Vivaldi Operasyonu: Lyman yakınlarında robotların rolü ve Ukrayna’nın ilerleme iddiası

Ukrayna’nın 3. Kolordusu, Vivaldi Operasyonu’nu Donetsk bölgesinin kuzeyinde, Lyman’ın kuzeyi ve kuzeybatısındaki Rus mevzilerine karşı yürütülen bir karşı taarruz olarak tanımlıyor. Kolordunun anlatımına göre harekât, doğrudan saldırılar yerine yandan ilerlemeyi; Rus ikmal hatlarına yönelik vuruşları, insansız hava araçlarına karşı savunmayı ve farklı görevlerde kara robotlarını bir araya getirdi. Bağımsız analistler Lyman yakınlarındaki karşı taarruzu kayda geçirdi, ancak operasyonun en dikkat çekici sonuç rakamlarının çoğu kolordunun açıklamalarına dayanıyor.323613

Operasyon ne zaman ve nerede yapıldı?

Kolordu komutanı Andrii Biletskyi, operasyonu 15 Eylül 2026’da kamuoyuna doğruladı. İlk aşamanın mayısta başladığı bildiriliyor; kesin başlangıç günü ise ortaya konmuş değil. Kolordu, ikinci aşamanın sonuçlarını 20 Eylül’de açıkladı. Çatışmalar Donetsk’teki Lyman hattında yoğunlaştı.32372

Kolorduya göre Ukrayna birlikleri ve onlara bağlı unsurlar, bölgedeki yerleşimleri doğrudan taarruzla değil, bir kanat manevrasıyla yeniden kontrol altına aldı.13

Kara robotları ve İHA savunması nasıl kullanıldı?

Kolordunun açıklamasına göre 3. Taarruz Tugayı’nın kullandığı ağır bombardıman İHA’ları, patlayıcı taşıyan ve “kamikaze” olarak nitelenen kara araçlarını Rus hatlarının 10 kilometreden fazla gerisine götürüp yere bıraktı. Bir kolordu istihbarat subayı, bu robotların keşifle belirlenen Rus komuta noktalarını vurduğunu söyledi. Biletskyi bunun dünyada bir ilk olduğunu savundu; bu öncelik iddiası bağımsız olarak doğrulanmış değil.38156

Kolordu ayrıca elektronik harp birimlerinin 20.000’den fazla Rus İHA görevini aksattığını bildiriyor. Açıklamalarda, hava savunmasının da elektronik harple birlikte çalışarak Rusya’nın havadan keşif imkânını sınırladığı belirtiliyor. Hava savunmasının düşürdüğü araçlara ilişkin ayrı ve doğrulanmış bir sayı bulunmuyor.31410

Şandrıholove yakınlarında kara robotlarının görevi farklıydı: Kolorduya göre bu araçlar, iki gecede mayın tehdidi bulunan toplam 30 kilometrelik güzergâhı temizledi ve bu çalışma sırasında istihkâm personelinden kayıp verilmedi. Buradaki 30 kilometre, geri alınan arazinin büyüklüğünü değil, temizlendiği bildirilen güzergâhların uzunluğunu ifade ediyor.1

Kolordu hangi hedefleri ve kazanımları bildirdi?

Kolordu, Vivaldi’nin ilk aşamasında 36.000 taarruz görevi yürütüldüğünü açıkladı. Bunlar arasında, Rus ikmalini aksatmak amacıyla işgal altındaki Luhansk’ta bulunan sahra yakıt depolarına yönelik saldırılar da vardı. Bildirilen diğer hedefler komuta noktaları, iletişim merkezleri, mühimmat depoları ve araçlardı. Görev sayısı, doğrulanmış isabet veya imha edilmiş hedef sayısı anlamına gelmiyor.342448

Biletskyi’ye göre ikinci aşamada Ukrayna güçleri 40 km² daha kontrol altına aldı; Şandrıholove ve Derılove’yi Rus işgalinden kurtardı, Drobışeve’de ise tam kontrol sağladı. Komutan, iki aşamanın toplamında 125 km² alanın Ukrayna kontrolüne döndüğünü, bunun 50 km²’sinin daha önce Rus işgali altında bulunduğunu söyledi. Aradaki fark önemli: Daha büyük rakama, Ukrayna güçlerinin Rus sızma unsurlarından temizlediğini söylediği alanlar da dahil.2312447

Kolordu, ikinci aşamada yaklaşık 800 Rus askerinin öldürüldüğünü, iki aşamadaki toplam Rus personel kaybının ise 3.000’i aştığını bildirdi. Biri öldürülen askerlere, diğeri daha geniş bir personel kaybı toplamına ilişkin olan bu rakamlar aynı ölçü gibi okunmamalı.2447

Neler bağımsız olarak doğrulandı?

Savaş Araştırmaları Enstitüsü (ISW), Lyman yakınlarında süren Ukrayna karşı taarruzunu tespit etti. Kurum ayrıca Rus lojistiğine ve elektronik harp kapasitesine yönelik vuruşların Ukrayna birliklerinin manevrasına katkıda bulunduğunu değerlendirdi. Ancak bu değerlendirme; robotların nasıl konuşlandırıldığına, aksatılan İHA görevi sayısına, kayıplara veya açıklanan toprak kazanımının tamamına bağımsız doğrulama sağlamıyor. Bu ayrıntıları aktaran haberlerin önemli bir kısmı Ukrayna ordusunun açıklamalarına dayanıyor.323662

“Robot Ordusu” girişimiyle bağlantısı ne?

Mıhaylo Fedorov, 26 Eylül’de tehlikeli cephe görevlerinde kullanılacak askerî robot teknolojilerini geliştirmeyi ve yaygınlaştırmayı hedefleyen “Robot Ordusu” girişimini duyurdu. Vivaldi, makinelerin üstlenmesi istenen görevlere örnek oluşturuyor. Ancak girişim, kolordunun eylül ayındaki operasyon sonuçlarını açıklamasından sonra duyuruldu; operasyonu yönettiği söylenemez.22171

Girişim, Ukrayna’daki kara robotu sektörünün büyüdüğü bir döneme denk geliyor. Fedorov, 200’den fazla şirketin kara robotik sistemleri üzerinde çalıştığını söyledi. Ayrıca 2026’nın ilk yarısında 25.000 insansız kara aracı tedarik edilmesine yönelik bir plan açıkladı; bu sayı, 2025’in tamamı için bildirilen miktarın iki katı. Bunlar sektörün ölçeğine ve bir tedarik planına ilişkin rakamlar; Vivaldi’de kullanılan robotların doğrulanmış sayısı değil.1918