Yandex’in Sasovo, Kaluga ve Vladimir’deki veri merkezleri 8–11 Ekim 2026 arasında Ukrayna’ya atfedilen İHA saldırılarında hasar gördü. Saldırılar altyapıyı ve çeşitli hizmetleri etkiledi; Yandex de etkilenen bulut müşterilerinin verilerini ve hizmetlerini başka sağlayıcılara taşımasına destek ayarladı. Buna karşılık, kesintilerin Rus siyasi botlarını susturduğu iddiası mevcut trafik verilerinin gösterdiğinin ötesine geçiyor.
Üç veri merkezinde ne oldu?
- Sasovo, 8 Ekim: Ryazan bölgesindeki tesis ağır hasar gördü ve tamamen kapandı. Tesiste yangın çıktığı bildirildi.
6
17
- Kaluga, 9 Ekim: İkinci tesisin altyapısında hasar oluştu ve bazı modüller devre dışı kaldı. Tesisin tamamının kapandığı bildirilmedi.
9
17
- Vladimir, 11 Ekim: Yandex’in bulut birimi, yeni bir saldırının ardından tesisin faaliyetlerini durdurduğunu açıkladı. Böylece dört gün içinde etkilenen tesis sayısı üçe çıktı.
25
Kesintilerin, bulut platformları, bankacılık uygulamaları ve araç çağırma hizmetleri dâhil Yandex’e ait veya Yandex’le bağlantılı 80’den fazla hizmeti etkilediği bildirildi. Bu sayı, bağımsız biçimde denetlenmiş bir toplam değil, haberlerde aktarılan bir rakam.
3
4
YandexGPT ve ödeme hizmetleri konusunda ne biliniyor?
Sasovo’da Yandex’in üç makine öğrenimi süper bilgisayarından ikisinin bulunduğu bildirildi; ancak saldırı sonrasında bu sistemlerin durumu netleşmedi. Mevcut bilgiler hangi YandexGPT eğitim veya çıkarım sistemlerinin zarar gördüğünü ya da belirli süper bilgisayarların imha edilip edilmediğini ortaya koymuyor.
2
21
Haberlerde bankacılık uygulamalarında ve bağlantılı hizmetlerde aksaklıklardan da söz edildi. Ancak mevcut kaynaklar hangi ödeme hizmetlerinin çalışmadığını veya belirli işlevlerin ne kadar süreyle kullanılamadığını göstermiyor.
3
4
Yandex müşterileri nasıl taşıyacak?
Yandex, etkilenen Yandex Cloud müşterilerinin veri ve hizmetlerini Selectel, K2Cloud ve VK Cloud’a taşımak için bu sağlayıcılarla anlaşma yaptı. Şirketlerin geçiş sürecine yardımcı olmak üzere ek uzman ekipleri ayırdığı, kayıt ve kurulumu kolaylaştırdığı ve esnek finansal koşullar sunduğu bildirildi.
17
18
Bu, müşterilerin geçişini kolaylaştırmaya yönelik bir planın bulunduğunu gösteriyor; tüm taşımaların tamamlandığını değil. Hasar gören ekipmanların ne zaman onarılacağına ilişkin kesin bir tarih de açıklanmamıştı.
18
Cloudflare verisi ne anlatıyor?
Haberlere yansıyan Cloudflare Radar verileri, Yandex’in AS13238 ağı kaynaklı otomatik HTTP isteklerinde saldırıların ardından sert bir düşüş gösterdi. Bir habere göre 11 Ekim saat 02.00 UTC’de istekler, grafikteki en yüksek değerin yüzde 0,3’üne geriledi. Bir hafta önce aynı saatte bu oran yüzde 88,2’ydi.
5
11
Bu, tek bir ağdan gelen trafikte çarpıcı bir düşüş. Ancak sosyal medya paylaşımlarının, siyasi hesapların ya da nüfuz operasyonlarının sayısını ölçmüyor. Yandex’in kendi belgelerinde YandexBot, arama dizinini oluşturan temel tarayıcısı olarak tanımlanıyor. Bu da bir ağdaki otomatik web isteklerinin neden doğrudan siyasi faaliyet diye yorumlanamayacağını gösteriyor.
30
Veriler, kesintiler sırasında Yandex ağı kaynaklı otomatik trafiğin ciddi ölçüde azaldığı sonucunu destekliyor. Fakat bu trafiğin ne kadarının arama motoru taramasından geldiğini, siyasi aktörlerin etkilenip etkilenmediğini veya başka yerlerdeki nüfuz faaliyetlerinin azalıp azalmadığını tek başına ortaya koymuyor.
5
11
13
Siyasi bot iddiaları neden doğrulanmış değil?
Kesintilerin ardından Rus bot faaliyetlerinin azaldığı yönünde iddialar yayıldı. Volodimir Zelenski, saldırıları Rusya’nın Ukrayna’daki veri merkezlerine yönelik saldırıları bağlamında “simetrik bir yanıt” olarak nitelendirdi.
7
16 Avrupa Parlamentosu üyesi Tomáš Zdechovský, Yandex ağı trafiğindeki düşüşü Rus botlarıyla ilişkilendiren iddialar paylaştı. Almanya’daki AfD çevresindeki çevrimiçi faaliyetlere dair ayrı bir paylaşımda ise bu düşüşün anlamı koşullu bir dille ifade edildi.
27
50
51
Bazı yorumlarda Timothy Snyder’ın da Rus bot ordularının sessizliğe gömüldüğü yönündeki daha geniş iddianın yayılmasına katkıda bulunduğu öne sürüldü. Ancak mevcut haberler, Trump yanlısı veya MAGA faaliyetlerine ilişkin doğrulanmış ölçümler sunmuyor; bu siyasi tartışmaların saldırılar nedeniyle değiştiğini de göstermiyor.
31
Reform UK faaliyetlerinin azaldığı yönündeki iddialar için de aynı sorun geçerli: sunulan kanıtlar bu iddiayı bağımsız biçimde doğrulanmış platform verileriyle desteklemiyor. Yandex ağından gelen isteklerin düşmesi, sosyal platformlarda veya siyasi gruplar arasında faaliyetlerin azaldığını kendi başına kanıtlayamaz.
5
11
13
Dolaşıma giren bir grafiğe yönelik ayrı bir eleştiri de tarih tutarsızlığına odaklandı: Grafik 11 Ekim’de paylaşılırken 15 Ekim’e ait bir veri noktası gösteriyor gibi görünüyordu. Bir kaynak, bilgisayar bilimci Raphael Wimmer’ın grafiğin yapay zekâyla üretilmiş olabileceğinden şüphelendiğini aktardı. Görünen tarih tutarsızlığı temkinli yaklaşmak için bir neden; ancak grafiğin nasıl hazırlandığını tek başına kesin olarak kanıtlamıyor.
43
45
Eldeki verilerle söylenebilecekler
Saldırılar üç Yandex veri merkezine zarar verdi, hizmetlerde kesintilere yol açtı ve etkilenen bulut müşterilerinin başka sağlayıcılara taşınması için plan yapılmasını beraberinde getirdi. Yandex’in AS13238 ağından gelen otomatik istekler de keskin biçimde azaldı. Ancak bu ağ düzeyindeki ölçüm, Rus sosyal medya nüfuz operasyonlarının veya belirli siyasi partilere desteğin saldırılar sonucunda azaldığı iddialarını doğrulamıyor.
3
5
11
17