Grayscale: Lạm phát ETH và SOL có thể thấp hơn vàng vào năm 2031 — Đây là cách thực hiện

Ethereum (ETH) và Solana (SOL) có thể trở nên khan hiếm hơn cả vàng trong vòng 5 năm tới — nhưng chỉ khi các đề xuất quản trị gây tranh cãi vượt qua được những cuộc tranh luận gay gắt trong cộng đồng. Nghiên cứu của Grayscale ước tính rằng nếu hai thay đổi tokenomics quan trọng được thông qua, tỷ lệ lạm phát cung hàng năm của ETH có thể giảm xuống khoảng 0,4% và SOL xuống khoảng 1,1% vào cuối năm 2031, cả hai đều thấp hơn nhiều so với mức tăng trưởng cung của vàng (~1,8%) và CPI của Mỹ (~3,3%) . Dưới đây là cách các đề xuất này hoạt động, tại sao chúng gây tranh cãi và ý nghĩa của chúng đối với staker và người nắm giữ.

EIP-8363 sẽ định hình lại nguồn cung Ethereum như thế nào

Đề xuất của Ethereum, EIP-8363 (Tapered Issuance Burn), được công bố vào ngày 4 tháng 8 năm 2026, bởi một nhóm bao gồm nhà nghiên cứu của Ethereum Foundation Justin Drake và đồng sáng lập EthCC Jérôme de Tychey . Cơ chế này sẽ đốt dần một phần ngày càng tăng trong phần thưởng đồng thuận của mỗi validator khi tổng lượng ETH được stake tăng lên. Khi khoảng 50% tổng số ETH (khoảng 60,25 triệu ETH) được stake, tỷ lệ đốt sẽ đạt 100% — nghĩa là validator sẽ không nhận được lợi suất phát hành ròng nào từ việc stake đơn thuần .

Ở tỷ lệ stake hiện tại là khoảng một phần ba tổng cung, lợi suất từ đồng thuận sẽ giảm từ khoảng 2,6% xuống còn khoảng 1,2% . Mức giảm này sẽ được thực hiện dần dần trong 18 tháng nếu được chấp thuận, giúp staker có gần hai năm để thích ứng . Điều quan trọng là, giá trị trích xuất tối đa (MEV) và phí ưu tiên sẽ không bị ảnh hưởng — validator vẫn có thể kiếm thu nhập từ các nguồn đó, nhưng phần thưởng do giao thức phát hành sẽ bị loại bỏ ở ngưỡng bão hòa .

Grayscale dự báo rằng EIP-8363, kết hợp với các cơ chế đốt hiện có, có thể đưa tỷ lệ lạm phát cung hàng năm của ETH xuống khoảng 0,4% vào năm 2031, tiến gần đến mức của Bitcoin .

SIMD-0550 và SIMD-0553 sẽ thúc đẩy quá trình giảm phát của Solana như thế nào

Solana đang xem xét hai đề xuất quản trị có liên quan với nhau từ các kỹ sư của Helius — SIMD-0550 và SIMD-0553 — giải quyết khía cạnh nguồn cung từ các góc độ khác nhau .

Lịch trình lạm phát hiện tại của Solana giảm tỷ lệ lạm phát hàng năm xuống 15% mỗi năm, nhắm mục tiêu mức sàn 1,5% vào khoảng năm 2032 . SIMD-0550 sẽ tăng gấp đôi tốc độ giảm đó lên 30% mỗi năm, giữ nguyên tỷ lệ khởi điểm 8% và mức sàn 1,5%, nhưng đạt được mức sàn đó sớm hơn khoảng ba năm (nửa đầu 2029 thay vì nửa đầu 2032) . Đề xuất này sẽ loại bỏ khoảng 18,9 triệu SOL phát hành trong tương lai trong vòng sáu năm, trị giá khoảng 1,36 đến 1,5 tỷ USD theo giá hiện tại . Theo mô hình của Helius, tổng cung SOL sẽ thấp hơn khoảng 2,6% so với lịch trình hiện tại sau sáu năm .

SIMD-0553, một đề xuất đi kèm, sẽ định hướng lại cấu trúc phí để tăng lượng SOL đốt hàng ngày lên đến 14 lần — từ khoảng 650 SOL (~47.000 USD) mỗi ngày lên từ 7.500 đến 9.000 SOL (lên tới 650.000 USD) . Phân tích của Temporal về hiệu ứng kết hợp cho thấy chúng có thể giảm tăng trưởng cung ròng hàng năm xuống khoảng 1,05% vào năm 2029, thấp hơn mục tiêu sàn 1,5% của chính Solana .

Grayscale ước tính lạm phát hàng năm của SOL có thể giảm xuống khoảng 1,1% vào năm 2031 theo các đề xuất này .

Tranh luận trong cộng đồng: Phản ứng dữ dội trên Ethereum, tín hiệu trái chiều trên Solana

Ethereum — phản ứng dữ dội với EIP-8363: Đề xuất này đã gây ra chỉ trích gay gắt từ nhiều phía . CEO của SharpLink, Joseph Chalom, cảnh báo nó có thể "giết chết lợi thế lớn nhất của ETH so với Bitcoin" bằng cách xóa bỏ lợi suất gốc của nó . Các nhà phân tích của Messari lưu ý rằng sự thay đổi này sẽ tạo ra sự bất ổn kinh tế mới cho các staker .

Những người ủng hộ phi tập trung hóa lo ngại rằng phần thưởng staking thấp hơn sẽ đẩy các validator nhỏ lẻ ra khỏi thị trường, tập trung quyền kiểm soát mạng lưới vào các nhóm stake lớn có thể hoạt động với biên lợi nhuận mỏng hơn . Đề xuất vẫn còn ở dạng dự thảo — nó đã được thảo luận trong cuộc họp đồng thuận All Core Devs ngày 6 tháng 8 nhưng chưa được lên lịch cho bất kỳ hard fork nào .

Solana — cuộc bỏ phiếu quản trị đang diễn ra: Tính đến đầu tháng 8 năm 2026, SIMD-0550 và SIMD-0553 đang trong giai đoạn bỏ phiếu validator tích cực với khoảng 10 ngày còn lại . Ý kiến của các validator rất trái chiều. Một số ủng hộ việc giảm phát nhanh hơn để giảm pha loãng SOL và tăng cường sự khan hiếm; những người khác lo ngại rằng các ưu đãi stake giảm có thể làm suy yếu an ninh mạng . Cả hai đề xuất đều chưa được thông qua, mặc dù chúng đã vượt qua ngưỡng hỗ trợ ban đầu là 10% số stake đang hoạt động .

Theo Grayscale, các đề xuất của Solana dường như có sự đồng thuận cộng đồng rộng rãi hơn so với EIP-8363 của Ethereum .

Kinh tế Staking: Phần thưởng ít hơn cho cả hai mạng lưới

Hệ quả trực tiếp nhất của lạm phát thấp hơn là phần thưởng staking giảm. Grayscale lưu ý rõ ràng rằng ít token mới được phát hành hơn đồng nghĩa với phần thưởng danh nghĩa thấp hơn cho staker trên cả hai mạng lưới .

Chỉ số	Ethereum (EIP-8363)	Solana (SIMD-0550)
Tác động đến lợi suất staking	Giảm dần; lợi suất ròng tiến gần 0% khi 50% được stake	Phần thưởng staking giảm nhanh hơn khi lạm phát giảm 30%/năm
Tác động đến cung đã stake	Không còn động lực stake vượt quá 50%; có thể giới hạn hoặc giảm tỷ lệ stake	Validator nhận được ít SOL mới hơn; staker cận biên có thể rời đi

Đối với staker ETH, sự thu hẹp lợi suất là cơ cấu — khi tỷ lệ stake tăng, tỷ lệ đốt phần thưởng cũng tăng . Đối với staker SOL, doanh thu từ phí đốt từ SIMD-0553 có thể bù đắp một phần thu nhập phát hành bị mất, nhưng tác động ròng vẫn là phần thưởng danh nghĩa thấp hơn .

Ai được và ai mất: Staker so với người nắm giữ không stake

Đối với staker: Phần thưởng danh nghĩa thấp hơn ở cả ETH và SOL vì ít token mới được đúc hơn . Staker ETH phải đối mặt với một mức trần cơ cấu khó khăn hơn, trong khi staker SOL thấy quá trình giảm phát nhanh hơn có thể được bù đắp một phần bằng doanh thu đốt phí tăng lên nếu SIMD-0553 cũng được thông qua .

Đối với người nắm giữ không stake: Lợi ích tương đối được cải thiện. Người không stake tránh hoàn toàn sự thu hẹp lợi suất và được hưởng lợi đầy đủ từ sự khan hiếm nguồn cung. Với ít nguồn cung mới gia nhập thị trường hơn và không có yêu cầu khóa, quyền sở hữu theo tỷ lệ của họ bị pha loãng ít hơn theo thời gian .

Áp lực tăng giá: Khan hiếm so với nhu cầu

Zach Pandl, Trưởng bộ phận Nghiên cứu của Grayscale, đã tuyên bố trực tiếp rằng các thay đổi về phía cung, nếu được thông qua, "có thể có tác động hỗ trợ đến giá" bằng cách tăng tính khan hiếm . Logic rất đơn giản: phát hành token mới ít hơn có nghĩa là bất kỳ mức nhu cầu nào cũng sẽ tạo ra áp lực tăng giá lớn hơn .

Tuy nhiên, Lucas Tcheyan, Phó Chủ tịch Nghiên cứu của Galaxy, phản bác rằng nhu cầu, chứ không phải kiểm soát nguồn cung, cuối cùng sẽ quyết định giá — lạm phát thấp hơn một mình không đảm bảo giá tăng . Cách diễn giải của Grayscale cũng có điều kiện, sử dụng các từ như "có thể" và "tiềm năng" . Các đề xuất vẫn đang được thảo luận và chưa được thực hiện, có nghĩa là tỷ lệ lạm phát dự kiến không được đảm bảo .

Cả hai đề xuất sẽ đưa lạm phát của ETH và SOL xuống dưới mức ~1,8% của vàng và thấp hơn nhiều so với CPI của Mỹ (~3,3%) vào năm 2031 nếu được thông qua . Liệu sự khan hiếm đó có chuyển thành giá cao hơn hay không phụ thuộc vào việc nhu cầu có theo kịp hay không.