Vì sao giá vàng, bạc tăng mạnh khi thị trường không còn đặt cược Fed tăng lãi suất?

Đà tăng mạnh của vàng và bạc trong tháng 8 chủ yếu bắt nguồn từ một giao dịch vĩ mô: dữ liệu việc làm Mỹ yếu hơn khiến nhà đầu tư giảm kỳ vọng Fed sẽ tiếp tục nâng lãi suất. Khi lợi suất trái phiếu kho bạc và đồng USD cùng đi xuống, việc nắm giữ các kim loại quý không trả lãi trở nên hấp dẫn hơn.

Lực mua từ ngân hàng trung ương và nhu cầu tìm nơi trú ẩn an toàn cũng góp phần củng cố xu hướng. Tuy nhiên, đà tăng hiện tại chưa đủ để khẳng định vàng sẽ sớm quay lại mức đỉnh lịch sử hồi tháng 1.

Vàng và bạc đã tăng đến đâu?

Các báo cáo thị trường cho biết vàng trên sàn Comex giao dịch quanh 4.550 USD mỗi ounce troy, còn bạc vượt 67 USD vào ngày 20/8. Trên sàn MCX của Ấn Độ, hợp đồng tương lai vàng ở quanh 158.300 rupee mỗi 10 gram, trong khi bạc khoảng 240.300 rupee mỗi kilogram. Cùng báo cáo này dẫn dữ liệu CME FedWatch, theo đó xác suất lãi suất Mỹ được giữ nguyên trong tháng 9 là 67%.

Một bảng dữ liệu thị trường khác ghi nhận giá vàng đóng cửa ở 4.580,70 USD, tăng 3,62% trong phiên; bạc chốt ở 67,13 USD, tăng 4,83%. CNBC cho biết hợp đồng tương lai vàng Mỹ chốt phiên ở 4.545,30 USD, sau khi giá vàng giao ngay có lúc lên mức cao nhất kể từ ngày 4/6 trong phiên 19/8.

Các con số trên không nên được xem như cùng mô tả một hợp đồng hoặc một cách tính. Chẳng hạn, mức tăng từ 4.417 lên 4.488 USD tương đương khoảng 1,61%, không phải 3,54%. Sự khác biệt có thể đến từ tháng đáo hạn hợp đồng, thời điểm chốt giá và việc so sánh giá trong phiên với giá đóng cửa.

Vì sao lợi suất giảm và USD yếu lại có lợi cho kim loại quý?

Vàng và bạc không trả lãi. Vì vậy, khi lợi suất từ tiền mặt và trái phiếu chính phủ giảm, chi phí cơ hội của việc nắm giữ kim loại quý cũng giảm theo. Diễn biến gần đây đi đúng theo hướng này:

• Dữ liệu việc làm kém tích cực: Báo cáo việc làm tháng 7 cho thấy số việc làm phi nông nghiệp giảm 23.000, làm suy yếu lập luận ủng hộ một chính sách tiền tệ thắt chặt hơn.
• Lợi suất trái phiếu kho bạc hạ nhiệt: CME mô tả đà tăng của vàng diễn ra sau khi dữ liệu việc làm yếu gây sức ép lên lợi suất trái phiếu và làm giảm kỳ vọng tăng lãi suất.
• Đồng USD suy yếu: Vàng và bạc thường được định giá bằng USD. Khi đồng bạc xanh giảm giá, hàng hóa tính bằng USD trở nên rẻ hơn tương đối đối với người mua sử dụng các đồng tiền khác. CNBC liên hệ đà tăng của vàng ngày 19/8 với việc lợi suất trái phiếu và USD đi xuống sau thông báo từ Bộ Tài chính Mỹ.
• Kỳ vọng lãi suất thay đổi: Xác suất 67% cho kịch bản giữ nguyên lãi suất cho thấy nhà giao dịch nghiêng đáng kể về khả năng Fed tạm dừng trong tháng 9 tại thời điểm dữ liệu được ghi nhận.

Sự kết hợp này vừa làm giảm sức hấp dẫn tương đối của trái phiếu và tiền gửi, vừa hỗ trợ nhu cầu kim loại quý từ nhà đầu tư quốc tế. Dù vậy, bối cảnh có thể đảo chiều nhanh nếu dữ liệu kinh tế mới làm thay đổi lộ trình chính sách của Fed.

Ngân hàng trung ương và nhu cầu trú ẩn tiếp thêm lực đẩy

Đợt tăng không chỉ là phản ứng trong một ngày đối với lãi suất. CME cũng xác định việc các ngân hàng trung ương bổ sung vàng vào dự trữ là một yếu tố giúp giá vàng lên mức cao nhất trong hai tháng. Điều này tạo ra câu chuyện về nhu cầu mang tính dài hạn, bên cạnh giao dịch ngắn hạn dựa trên kỳ vọng lãi suất.

Nhà đầu tư cũng có thể tìm đến vàng khi rủi ro chính sách, tăng trưởng hoặc địa chính trị khó định giá. Nhu cầu trú ẩn như vậy có thể khuếch đại một đợt tăng vốn đã được hỗ trợ bởi lợi suất thấp hơn và USD yếu hơn.

Bạc hưởng lợi từ cùng động lực vĩ mô, trong khi CME cho rằng nguồn cung toàn cầu hạn chế là một nguồn hỗ trợ bổ sung cho hợp đồng tương lai bạc.

Vàng, bạc và tiền mã hóa không phải cùng một loại tài sản rủi ro

Kỳ vọng lãi suất thấp hơn có thể hỗ trợ cả hợp đồng tương lai Bitcoin và Ether, bởi điều kiện tài chính dễ nới lỏng thường cải thiện khẩu vị đối với tài sản rủi ro. Tuy nhiên, hai nhóm tài sản này không vận động theo cùng một cơ chế.

Đà tăng của vàng gắn chủ yếu với USD, lợi suất trái phiếu, kỳ vọng chính sách của Fed, nhu cầu dự trữ và vị thế trú ẩn. Bitcoin và Ether nhạy cảm hơn với đòn bẩy, dòng tiền riêng của thị trường tiền mã hóa, khẩu vị rủi ro và các đợt thanh lý vị thế. Các dữ liệu hiện có chưa đủ để xác minh độc lập mức tăng đồng thời cụ thể của hợp đồng tương lai Bitcoin và Ether, vì vậy những so sánh về hiệu suất cần được nhìn nhận thận trọng.

Tín hiệu kỹ thuật nói gì—and không nói gì?

Các nguồn hiện có không xác nhận con số RSI ngày cụ thể được cho là do CME Group nêu ra, cũng như mối liên hệ chính xác của chỉ báo này với đỉnh vàng trước đó quanh 5.600 USD. Vì vậy, không nên trình bày quan sát RSI này như một tín hiệu đã được kiểm chứng.

Về nguyên tắc, RSI tiến gần hoặc vượt vùng quá mua cho thấy động lượng tăng rất mạnh, nhưng cũng có thể cảnh báo nguy cơ thị trường đi ngang hoặc nhà đầu tư chốt lời. Riêng RSI không thể chứng minh vàng chắc chắn sẽ quay lại đỉnh cũ.

Các báo cáo trước đó cho biết vàng vẫn thấp hơn khoảng 21% so với mức đỉnh lịch sử gần 5.600 USD vào cuối tháng 1. Điều này cho thấy đợt phục hồi chưa lấy lại đỉnh nói trên.

Những dữ liệu sẽ quyết định đà tăng có tiếp diễn hay không

Giai đoạn tiếp theo phụ thuộc vào việc dữ liệu kinh tế mới củng cố hay đảo ngược câu chuyện “giảm áp lực lãi suất” hiện nay. Thị trường đang theo dõi:

1. Số đơn xin trợ cấp thất nghiệp lần đầu và tiếp tục: Lịch công bố ngày 20/8 bao gồm cả hai chỉ số này cùng báo cáo sản xuất của Fed Philadelphia.
2. Các báo cáo việc làm: Mức giảm việc làm phi nông nghiệp trong tháng 7 là một lý do quan trọng khiến thị trường đánh giá lại khả năng Fed tiếp tục thắt chặt.
3. Dữ liệu lạm phát: Chỉ số giá PCE tháng 7 dự kiến công bố ngày 26/8, trở thành phép thử quan trọng để xem tín hiệu tăng trưởng yếu hơn có đi cùng với lạm phát trong tầm kiểm soát hay không.
4. Quyết định của Fed trong tháng 9: Nếu Fed giữ nguyên lãi suất và thị trường tiếp tục giảm đặt cược vào các đợt tăng thêm, môi trường lợi suất thấp và USD yếu có thể tiếp tục hỗ trợ kim loại quý. Ngược lại, thị trường lao động bền bỉ cùng áp lực lạm phát mới có thể đẩy lợi suất và USD tăng, tạo sức ép lên vàng và bạc.

Kết luận

Vàng và bạc tăng mạnh vì triển vọng việc làm Mỹ yếu hơn làm giảm kỳ vọng Fed tăng lãi suất, đồng thời kéo lợi suất trái phiếu và USD đi xuống. Lực mua dự trữ của ngân hàng trung ương, nhu cầu trú ẩn và lo ngại về nguồn cung bạc đã làm đà tăng mạnh hơn.

Tuy nhiên, triển vọng giá vẫn phụ thuộc vào dữ liệu. Việc tuyển dụng tiếp tục suy yếu và lạm phát được kiểm soát có thể duy trì lực đỡ cho kim loại quý. Ngược lại, dữ liệu kinh tế mạnh hoặc lợi suất và USD phục hồi có thể kích hoạt một nhịp điều chỉnh. Đà tăng hiện rất mạnh, nhưng chưa phải bằng chứng cho thấy vàng chắc chắn sẽ lấy lại đỉnh lịch sử tháng 1.