Raporda Öne Çıkan Bir Vaka: Shrawan Shah Rauniyar

Sorşturma kapsamında haberleştirilen en dikkat çekici vakalardan biri, Nepalli göçmen işçi Shrawan Shah Rauniyar.

FairSquare bulgularını aktaran haberlere göre Rauniyar, bir iş gücü tedarik şirketi aracılığıyla Aramco bağlantılı bir projede çalışırken bir forkliftten düşen metal kirişin bacaklarını ezdiğini söyledi. Bu yaralanmanın onu çalışamaz hale getirdiğini ve kaza için herhangi bir tazminat alamadığını iddia etti.

Projede yer alan İtalyan müteahhit Saipem, Rauniyar’ın yaralandığını doğruladı ve tıbbi yardım almasını sağladıklarını belirtti. Ancak raporun altını çizdiği temel endişe, tazminat konusundaki belirsizlik.

Raporun Arkasındaki Araştırma

FairSquare, bulgularının Suudi Arabistan’ın dört bölgesinde faaliyet gösteren 21 müteahhit ve alt yüklenicinin çalışanlarını kapsayan, işçiler ve yakınlarıyla yapılan 27 kişiyle görüşmeye dayandığını belirtiyor.

Rapor, Aramco’nun büyük ölçüde göçmen işçilerden oluşan geniş taşeron ağının, işçi refahı sorumluluğunun birden çok şirket arasında parçalanmasına neden olan durumlar yarattığını öne sürüyor.

Aşırı Sıcak ve Uzun Çalışma Saatleri

Rapor için görüşülen işçiler, 50°C’yi aşan aşırı sıcaklıklara maruz kaldıklarını, bazılarının iş yerinde meslektaşlarının bayıldığını veya yığılıp kaldığını anlattı. Bir işçi, uzun yıllar süren sıcak maruziyetini böbrek ve kalp sorunları gibi uzun vadeli sağlık problemlerine bağladı.

Sorşturma ayrıca, özellikle Aramco tesislerine hizmet veren akaryakıt tankeri sürücüleri arasında çok uzun vardiyaları belgeliyor. Bazı işçiler 19 saate varan vardiyalar, sınırlı mola süreleri ve görevler arasında araçlarında uyuma baskısı bildirdi; bu koşullar ciddi trafik kazası riskini artırıyor.

“Gecekondu Benzeri” Olarak Tanımlanan Barınma Koşulları

FairSquare, müteahhitler tarafından sağlanan konaklama yerlerini de inceledi.

Görüşülen işçilerin üçte birinden fazlası, UN-Habitat’ın gecekondu tanımına uyan kalabalık veya sağlıksız barınma koşullarını anlattı. Bazı işçiler, yağmur fırtınaları sırasında elektrik çarpmasına neden olan hatalı elektrik sistemlerine sahip konteyner evlerde yaşadıklarını, ayrıca kalitesiz yemek ve sınırlı hijyen koşulları bildirdi.

Yaralanma ve Ölümlerde Tazminat Engelleri

Raporun ana iddialarından biri, yaralanan işçilerin ve hayatını kaybedenlerin ailelerinin tazminat talep ederken önemli engellerle karşılaşması.

FairSquare, ölüm veya ciddi sakatlık içeren altı vakayı inceledi ve rapora göre sadece birinin yeterli tazminatla sonuçlandığını tespit etti. Araştırmacılar, Suudi Arabistan’ın sosyal güvenlik sistemi aracılığıyla tazminat talep etme sürecinin karmaşık olduğunu ve genellikle birçok göçmen işçinin sahip olmadığı işveren işbirliğini gerektirdiğini savunuyor.

Rapor ayrıca, bazı durumlarda ailelerin otopsi yapılmadan cesetleri teslim almaya teşvik edildiğini ve iş yerinde meydana gelen ölümlerin bazen “doğal ölüm” olarak sınıflandırıldığını, bunun da ailelerin tazminat almasını engelleyebileceğini iddia ediyor.

Büyük Spor Etkinlikleri Öncesinde Artan İnceleme

İddialar, kısmen Suudi Arabistan’ın küresel spordaki artan rolü nedeniyle dikkat çekiyor.

Aramco’nun uluslararası spor kuruluşlarıyla büyük sponsorluk anlaşmaları bulunurken, Suudi Arabistan 2034 FIFA Dünya Kupası‘na ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. İnsan hakları grupları, bu ortaklıkların sponsorlar ve organizatörler üzerinde iş gücü korumalarına saygı gösterilmesi yönünde baskıyı artırdığını savunuyor.

Nisan 2026’da bağımsız Birleşmiş Milletler insan hakları uzmanları, Suudi Arabistan’ı ülkedeki tahmini 16 milyon göçmen işçiyi korumak için acil önlem almaya çağırdı ve daha önceki iş reformlarına rağmen hâlâ istismar ve sömürü raporları alındığı uyarısında bulundu.

Aramco’nun Yanıtı

FairSquare raporu ve ilgili haberlere göre, araştırmacılar iddialar hakkında yorum almak için Suudi Aramco‘ya yazdı ancak yayından önce bir yanıt alamadı.

Belirli vakalarla bağlantılı müteahhitler bazı durumlarda yanıt verdi. Örneğin Saipem, Rauniyar’ın iş kazasının ardından kendisine tıbbi bakım sağladığını söyledi.

Rapor, küresel şirketlere ve büyük uluslararası etkinliklere bağlı büyük endüstriyel tedarik zincirlerinde istismarları önlemek için müteahhitlerin daha sıkı denetlenmesi ve işçi refahı konusunda daha net sorumlulukların belirlenmesi gerektiğini savunuyor.

Raporda Öne Çıkan Bir Vaka: Shrawan Shah Rauniyar

Sorşturma kapsamında haberleştirilen en dikkat çekici vakalardan biri, Nepalli göçmen işçi Shrawan Shah Rauniyar.

FairSquare bulgularını aktaran haberlere göre Rauniyar, bir iş gücü tedarik şirketi aracılığıyla Aramco bağlantılı bir projede çalışırken bir forkliftten düşen metal kirişin bacaklarını ezdiğini söyledi. Bu yaralanmanın onu çalışamaz hale getirdiğini ve kaza için herhangi bir tazminat alamadığını iddia etti.

Projede yer alan İtalyan müteahhit Saipem, Rauniyar’ın yaralandığını doğruladı ve tıbbi yardım almasını sağladıklarını belirtti. Ancak raporun altını çizdiği temel endişe, tazminat konusundaki belirsizlik.

Raporun Arkasındaki Araştırma

FairSquare, bulgularının Suudi Arabistan’ın dört bölgesinde faaliyet gösteren 21 müteahhit ve alt yüklenicinin çalışanlarını kapsayan, işçiler ve yakınlarıyla yapılan 27 kişiyle görüşmeye dayandığını belirtiyor.

Rapor, Aramco’nun büyük ölçüde göçmen işçilerden oluşan geniş taşeron ağının, işçi refahı sorumluluğunun birden çok şirket arasında parçalanmasına neden olan durumlar yarattığını öne sürüyor.

Aşırı Sıcak ve Uzun Çalışma Saatleri

Rapor için görüşülen işçiler, 50°C’yi aşan aşırı sıcaklıklara maruz kaldıklarını, bazılarının iş yerinde meslektaşlarının bayıldığını veya yığılıp kaldığını anlattı. Bir işçi, uzun yıllar süren sıcak maruziyetini böbrek ve kalp sorunları gibi uzun vadeli sağlık problemlerine bağladı.

Sorşturma ayrıca, özellikle Aramco tesislerine hizmet veren akaryakıt tankeri sürücüleri arasında çok uzun vardiyaları belgeliyor. Bazı işçiler 19 saate varan vardiyalar, sınırlı mola süreleri ve görevler arasında araçlarında uyuma baskısı bildirdi; bu koşullar ciddi trafik kazası riskini artırıyor.

“Gecekondu Benzeri” Olarak Tanımlanan Barınma Koşulları

FairSquare, müteahhitler tarafından sağlanan konaklama yerlerini de inceledi.

Görüşülen işçilerin üçte birinden fazlası, UN-Habitat’ın gecekondu tanımına uyan kalabalık veya sağlıksız barınma koşullarını anlattı. Bazı işçiler, yağmur fırtınaları sırasında elektrik çarpmasına neden olan hatalı elektrik sistemlerine sahip konteyner evlerde yaşadıklarını, ayrıca kalitesiz yemek ve sınırlı hijyen koşulları bildirdi.

Yaralanma ve Ölümlerde Tazminat Engelleri

Raporun ana iddialarından biri, yaralanan işçilerin ve hayatını kaybedenlerin ailelerinin tazminat talep ederken önemli engellerle karşılaşması.

FairSquare, ölüm veya ciddi sakatlık içeren altı vakayı inceledi ve rapora göre sadece birinin yeterli tazminatla sonuçlandığını tespit etti. Araştırmacılar, Suudi Arabistan’ın sosyal güvenlik sistemi aracılığıyla tazminat talep etme sürecinin karmaşık olduğunu ve genellikle birçok göçmen işçinin sahip olmadığı işveren işbirliğini gerektirdiğini savunuyor.

Rapor ayrıca, bazı durumlarda ailelerin otopsi yapılmadan cesetleri teslim almaya teşvik edildiğini ve iş yerinde meydana gelen ölümlerin bazen “doğal ölüm” olarak sınıflandırıldığını, bunun da ailelerin tazminat almasını engelleyebileceğini iddia ediyor.

Büyük Spor Etkinlikleri Öncesinde Artan İnceleme

İddialar, kısmen Suudi Arabistan’ın küresel spordaki artan rolü nedeniyle dikkat çekiyor.

Aramco’nun uluslararası spor kuruluşlarıyla büyük sponsorluk anlaşmaları bulunurken, Suudi Arabistan 2034 FIFA Dünya Kupası‘na ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. İnsan hakları grupları, bu ortaklıkların sponsorlar ve organizatörler üzerinde iş gücü korumalarına saygı gösterilmesi yönünde baskıyı artırdığını savunuyor.

Nisan 2026’da bağımsız Birleşmiş Milletler insan hakları uzmanları, Suudi Arabistan’ı ülkedeki tahmini 16 milyon göçmen işçiyi korumak için acil önlem almaya çağırdı ve daha önceki iş reformlarına rağmen hâlâ istismar ve sömürü raporları alındığı uyarısında bulundu.

Aramco’nun Yanıtı

FairSquare raporu ve ilgili haberlere göre, araştırmacılar iddialar hakkında yorum almak için Suudi Aramco‘ya yazdı ancak yayından önce bir yanıt alamadı.

Belirli vakalarla bağlantılı müteahhitler bazı durumlarda yanıt verdi. Örneğin Saipem, Rauniyar’ın iş kazasının ardından kendisine tıbbi bakım sağladığını söyledi.

Rapor, küresel şirketlere ve büyük uluslararası etkinliklere bağlı büyük endüstriyel tedarik zincirlerinde istismarları önlemek için müteahhitlerin daha sıkı denetlenmesi ve işçi refahı konusunda daha net sorumlulukların belirlenmesi gerektiğini savunuyor.