Sản lượng điện mặt trời kỷ lục trong các đợt nắng nóng

Điện mặt trời là nguồn năng lượng chính duy nhất hoạt động tốt hơn bình thường trong các đợt nắng nóng . Trong tháng 6/2026, điện mặt trời đạt kỷ lục 52 terawatt-giờ (TWh) trên toàn EU, cung cấp 25% tổng sản lượng điện trong tháng — lần đầu tiên vượt qua điện hạt nhân (21%), khí đốt (15%) và điện gió (14%) để trở thành nguồn điện lớn nhất của khối . Vào những ngày nắng nóng cao điểm, sản lượng điện mặt trời tăng tới 17% ở các nước như Pháp và Hungary so với những ngày khác trong tháng 6 và 7 .

Sự bùng nổ này đến đúng lúc. Nhu cầu điện ban ngày tăng mạnh khi việc sử dụng điều hòa nhiệt độ tăng vọt: nhu cầu điện hàng ngày tăng tới 28% ở Italy, 23% ở Hungary, 14% ở Pháp và 13% ở Tây Ban Nha so với tuần trước khi có nắng nóng . Điện mặt trời đã giúp đáp ứng nhu cầu ban ngày đó và giữ cho lưới điện ổn định trong những giờ nóng nhất .

Tại sao các nguồn điện khác lại gặp khó khăn

Trong khi điện mặt trời phát triển mạnh, hầu hết các nguồn phát điện khác đều hoạt động kém hơn trong điều kiện nắng nóng và hạn hán khắc nghiệt:

• Điện hạt nhân: Tại Pháp, tới 18% công suất hạt nhân bị ảnh hưởng do mực nước sông thấp và nhiệt độ nước cao cần cho việc làm mát. Tại Hungary và Romania, mực nước sông Danube thấp đã làm giảm mạnh sản lượng hạt nhân. Một lò phản ứng của Thụy Sĩ buộc phải đóng cửa tạm thời .
• Khí đốt và than: Các nhà máy khí đốt của Anh mất 2,5 GW công suất, và các nhà máy than của Ba Lan mất khoảng 1,3 GW .
• Thủy điện: Sản lượng thủy điện EU chạm mức thấp nhất trong tháng 7 ít nhất một thập kỷ; bảy trong số tám nhà sản xuất thủy điện lớn nhất EU đều sản xuất dưới mức trung bình 5 năm .

Kết quả là một hệ thống thiếu hụt nguồn cung phải đối mặt với nhu cầu kỷ lục. Giá điện bán buôn cho ngày hôm sau tại Italy và Tây Ban Nha đã lên mức cao nhất kể từ mùa đông khủng hoảng khí đốt 2022/23, do nhu cầu cao sau khi mặt trời lặn trên một lưới điện chịu nhiều áp lực .

'Thách thức thực sự bắt đầu sau khi mặt trời lặn'

Báo cáo của Ember chỉ ra một hạn chế quan trọng: trong khi điện mặt trời hoạt động xuất sắc vào ban ngày, thì 'thách thức thực sự bắt đầu sau khi mặt trời lặn' — điện mặt trời không thể đáp ứng trực tiếp nhu cầu cao vào buổi tối . Khi mặt trời lặn, lưới điện phải dựa vào các nguồn khác — nhưng như đợt nắng nóng đã cho thấy, các nguồn này ngày càng kém tin cậy trong những sự kiện thời tiết khắc nghiệt.

Giải pháp của Ember nhằm tăng cường khả năng chống chịu của lưới điện

Ember xác định hai giải pháp chính để lấp đầy khoảng trống buổi tối và 'chống chịu' cho lưới điện châu Âu:

• Pin lưu trữ (khuyến nghị chính): Ember tuyên bố 'pin lưu trữ là một trong những cách rõ ràng nhất để làm cho hệ thống điện châu Âu trở nên linh hoạt hơn trong những mùa hè nóng hơn.' Lưu trữ có thể nạp điện mặt trời giá rẻ vào ban ngày và xả vào buổi tối khi nhu cầu làm mát vẫn cao và lưới điện dễ bị tổn thương nhất trước nhiệt điện đắt đỏ .
• Linh hoạt phía cầu / quản lý nhu cầu: Báo cáo cũng kêu gọi tăng cường sử dụng tính linh hoạt phía cầu để dịch chuyển hoặc giảm tiêu thụ điện vào những giờ cao điểm quan trọng .

Ember nhấn mạnh 'sự linh hoạt gia tăng sẽ là cần thiết để chống chịu lưới điện trong tương lai' khi nắng nóng cực đoan trở nên phổ biến hơn, và khuyến nghị các chính phủ và cơ quan quản lý nên hành động nhanh hơn đối với cả pin lưu trữ và quản lý nhu cầu . Khi biến đổi khí hậu gây ra các đợt nắng nóng thường xuyên và dữ dội hơn, mùa hè 2026 có thể là hình ảnh xem trước của một trạng thái bình thường mới — nơi điện mặt trời là xương sống của nguồn cung ban ngày, nhưng chỉ có lưu trữ và linh hoạt mới có thể giữ cho đèn sáng sau khi màn đêm buông xuống.

Sản lượng điện mặt trời kỷ lục trong các đợt nắng nóng

Điện mặt trời là nguồn năng lượng chính duy nhất hoạt động tốt hơn bình thường trong các đợt nắng nóng . Trong tháng 6/2026, điện mặt trời đạt kỷ lục 52 terawatt-giờ (TWh) trên toàn EU, cung cấp 25% tổng sản lượng điện trong tháng — lần đầu tiên vượt qua điện hạt nhân (21%), khí đốt (15%) và điện gió (14%) để trở thành nguồn điện lớn nhất của khối . Vào những ngày nắng nóng cao điểm, sản lượng điện mặt trời tăng tới 17% ở các nước như Pháp và Hungary so với những ngày khác trong tháng 6 và 7 .

Sự bùng nổ này đến đúng lúc. Nhu cầu điện ban ngày tăng mạnh khi việc sử dụng điều hòa nhiệt độ tăng vọt: nhu cầu điện hàng ngày tăng tới 28% ở Italy, 23% ở Hungary, 14% ở Pháp và 13% ở Tây Ban Nha so với tuần trước khi có nắng nóng . Điện mặt trời đã giúp đáp ứng nhu cầu ban ngày đó và giữ cho lưới điện ổn định trong những giờ nóng nhất .

Tại sao các nguồn điện khác lại gặp khó khăn

Trong khi điện mặt trời phát triển mạnh, hầu hết các nguồn phát điện khác đều hoạt động kém hơn trong điều kiện nắng nóng và hạn hán khắc nghiệt:

• Điện hạt nhân: Tại Pháp, tới 18% công suất hạt nhân bị ảnh hưởng do mực nước sông thấp và nhiệt độ nước cao cần cho việc làm mát. Tại Hungary và Romania, mực nước sông Danube thấp đã làm giảm mạnh sản lượng hạt nhân. Một lò phản ứng của Thụy Sĩ buộc phải đóng cửa tạm thời .
• Khí đốt và than: Các nhà máy khí đốt của Anh mất 2,5 GW công suất, và các nhà máy than của Ba Lan mất khoảng 1,3 GW .
• Thủy điện: Sản lượng thủy điện EU chạm mức thấp nhất trong tháng 7 ít nhất một thập kỷ; bảy trong số tám nhà sản xuất thủy điện lớn nhất EU đều sản xuất dưới mức trung bình 5 năm .

Kết quả là một hệ thống thiếu hụt nguồn cung phải đối mặt với nhu cầu kỷ lục. Giá điện bán buôn cho ngày hôm sau tại Italy và Tây Ban Nha đã lên mức cao nhất kể từ mùa đông khủng hoảng khí đốt 2022/23, do nhu cầu cao sau khi mặt trời lặn trên một lưới điện chịu nhiều áp lực .

'Thách thức thực sự bắt đầu sau khi mặt trời lặn'

Báo cáo của Ember chỉ ra một hạn chế quan trọng: trong khi điện mặt trời hoạt động xuất sắc vào ban ngày, thì 'thách thức thực sự bắt đầu sau khi mặt trời lặn' — điện mặt trời không thể đáp ứng trực tiếp nhu cầu cao vào buổi tối . Khi mặt trời lặn, lưới điện phải dựa vào các nguồn khác — nhưng như đợt nắng nóng đã cho thấy, các nguồn này ngày càng kém tin cậy trong những sự kiện thời tiết khắc nghiệt.

Giải pháp của Ember nhằm tăng cường khả năng chống chịu của lưới điện

Ember xác định hai giải pháp chính để lấp đầy khoảng trống buổi tối và 'chống chịu' cho lưới điện châu Âu:

• Pin lưu trữ (khuyến nghị chính): Ember tuyên bố 'pin lưu trữ là một trong những cách rõ ràng nhất để làm cho hệ thống điện châu Âu trở nên linh hoạt hơn trong những mùa hè nóng hơn.' Lưu trữ có thể nạp điện mặt trời giá rẻ vào ban ngày và xả vào buổi tối khi nhu cầu làm mát vẫn cao và lưới điện dễ bị tổn thương nhất trước nhiệt điện đắt đỏ .
• Linh hoạt phía cầu / quản lý nhu cầu: Báo cáo cũng kêu gọi tăng cường sử dụng tính linh hoạt phía cầu để dịch chuyển hoặc giảm tiêu thụ điện vào những giờ cao điểm quan trọng .

Ember nhấn mạnh 'sự linh hoạt gia tăng sẽ là cần thiết để chống chịu lưới điện trong tương lai' khi nắng nóng cực đoan trở nên phổ biến hơn, và khuyến nghị các chính phủ và cơ quan quản lý nên hành động nhanh hơn đối với cả pin lưu trữ và quản lý nhu cầu . Khi biến đổi khí hậu gây ra các đợt nắng nóng thường xuyên và dữ dội hơn, mùa hè 2026 có thể là hình ảnh xem trước của một trạng thái bình thường mới — nơi điện mặt trời là xương sống của nguồn cung ban ngày, nhưng chỉ có lưu trữ và linh hoạt mới có thể giữ cho đèn sáng sau khi màn đêm buông xuống.