TSMC, 15 Ekim 2026 Perşembe günü üst üste altıncı kez rekor çeyreklik kâr açıkladı. Ancak güçlü bilanço, çip hisselerindeki küresel düşüşü durdurmaya yetmedi. Yatırımcılar yalnızca mevcut talebi değil; yapay zekâ yatırımlarının maliyetini ve sürdürülebilirliğini, yükselen faiz riskini ve Çin’den gelen rekabet haberlerini de tartıyordu.
1
2
6
Rekor bilanço, temkinli 2027 mesajı
Dünyanın önde gelen çip üreticilerinden TSMC’nin üçüncü çeyrek net kârı, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 68,7 artarak 763,06 milyar Tayvan dolarına ulaştı. Şirket, 46,72 milyar ABD doları gelir elde etti. Kâr, LSEG’nin 746,3 milyar Tayvan dolarlık tahminini aştı.
6
Şirket dördüncü çeyrek geliri için 52,3–54,3 milyar ABD doları aralığında tahmin açıkladı. Bu aralığın orta noktası, üçüncü çeyreğin yaklaşık yüzde 14 üzerinde.
6 Ancak CEO C.C. Wei, bileşen fiyatlarındaki artışa ve tüketici talebini etkileyebilecek ekonomik belirsizliklere işaret ederek 2027 planlamasında temkinli davrandıklarını söyledi.
1
Dolayısıyla yatırımcıların önündeki tablo iki yönlüydü: yakın dönem görünümü güçlüydü, ancak sonraki yıllara ilişkin belirsizlik ortadan kalkmış değildi.
Enflasyon, faiz kaygısını yeniden gündeme taşıdı
ABD’de eylül ayı tüketici enflasyonu beklentilerin üzerinde geldi. Manşet Tüketici Fiyat Endeksi (CPI) yıllık yüzde 3,7 arttı; beklenti yüzde 3,6’ydı. Gıda ve enerji hariç çekirdek CPI ise aylık yüzde 0,3 yükseldi; piyasa beklentisi yüzde 0,2 artış yönündeydi.
3
25
Verilerin ardından vadeli piyasalarda, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) ekim ayında yeniden faiz artırabileceğine ilişkin olasılık bir noktada yüzde 50’ye kadar çıktı.
18 Perşembe açıklanan çekirdek Üretici Fiyat Endeksi (PPI) da aylık yüzde 0,7 artarak yüzde 0,3’lük beklentiyi aştı. Schwab, bu artışı dört yılın en büyüğü olarak nitelendirdi.
21
Yüksek enflasyon, borçlanma maliyetlerinin daha uzun süre yüksek kalabileceği ya da yeniden artabileceği kaygısını besledi. Bu da finansman ihtiyacı yüksek teknoloji yatırımları üzerindeki baskıyı artırdı.
Yapay zekâ yatırımlarının finansmanı mercek altında
Yapay zekâ veri merkezlerinin hızla genişlemesi, yatırımcıların bu harcamaların nasıl finanse edildiğini ve yeterli getiri sağlayıp sağlamayacağını sorgulamasına yol açtı.
9 Veri merkezi işletmecisi CoreWeave bu kaygıların öne çıkan örneklerinden biri oldu: bir piyasa güncellemesine göre şirket hisseleri yüzde 15 gerilerken 2032 vadeli tahvillerinin getirisi yüzde 15’in üzerine çıktı.
30
Bu gelişmeler, yapay zekâ altyapısının borçla büyümesine ilişkin endişeleri artırdı. Böylece sektörün güçlü çip talebinin, yükselen finansman maliyetlerine ve yatırımların geri dönüşüne dair sorulara karşı ne ölçüde dayanıklı olduğu tartışılmaya başlandı.
9
Çin’den gelen rekabet haberi baskıyı artırdı
Çinli çip üreticisi CXMT’nin yeni bir bellek mimarisinde ilerleme kaydettiğine ilişkin haberler, özellikle bellek çipi şirketleri için rekabet kaygılarını yeniden gündeme taşıdı.
11 Satış dalgası yalnızca zayıf sonuç açıklayan şirketlerle sınırlı kalmadı: haberlerde, TSMC ve ASML’nin güçlü sonuçlarının da hisseleri genel düşüşten koruyamadığı belirtildi.
11
Düşüş Asya’dan Avrupa ve ABD’ye yayıldı
CNN’in aktardığına göre yakından izlenen bir yarı iletken endeksi perşembe günü yüzde 2,5 geriledi ve düşüş serisini yedinci seansa taşıdı.
2 Bir önceki gün de çip hisseleri sert baskı altındaydı: Schwab, sektör hisselerinde yaklaşık yüzde 4’lük düşüş bildirdi; Philadelphia Yarı İletken Endeksi ise bir önceki haftaki zirvesinin yüzde 10’dan fazla altına indi.
21
Asya’da Güney Kore’nin Kospi endeksi, işlem sırasında devre kesici uygulamasının ardından günü yüzde 7,6 kayıpla tamamladı.
11
23 Avrupa’da ASML hisseleri perşembe öğleden sonra yüzde 6,5, STMicroelectronics hisseleri ise yüzde 7 geriledi.
11 ABD’de Nasdaq, New York’ta işlemlerin açılmasından kısa süre sonra yaklaşık yüzde 0,8 eksideydi.
46
Bu tablo, TSMC’nin kârının önemini yitirdiği anlamına gelmiyor. Daha çok, yatırımcıların yapay zekâya bağlı büyüme beklentilerini finansman maliyetleri, gelecekteki harcama planları ve rekabet riskleriyle birlikte yeniden değerlendirdiğine işaret ediyor. Eldeki veriler, satış dalgasının her bir unsurunun etkisini ayrı ayrı ölçmüyor; bu nedenle düşüşü tek bir nedene bağlamak doğru olmaz.