SoftBank huy động kỷ lục 11,1 tỷ USD cho OpenAI, nhưng phải trả giá vay đắt đỏ

SoftBank Group đã huy động 11,1 tỷ USD qua trái phiếu bằng USD và euro trong tháng 9/2026. Reuters gọi đây là đợt bán trái phiếu doanh nghiệp lợi suất cao lớn nhất thế giới từng được ghi nhận. Thành công về quy mô cho thấy SoftBank vẫn tìm được người mua cho chiến lược đầu tư vào AI; câu hỏi tiếp theo là tập đoàn sẽ gánh chi phí vay đó như thế nào. 1217

Tiền huy động sẽ đi đâu?

Đợt phát hành gồm 10 tỷ USD trái phiếu bằng USD và 1 tỷ euro trái phiếu bằng euro. Theo Reuters, tiền thu được sẽ dùng để tài trợ khoản thanh toán 10 tỷ USD — đợt thứ ba và cũng là cuối cùng trong khoản đầu tư bổ sung 30 tỷ USD của SoftBank vào OpenAI — cùng các mục đích hoạt động chung. Khoản thanh toán dự kiến hoàn tất vào ngày 1/10/2026; việc bán trái phiếu không có nghĩa giao dịch đầu tư đã hoàn tất. 112

Các cam kết đầu tư vào OpenAI được đưa tin ở mức khoảng 64,6 tỷ USD. Reuters cho biết những khoản đầu tư này dự kiến đưa tỷ lệ sở hữu của SoftBank lên khoảng 13% vốn cổ phần OpenAI. Đây là quy mô cam kết và tỷ lệ nắm giữ dự kiến, không phải số tiền SoftBank đã thu về từ khoản đầu tư. 36

Mức lãi vay: con số cần chú ý

Trái phiếu bằng USD được chia thành ba lô; phần bằng euro gồm hai lô, mỗi lô 500 triệu euro. Các kỳ hạn và mức lãi suất hoặc lợi suất được công bố như sau: 149

Đồng tiền	Quy mô	Kỳ hạn	Lãi suất hoặc lợi suất được công bố
USD	1 tỷ USD	3,5 năm	8,625%
USD	4,5 tỷ USD	5,5 năm	9,25%
USD	4,5 tỷ USD	7,5 năm	9,75%
Euro	500 triệu euro	4 năm	7,125%
Euro	500 triệu euro	6 năm	8%

Lấy quy mô từng lô nhân với mức lãi suất được công bố, riêng ba lô bằng USD tương ứng khoảng 941 triệu USD tiền lãi mỗi năm, chưa tính phí, chi phí liên quan đến tỷ giá và phần trái phiếu bằng euro. Đây là phép tính từ các điều khoản được đưa tin, không phải tổng chi phí vay đã được SoftBank xác nhận. 4

Theo Bloomberg, nhu cầu mua đủ mạnh để SoftBank giảm mức định giá phát hành so với dự kiến ban đầu, nhưng chi phí vay nhìn chung vẫn cao hơn trước. Một nguồn thứ cấp cho biết đợt phát hành bằng USD và euro vào tháng 6/2021 có lợi suất từ 2,125% đến 5,25%. Hai khoảng lợi suất không thể so sánh trực tiếp để đo mức thay đổi rủi ro tín dụng, vì điều kiện thị trường, đồng tiền và kỳ hạn khác nhau. 1517

Bán được trái phiếu không đồng nghĩa rủi ro đã biến mất

Tìm được người mua giúp SoftBank đáp ứng nhu cầu vốn trước mắt. Nhưng tập đoàn vẫn phải trả lãi theo các điều khoản đã thỏa thuận, bất kể khoản đầu tư vào OpenAI có sớm tạo ra tiền mặt hay không. Reuters cho biết quy mô đầu tư vào AI của SoftBank đã góp phần đẩy lợi suất vay và chi phí mua bảo hiểm trước nguy cơ vỡ nợ của tập đoàn lên cao. 2

Đợt phát hành này cũng không đứng riêng lẻ. SoftBank đã ấn định điều khoản cho một đợt trái phiếu bán cho nhà đầu tư cá nhân tại Nhật Bản trị giá 1 nghìn tỷ yen, trả lãi 4,75% mỗi năm. Apollo Global Management được đưa tin là đang đàm phán nâng quy mô khoản vay được bảo đảm bằng tài sản của Vision Fund từ 5,4 tỷ USD lên 9 tỷ USD — chưa phải đã hoàn tất việc nâng hạn mức. Không nên cộng thẳng hạn mức vay hoặc khoản vay còn ở giai đoạn đề xuất vào lượng trái phiếu đang lưu hành để tính dư nợ. 3641

Chi phí bảo hiểm rủi ro vỡ nợ tăng là một tín hiệu nhà đầu tư thận trọng hơn, không phải bằng chứng SoftBank sẽ vỡ nợ. Các nguồn hiện có cũng không đủ để xác nhận chính xác những con số về xếp hạng tín nhiệm, tổng nợ hay điều khoản cuối cùng của các khoản vay khác được nêu trong một số phép so sánh. 241

Giá cổ phiếu tăng, bài toán tiền mặt vẫn còn

Theo CNBC, cổ phiếu SoftBank tăng hơn 7% khi thị trường Nhật Bản mở cửa ngày 24/9, sau kỳ nghỉ ba ngày. Vì vậy, không thể quy toàn bộ biến động này cho thông tin bán trái phiếu; nguồn tin cũng không xác nhận mức tăng vào cuối phiên. 12

Satoru Aoyama của Fitch nói ông “bất ngờ theo hướng tích cực trước nhu cầu của thị trường”. Nhận xét đó phản ánh một mặt của thương vụ: SoftBank huy động được số vốn đặc biệt lớn. Mặt còn lại là nghĩa vụ trả lãi sẽ tiếp tục tồn tại trong khi thời điểm có thể chuyển khoản đầu tư vào OpenAI thành tiền mặt vẫn chưa rõ. 24

Nếu OpenAI hoặc một công ty khác trong danh mục như SB Energy niêm yết, SoftBank có thể có cơ hội bán cổ phần. Song niêm yết không tự động mang tiền về cho tập đoàn: thời điểm bán và các hạn chế giao dịch đều quan trọng. Trước khi khoản đầu tư tạo ra tiền có thể sử dụng hoặc SoftBank bán tài sản, mức định giá cao hơn trên giấy không thể dùng để trả lãi trái phiếu. Đó là sự đánh đổi cốt lõi của thương vụ kỷ lục này: chắc chắn hơn về nguồn vốn hôm nay, đổi lấy chi phí vay cố định lớn khi lợi nhuận đầu tư vẫn chưa chắc chắn. 1239