh; thông tin lợi nhuận doanh nghiệp và rủi ro nguồn cung dầu cũng tác động đến giao dịch.
2
19
21
Hai ngày giao dịch trái chiều
| Thị trường hoặc tài sản |
Ngày 4/11 |
Ngày 5/11 |
| Cổ phiếu thị trường mới nổi |
Chỉ số cổ phiếu thị trường mới nổi tổng hợp của MSCI tăng 0,4% sau khi hồi phục từ mức giảm đầu phiên. Đồng USD giảm 0,3%, còn lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm giảm 5 điểm cơ bản. 22 |
Cùng chỉ số MSCI giảm 0,7% khi nhà đầu tư cân nhắc kết quả bầu cử, đồng USD yếu hơn và các quyết định của ngân hàng trung ương. 30 |
| Trung Quốc |
Một bản tổng kết thị trường ghi nhận Shanghai Composite tăng 2,16% và Shenzhen Component tăng 4,22%. 42 |
Shanghai Composite nhích 0,1%. 33 |
| Hàn Quốc và Đài Loan |
Kospi đóng cửa tăng 0,62% sau những biến động mạnh trong phiên; Taiex của Đài Loan giảm 0,83%. 37 39 |
Kospi giảm 5,3%, còn Taiex mất 3,2% trong bối cảnh cổ phiếu liên quan đến AI bị bán mạnh. 33 |
| Peso Mexico |
Các đồng tiền thị trường mới nổi tăng giá; peso Mexico được nhắc đến trong một bản tin tổng kết thị trường. 24 26 |
Các bản tin được cung cấp không nêu mức biến động phần trăm đã kiểm chứng để đối chiếu cho riêng ngày này. |
| Dầu |
Brent giảm mạnh khi thị trường đánh giá triển vọng xung đột Iran và nguồn cung dầu. 17 28 |
Brent lao dốc gần 9% trong giao dịch qua đêm, sau đó chốt phiên tăng 3,67 USD, tương đương 3,88%, lên 98,29 USD/thùng khi các vụ tấn công tàu chở dầu làm dấy lên lo ngại nguồn cung. 18 19 |
Đây là những lát cắt từ các phiên giao dịch và thời điểm đưa tin khác nhau, không phải một thước đo tâm lý thị trường đồng nhất. Đà hồi phục của cổ phiếu thị trường mới nổi ngày 4/11 không kéo dài sang ngày hôm sau; còn cú đảo chiều của giá Brent cho thấy diễn biến địa chính trị có thể nhanh chóng làm thay đổi kỳ vọng.
18
22
30
Vì sao thị trường mới nổi được hỗ trợ lúc đầu?
Các bản tin ngày 4/11 liên hệ đồng USD suy yếu với nhu cầu đối với tài sản ở các nền kinh tế đang phát triển. Khi đồng bạc xanh giảm giá, hàng hóa định giá bằng USD và các khoản nợ bằng USD có thể bớt tốn kém hơn nếu quy đổi sang nội tệ.
22 Đà tăng của peso Mexico cùng mức tăng của cổ phiếu thị trường mới nổi phù hợp với xu hướng ưa rủi ro ban đầu, nhưng không có nghĩa mọi nền kinh tế mới nổi đều hưởng lợi như nhau.
24
26
Giá dầu thấp hơn cũng có thể giúp các nước nhập khẩu năng lượng giảm chi phí nhiên liệu và vận tải. Nếu điều đó làm dịu áp lực lạm phát, ngân hàng trung ương có thể có thêm dư địa hạ lãi suất. Đây là những kênh tác động tiềm năng, không phải kết quả chắc chắn: các nước xuất khẩu dầu có thể hụt doanh thu khi giá dầu giảm, và ảnh hưởng thực tế còn tùy điều kiện trong nước. Các bản tin thị trường được cung cấp ghi nhận biến động giá dầu và tiền tệ, nhưng không định lượng tác động lên từng quốc gia.
17
22
Vì sao cổ phiếu chip châu Á chịu sức ép?
Nhà đầu tư lo ngại chiến thắng của đảng Dân chủ tại các bang như Texas và Georgia có thể kéo theo việc giám sát hoặc hạn chế chặt hơn với các dự án trung tâm dữ liệu, qua đó làm chậm một phần quá trình xây dựng hạ tầng AI. Sau bầu cử, cổ phiếu trung tâm dữ liệu giảm trong khi cổ phiếu năng lượng sạch tăng; giới phân tích nêu khả năng tiến độ triển khai hạ tầng sẽ chậm lại.
2
7
10
Diễn biến ở châu Á cho thấy lo ngại này có thể tác động mạnh đến những thị trường tập trung vào công nghệ. Kospi chuyển từ mức tăng 0,62% ngày 4/11 sang giảm 5,3% ngày hôm sau; Taiex giảm lần lượt 0,83% và 3,2%.
33
37
39 Tuy nhiên, không thể quy toàn bộ đợt bán tháo cho nỗi lo về bầu cử: một bản tin ngày 5/11 cũng đề cập kết quả kinh doanh yếu của Qualcomm bên cạnh những quan ngại về đầu tư hạ tầng AI.
21
Điều nhà đầu tư chip đang đánh giá là tốc độ và thời điểm triển khai dự án mới, chứ chưa phải bằng chứng cho thấy nhu cầu AI dài hạn đã biến mất. Phân tích của Morgan Stanley nhận định các hạn chế ở cấp bang có thể làm chậm dự án, trong khi chu kỳ đầu tư AI rộng hơn vẫn được kỳ vọng duy trì. Đây là một đánh giá, không phải điều chắc chắn.
11
Kết quả bầu cử không đồng nghĩa chính sách Mỹ đổi ngay
Nắm quyền kiểm soát cả hai viện giúp đảng Dân chủ có thêm khả năng điều tra, giám sát và gây ảnh hưởng trong các cuộc thương lượng ngân sách. Tuy vậy, điều này không trao cho Quốc hội toàn quyền quyết định các vấn đề thuộc hành pháp, cũng không bảo đảm những chính sách được đề xuất sẽ thành luật.
49
55
- Quyền phủ quyết của tổng thống là một rào cản lớn. Muốn bác bỏ phủ quyết cần đa số hai phần ba ở cả hai viện; theo các bản tin được cung cấp, đảng Dân chủ không có đủ số phiếu này.
48
49
- Thượng viện có thể làm chậm dự luật. Những dự luật lớn có thể cần đạt ngưỡng 60 phiếu để vượt qua thủ tục filibuster — cơ chế cho phép kéo dài tranh luận và trì hoãn biểu quyết — nên một đảng không dễ tự thông qua luật chỉ với đa số đơn giản.
47
50
- Thuế quan sẽ không tự biến mất. Đảng Dân chủ có thể đưa ra dự luật nhằm hạn chế thuế quan, trong đó có các mức thuế ảnh hưởng đến Canada, nhưng Tổng thống Trump vẫn có thể phủ quyết dự luật đó.
48
58
- Giám sát và quyền chi ngân sách không đồng nghĩa với kiểm soát trực tiếp chính sách đối ngoại. Quốc hội có thể gây sức ép thông qua điều trần và đàm phán ngân sách, nhưng tổng thống vẫn nắm quyền hành pháp, bao gồm quyền ra lệnh tiến hành hành động quân sự.
49
55
Sự khác biệt này quan trọng với thị trường: kỳ vọng về chính sách thương mại hoặc đối ngoại bớt cứng rắn có thể tác động đến giá tài sản trước khi luật thay đổi. Nhưng ngày 5/11, Brent tăng trở lại sau các vụ tấn công tàu chở dầu — một minh họa cho việc rủi ro nguồn cung và địa chính trị trước mắt có thể lấn át kỳ vọng đó.
18
Nhà đầu tư cần theo dõi gì tiếp theo?
Diễn biến hai ngày cho thấy đây không phải là một “giao dịch bầu cử” duy nhất áp dụng cho mọi thị trường. Với các nền kinh tế mới nổi, đồng USD, giá dầu, lạm phát trong nước và quyết định của ngân hàng trung ương đều quan trọng bên cạnh kỳ vọng chính trị. Với các nhà sản xuất chip châu Á, tiến độ xây dựng trung tâm dữ liệu là một yếu tố cần theo dõi, nhưng kết quả kinh doanh doanh nghiệp cũng vậy: các bản tin ngày 5/11 đề cập cả lo ngại chính sách lẫn lợi nhuận yếu của Qualcomm.
21
30
Các nguồn hiện có không cho thấy một bộ số liệu nhất quán về dòng vốn đầu tư ròng nước ngoài trong hai ngày 4–5/11, cũng không cung cấp mức biến động chính xác, có thể so sánh, cho mọi đồng tiền và chỉ số. Kết luận có cơ sở hơn là: cổ phiếu thị trường mới nổi ban đầu được hỗ trợ khi USD suy yếu, còn cổ phiếu châu Á gắn với AI chịu áp lực mạnh hơn khi nhà đầu tư đánh giá lại rủi ro hạ tầng — và cả hai diễn biến đều không đi theo một đường thẳng.
19
22
30