Cú sốc dầu mỏ và đồng USD mạnh đang đẩy nhiều đồng tiền châu Á xuống đáy lịch sử

Sự leo thang căng thẳng gần đây đã đẩy giá dầu lên cao hơn và khiến nhà đầu tư chuyển sang trạng thái “risk‑off” — giảm nắm giữ các tài sản rủi ro, đặc biệt là tài sản tại các thị trường mới nổi.

Rupee và rupiah rơi xuống mức thấp kỷ lục

Tác động lên tỷ giá xuất hiện gần như ngay lập tức.

Tháng 5/2026, đồng rupee của Ấn Độ giảm xuống mức thấp kỷ lục khoảng 96,25 rupee/USD, khi giá dầu cao, căng thẳng địa chính trị và đồng USD mạnh gây áp lực lên thị trường ngoại hối.

Đồng rupiah của Indonesia cũng rơi xuống mức đáy lịch sử, khoảng 17.668 rupiah/USD, trong bối cảnh giá dầu tăng và thị trường tài chính trong nước chịu áp lực.

Đây không phải là trường hợp riêng lẻ. Nhiều đồng tiền châu Á khác cũng suy yếu khi nhà đầu tư đánh giá lại rủi ro của các nền kinh tế phụ thuộc nhiều vào năng lượng nhập khẩu.

Lợi suất trái phiếu Mỹ và đồng USD mạnh làm tình hình tệ hơn

Áp lực lên tiền tệ châu Á không chỉ đến từ dầu mỏ.

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ tăng khiến tài sản bằng USD trở nên hấp dẫn hơn đối với nhà đầu tư toàn cầu. Khi lợi suất cao hơn, dòng vốn thường chảy từ các thị trường mới nổi sang Mỹ để tìm kiếm lợi nhuận ổn định hơn.

Xu hướng này làm đồng USD mạnh lên và gây ra dòng vốn rút khỏi các thị trường như Ấn Độ và Indonesia. Ở Indonesia, sự suy yếu của rupiah đi kèm với áp lực bán trên thị trường cổ phiếu và trái phiếu địa phương.

Đồng tiền yếu khiến lạm phát tăng

Sự suy yếu của tiền tệ làm khuếch đại cú sốc lạm phát.

Khi nội tệ mất giá, hàng hóa nhập khẩu — đặc biệt là dầu — trở nên đắt hơn khi quy đổi sang tiền nội địa. Điều này làm tăng chi phí nhiên liệu, vận tải và sản xuất trong toàn bộ nền kinh tế.

Các nhà phân tích cảnh báo rằng nếu gián đoạn tại eo biển Hormuz kéo dài và giá dầu duy trì trên 100 USD, lạm phát ở Ấn Độ có thể tăng mạnh, gây thêm áp lực lên đồng rupee và cán cân thanh toán.

Ngân hàng trung ương đứng trước lựa chọn khó

Sự kết hợp giữa giá năng lượng cao, tiền tệ suy yếu và dòng vốn rút ra tạo ra một môi trường chính sách rất khó khăn.

Các ngân hàng trung ương có thể phải:

• Can thiệp vào thị trường ngoại hối để làm chậm đà mất giá của đồng nội tệ
• Duy trì lãi suất ở mức cao để bảo vệ tỷ giá
• Hoãn kế hoạch giảm lãi suất dù tăng trưởng kinh tế có dấu hiệu chậm lại

Tại Ấn Độ, các nhà giao dịch cho biết các ngân hàng quốc doanh đã bán USD trên thị trường — động thái thường được hiểu là hành động thay mặt Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ nhằm ổn định tỷ giá.

Triển vọng của các đồng tiền châu Á

Triển vọng của rupee, rupiah và nhiều đồng tiền châu Á khác hiện phụ thuộc lớn vào ba yếu tố toàn cầu:

1. Diễn biến giá dầu và rủi ro gián đoạn tại eo biển Hormuz
2. Hướng đi của lợi suất trái phiếu Mỹ và lãi suất toàn cầu
3. Mức độ sẵn sàng chấp nhận rủi ro của nhà đầu tư quốc tế

Nếu giá dầu tiếp tục duy trì ở mức cao và đồng USD vẫn mạnh, các đồng tiền của những nền kinh tế nhập khẩu năng lượng ở châu Á có thể còn chịu áp lực trong thời gian tới khi nhà đầu tư yêu cầu mức bù rủi ro cao hơn.

Ngược lại, bất kỳ dấu hiệu hạ nhiệt căng thẳng tại Trung Đông hoặc sự giảm mạnh của giá dầu đều có thể giúp giảm áp lực lên tiền tệ và thị trường tài chính trong khu vực.