Azure vượt mốc 100 tỷ USD: Microsoft đang thay đổi cuộc đua AI với AWS và Google Cloud?

Các chỉ số này cho thấy Microsoft không chỉ bán năng lực tính toán trên Azure. Hãng còn có thể bán những tính năng AI được tích hợp trực tiếp vào các sản phẩm doanh nghiệp mà khách hàng đã sử dụng, chẳng hạn Microsoft 365 và Copilot. Đây là khác biệt quan trọng: tăng trưởng không hoàn toàn phụ thuộc vào việc cho thuê máy chủ và năng lực xử lý.

Tuy nhiên, con số 678 tỷ USD cần được hiểu đúng. Đây là các cam kết hợp đồng, không phải doanh thu hiện tại hay năng lực điện toán đã sẵn sàng cung cấp. Khách hàng vẫn cần chờ trung tâm dữ liệu, kết nối mạng, chip tăng tốc và khối lượng công việc được triển khai trước khi những cam kết này trở thành doanh thu được ghi nhận.

AWS vẫn là người dẫn đầu về quy mô

Amazon Web Services (AWS), mảng điện toán đám mây của Amazon, ghi nhận 42,2 tỷ USD doanh thu trong quý II, tăng 37% so với cùng kỳ. Con số này tương đương tốc độ doanh thu thường niên hóa khoảng 169 tỷ USD. Amazon cho biết đây là tốc độ tăng trưởng nhanh nhất của AWS trong 18 quý.

Như vậy, AWS vẫn lớn hơn Google Cloud xét theo doanh thu quý và đang bỏ xa quy mô hiện tại của Google Cloud. Kết quả mới nhất cũng cho thấy nhà cung cấp lâu năm này vẫn có thể tăng tốc: tốc độ tăng trưởng của AWS tăng mạnh từ 28% trong quý trước.

Cột mốc 100 tỷ USD của Azure làm thay đổi câu chuyện, nhưng chưa đảo lộn thứ hạng. Azure hiện là một hoạt động kinh doanh có doanh thu thường niên trên 100 tỷ USD, trong khi AWS đang ở mức khoảng 169 tỷ USD theo tốc độ thường niên hóa từ quý gần nhất.

Dù vậy, đây không phải phép so sánh hoàn toàn tương đồng. Microsoft công bố doanh thu Azure của cả năm tài khóa, còn Amazon công bố doanh thu AWS theo quý rồi quy đổi thành tốc độ thường niên hóa.

Google Cloud tăng nhanh nhất trong nhóm lớn

Doanh thu Google Cloud tăng 82% so với cùng kỳ lên 24,8 tỷ USD trong quý II. Nếu quy đổi theo tốc độ của một quý, con số này tương đương doanh thu thường niên hóa khoảng 99 tỷ USD, gần với cột mốc 100 tỷ USD của Azure. Tuy nhiên, hai công ty sử dụng kỳ báo cáo và cách công bố khác nhau nên không nên xem đây là phép đối chiếu tuyệt đối.

Xét theo tỷ lệ phần trăm, Google Cloud tăng nhanh hơn nhiều so với mức tăng 43% của Azure và 37% của AWS. Nhưng chỉ nhìn vào phần trăm có thể gây nhầm lẫn. Dựa trên các số liệu được công bố, Google Cloud và AWS mỗi bên đều tăng thêm khoảng 11 tỷ USD doanh thu trong quý so với cùng kỳ. Google đang thu hẹp khoảng cách nhanh chóng, nhưng AWS vẫn lớn hơn đáng kể về doanh thu tuyệt đối.

Google cũng báo cáo 8,8 tỷ USD lợi nhuận hoạt động từ Cloud, tăng từ 2,8 tỷ USD một năm trước, cùng lượng công việc đã ký hợp đồng trị giá 514 tỷ USD.

Cuộc đua hiện có thể được tóm tắt như sau:

• AWS: nền tảng đám mây lớn nhất, tăng trưởng tăng tốc và có doanh thu đám mây quý cao nhất trong ba bên.
• Google Cloud: mảng đám mây lớn tăng trưởng nhanh nhất, được thúc đẩy bởi nhu cầu hạ tầng AI và lượng hợp đồng tương lai mở rộng nhanh.
• Microsoft Azure: nền tảng lớn và tăng trưởng mạnh, được hỗ trợ bởi Microsoft 365, Copilot và kênh bán hàng doanh nghiệp rộng khắp.

Tâm điểm chuyển từ nhu cầu sang khả năng triển khai

Commercial backlog trị giá 678 tỷ USD của Microsoft và backlog đám mây 514 tỷ USD của Alphabet cho thấy các khách hàng lớn đang đưa ra những cam kết nhiều năm với quy mô đáng kể. Điều này khiến làn sóng AI hiện tại có vẻ bền vững hơn một chuỗi thử nghiệm nhỏ lẻ.

Nhưng backlog không thể tự biến thành doanh thu. Một hợp đồng đã ký vẫn cần được hỗ trợ bằng trung tâm dữ liệu, điện, thiết bị mạng, chip tăng tốc và các khối lượng công việc phần mềm. Nếu hạ tầng chưa thể bàn giao đúng hạn, nhu cầu có thể vẫn nằm trên sổ sách trong khi doanh thu và dòng tiền phải chờ lâu hơn.

Kế hoạch chi tiêu của Alphabet cho thấy quy mô của bài toán. Công ty nâng dự báo chi tiêu vốn năm 2026 lên 195–205 tỷ USD, với lý do nhu cầu đám mây mạnh và cần mở rộng công suất.

Điều này tạo ra một vấn đề về thời điểm đối với nhà đầu tư: các công ty có thể ký được hợp đồng trước khi triển khai đủ năng lực vật lý để thực hiện. Vì thế, câu hỏi không còn chỉ là khách hàng có muốn AI hay không, mà là nhu cầu có thể nhanh chóng chuyển thành mức sử dụng được tính phí hay không, và biên lợi nhuận có còn hấp dẫn sau khi tính chi phí hạ tầng hay không.

Tăng trưởng doanh thu phải vượt qua bài kiểm tra dòng tiền

Trong quý II, Alphabet chi 44,9 tỷ USD cho đầu tư vốn, khiến dòng tiền tự do âm 5,9 tỷ USD. Những con số này cho thấy một câu chuyện tăng trưởng đám mây đầy triển vọng vẫn có thể đi kèm mức tiêu tiền lớn trong ngắn hạn, đặc biệt khi doanh nghiệp phải xây dựng hạ tầng trước khi nhu cầu được chuyển thành doanh thu đầy đủ.

Microsoft cũng sẽ phải đối mặt với phép thử tương tự. Lợi nhuận hoạt động cao và doanh thu Azure tăng trưởng mạnh giúp hãng có nền tảng tài chính tốt hơn để tiếp tục đầu tư. Dù vậy, Microsoft vẫn cần chứng minh rằng mức sử dụng Azure, thuê bao Copilot và các cam kết hợp đồng có thể tạo ra lợi nhuận đủ lớn khi chi phí hạ tầng tiếp tục tăng.

Reuters cho biết sự chú ý của thị trường đã chuyển từ câu hỏi liệu các khoản đầu tư AI có hiệu quả hay không sang việc công ty nào có thể tạo ra lợi nhuận dài hạn tốt nhất từ chu kỳ chi tiêu này. Trong khi đó, khảo sát của Bank of America cho thấy 38% nhà quản lý quỹ xem chi tiêu vốn cho AI của các hyperscaler — những nhà cung cấp hạ tầng đám mây quy mô lớn — là nguồn có khả năng gây ra sự kiện tín dụng mang tính hệ thống lớn nhất.

Hai quan điểm này không mâu thuẫn. Nhà đầu tư có thể tin rằng nhu cầu AI là có thật và các công ty sẽ tiếp tục chi tiêu, đồng thời vẫn nghi ngờ về thời gian hoàn vốn, nhu cầu tài trợ và lợi nhuận cuối cùng của mỗi USD đầu tư.

Microsoft đang đứng ở đâu trong cuộc đua AI đám mây?

Microsoft bước ra từ quý vừa qua với vị thế là đối thủ AI đám mây có mức độ tích hợp thương mại cao nhất, chứ chưa phải nhà cung cấp đám mây dẫn đầu tuyệt đối. Azure vượt 100 tỷ USD doanh thu thường niên, tăng 43% trong quý; Copilot vượt 30 triệu chỗ ngồi trả phí và backlog thương mại đạt 678 tỷ USD. Đây là những bằng chứng mạnh cho thấy nhu cầu AI đã đi vào ngân sách của các doanh nghiệp.

AWS vẫn dẫn đầu về quy mô doanh thu được báo cáo, còn Google Cloud giữ vị trí tăng trưởng nhanh nhất. Không có một chỉ số duy nhất quyết định thắng thua: Google có lợi thế về tốc độ tăng trưởng, AWS có lợi thế về quy mô tuyệt đối, còn Microsoft có lợi thế từ hệ sinh thái sản phẩm và kênh phân phối doanh nghiệp.

Giai đoạn tiếp theo sẽ được đánh giá ít hơn qua những tiêu đề tăng trưởng và nhiều hơn qua khả năng thực thi. Ba nhà cung cấp cần biến backlog thành công suất đã triển khai, biến công suất thành mức sử dụng của khách hàng, rồi biến mức sử dụng đó thành dòng tiền tự do và lợi nhuận bền vững.

Kết quả của Microsoft cho thấy cơ hội AI đám mây đang tạo ra doanh thu thực tế. Nhưng chúng chưa chứng minh rằng toàn bộ quá trình xây dựng hạ tầng sẽ mang lại lợi nhuận tương đương khi thị trường trưởng thành.