SpaceX, OpenAI và Anthropic Chưa Lên Sàn, Nhưng Dòng Tiền Đã Chảy Về Châu Á

Luận điểm đầu tư trung tâm rất đơn giản nhưng đầy sức mạnh: hàng tỷ USD mà các công ty này huy động được sẽ không nằm yên. Chúng sẽ được đổ vào các trung tâm dữ liệu, hạm đội máy chủ và cơ sở hạ tầng tính toán. Một phần đáng kể trong số chi tiêu đó, theo niềm tin của các nhà đầu tư, sẽ chảy trực tiếp vào các nhà sản xuất châu Á – những người chế tạo linh kiện máy chủ, vật liệu đặc biệt, hệ thống làm mát và thiết bị điện .

Cuộc dịch chuyển vốn vào Đài Loan và Hàn Quốc

Kể từ tháng 4 năm 2025, một cuộc dịch chuyển mang tính quyết định đã diễn ra. Các nhà đầu tư tổ chức nước ngoài đã rút hàng chục tỷ USD khỏi cổ phiếu Ấn Độ và chuyển hướng dòng vốn sang Hàn Quốc và Đài Loan để nắm bắt cái được gọi là "siêu chu kỳ bán dẫn AI". Đến đầu tháng 5 năm 2026, các nhà đầu tư nước ngoài đã rút khoảng 23 tỷ USD khỏi thị trường Ấn Độ chỉ trong năm 2026, một con số đã vượt qua kỷ lục cả năm được thiết lập vào năm 2025 . Số tiền này không biến mất; thay vào đó, dòng vốn từ các quỹ ETF và cổ phiếu trực tiếp đã chuyển hướng mạnh mẽ sang các quỹ tập trung vào Hàn Quốc và Đài Loan .

Sự dịch chuyển không chỉ giới hạn ở dòng vốn tổ chức. Các nhà đầu tư giàu có châu Á đã đổ 24,3 tỷ USD vào các vòng gọi vốn AI tư nhân toàn cầu trong năm 2025 – gần gấp ba lần năm trước đó – và đã cam kết thêm 950 triệu USD tính đến tháng 4 năm 2026 . Phần lớn số tiền này đang tìm đường đến các nhà sản xuất linh kiện và thiết bị châu Á, những đối tượng được hưởng lợi từ làn sóng chi tiêu cơ sở hạ tầng sắp tới.

Tại sao chi tiêu phần cứng lại quan trọng

Quy mô của khoản chi tiêu dự kiến là rất khó để nói quá. OpenAI đang tiêu tốn ước tính 14 tỷ USD mỗi năm cho tính toán và cơ sở hạ tầng, và các nhà phân tích của HSBC dự báo họ có thể cần hơn 207 tỷ USD vốn tích lũy đến năm 2030 . Anthropic đang ở giữa kế hoạch đầu tư 50 tỷ USD vào các trung tâm dữ liệu, với dự định chi 19 tỷ USD chỉ riêng trong năm 2026 – 12 tỷ USD cho cơ sở hạ tầng huấn luyện và 7 tỷ USD cho suy luận .

Hồ sơ S-1 của SpaceX tiết lộ khoản chi đầu tư AI (capex) trị giá 12,7 tỷ USD trong năm trước đó, vượt qua cả mảng phóng tên lửa và Starlink cộng lại . Hồ sơ này cũng tiết lộ Anthropic là một khách hàng trả 1,25 tỷ USD mỗi tháng cho dịch vụ tính toán, bị ràng buộc đến năm 2029 . OpenAI đã nói riêng với các nhà đầu tư rằng họ có kế hoạch chi 600 tỷ USD cho sức mạnh tính toán đến năm 2030 và dẫn đầu dự án Stargate, một liên doanh trị giá 500 tỷ USD nhắm tới công suất 10 gigawatt cho các trung tâm dữ liệu AI .

Hiệu ứng tổng hợp này được kỳ vọng sẽ thúc đẩy một chu kỳ chi tiêu cơ sở hạ tầng kéo dài nhiều năm. Những người tham gia thị trường ước tính rằng các đợt niêm yết sắp tới của SpaceX, OpenAI và Anthropic có thể dẫn đến thêm 70 tỷ USD chi tiêu liên quan đến AI, bên cạnh các cam kết hiện có . J.P. Morgan ước tính gần 30% tổng vốn đầu tư AI cuối cùng sẽ chảy đến nền kinh tế Đài Loan và Hàn Quốc .

Cách các thị trường này đang định hình lại bảng xếp hạng chứng khoán toàn cầu

Dòng vốn và các đợt nâng cấp lợi nhuận đang tạo ra một sự xáo trộn lớn trong bảng xếp hạng thị trường chứng khoán toàn cầu . Vốn hóa thị trường của Đài Loan đã tăng vọt gần 40% trong bốn tháng đầu năm 2026, bổ sung hơn 1 nghìn tỷ USD giá trị, đạt gần 4,3 nghìn tỷ USD và vượt qua Anh để trở thành thị trường chứng khoán lớn nhất khi so sánh với châu Âu . Vốn hóa thị trường của Hàn Quốc đạt 4,59 nghìn tỷ USD vào tháng 5 năm 2026, vượt qua Canada để trở thành thị trường chứng khoán lớn thứ bảy thế giới . Cả hai hiện đang nhanh chóng thu hẹp khoảng cách với tổng vốn hóa thị trường của Ấn Độ .

Đà tăng này được phản ánh trong các chỉ số chuẩn. Đài Loan đã vượt qua Trung Quốc để trở thành quốc gia có tỷ trọng lớn nhất trong Chỉ số Thị trường Mới nổi MSCI, và tỷ trọng MSCI EM của Hàn Quốc đang mở rộng nhanh chóng, cũng đang thu hẹp khoảng cách với Trung Quốc . Sự dịch chuyển này không chỉ mang tính chu kỳ; việc tái cân bằng chỉ số ở quy mô này thể hiện sự phân bổ lại cơ cấu của các tiêu chuẩn toàn cầu hướng tới các nền kinh tế có liên quan đến phần cứng AI.

Mức tăng tập trung vào một số ít công ty. Sự trỗi dậy của Đài Loan phần lớn được thúc đẩy bởi TSMC, xưởng đúc chip tiên tiến hàng đầu thế giới. Đợt tăng giá của Hàn Quốc được nâng đỡ bởi Samsung Electronics và SK Hynix, hai nhà cung cấp chip nhớ chính thiết yếu cho các hệ thống AI . Cùng với nhau, ba công ty này đã đóng góp phần lớn vào mức tăng vốn hóa thị trường, đẩy cả hai quốc gia vượt qua các thị trường châu Âu lớn trong vòng bảy tháng .

Nhà đầu tư đang nhắm đến điều gì ngoài các nhà sản xuất chip?

Giai đoạn đầu của làn sóng đầu tư AI tập trung vào các nhà sản xuất bán dẫn vốn hóa lớn. Giai đoạn tiếp theo, được thúc đẩy bởi kỳ vọng IPO, đang mở rộng sang các nhà cung ứng cấp hai và cấp ba. Bloomberg đưa tin các nhà đầu tư ngày càng nhắm đến các công ty sản xuất linh kiện máy chủ, vật liệu đặc biệt, linh kiện làm mát và thiết bị điện .

Một số cổ phiếu nóng nhất trong khu vực gần đây thuộc về lĩnh vực làm mát chính xác, kiểm tra hiệu suất cao và hóa chất đặc biệt – những công ty nằm sâu hơn trong chuỗi cung ứng nhưng vẫn được hưởng lợi từ cùng một đợt xây dựng cơ sở hạ tầng . BNP Paribas Asset Management đã chỉ ra các cơ hội ở những công ty cung cấp linh kiện điện, quản lý nhiệt và vật liệu đóng gói tiên tiến .

Rủi ro: sự cạn kiệt vị thế và lo ngại về định giá

Cuộc dịch chuyển rất mạnh mẽ nhưng không phải là không có rủi ro. Trong một tuần gần đây, dòng vốn cổ phiếu toàn cầu đã giảm mạnh xuống còn 2,6 tỷ USD so với mức trung bình 22 tỷ USD trong năm tuần trước đó . Hàn Quốc chứng kiến dòng vốn ngoại chảy ra kỷ lục 1,3 tỷ USD, trong khi dòng vốn vào Đài Loan giảm mạnh xuống còn 160 triệu USD từ mức trung bình hàng tuần trong sáu tháng là 820 triệu USD . Các nhà phân tích tại Elara Securities mô tả sự chậm lại này là dấu hiệu đầu tiên của sự cạn kiệt trong việc nắm giữ vị thế .

Cũng có những lo ngại về định giá trong nước. KGI Securities lưu ý trong một báo cáo chiến lược tháng 3 năm 2026 rằng mặc dù nhu cầu cơ cấu do AI thúc đẩy vẫn đang trong giai đoạn đầu của một chu kỳ tăng, nhưng hiệu ứng FOMO đã đẩy định giá cổ phiếu AI ở Đài Loan lên mức cao lịch sử, với các dấu hiệu định giá quá cao xuất hiện ở cả các lĩnh vực phi AI . Điều này cho thấy ngay cả khi xu hướng cơ cấu vẫn còn nguyên vẹn, các nhà đầu tư nên dự kiến sẽ có những đợt điều chỉnh giảm định kỳ và sự luân chuyển ngành trong làn sóng đầu tư AI châu Á.

Tuy nhiên, hướng đi của dòng vốn là rất rõ ràng. Ba trong số các đợt IPO lớn nhất trong lịch sử đang đến gần, và các nhà đầu tư không chờ đợi các đợt niêm yết đó để bắt đầu nắm giữ vị thế tại các công ty sẽ cung cấp cơ sở hạ tầng vật lý mà các khoản tiền từ IPO sẽ tài trợ. Cho dù tốc độ dòng vốn hiện tại có tiếp tục hay chậm lại, sự tái định hướng cơ cấu của dòng vốn cổ phiếu toàn cầu về phía Đài Loan và Hàn Quốc dường như là một đặc điểm bền vững của chu kỳ đầu tư AI.