Firefox 154 ile neler değişti? Mozilla, iki haftalık güncelleme dönemine geçiyor

Firefox 154, tek bir büyük özellikten çok günlük kullanımı daha kontrollü, akıcı ve güvenli hâle getirmeye odaklanan bir güncelleme. 18 Ağustos'ta yayımlanan sürüm; yapay zekâ ayarlarına daha kolay erişim, isteğe bağlı yapay zekâ destekli sekme düzenleme, daha kapsamlı tam sayfa çevirileri, hızlanan video içinde arama ve yerel ağ korumalarında genişleme sunuyor.

Sürümün daha geniş kapsamlı önemi ise Mozilla'nın güncelleme takvimini değiştirmesi. Firefox 155'in 1 Eylül'de yayımlanması planlanıyor. Böylece Firefox, mevcut dört haftalık sabit sürüm döngüsü yerine deneysel iki haftalık bir takvime geçecek. Mozilla, bu hızlandırılmış yöntemin sorun yaratması hâlinde planı değiştirebileceğini belirtiyor.

Yapay zekâ ayarları artık daha görünür, ancak hâlâ isteğe bağlı

Firefox 154'te adres çubuğuna “Manage AI” yazıldığında, kullanıcı doğrudan Firefox Ayarları'ndaki yapay zekâ bölümüne yönlendiriliyor. Daha önce menüler arasında gezinmeyi gerektiren bu seçenek artık tek bir arama ile açılabiliyor.

Güncelleme, Firefox'un Smart Window özelliğini de genişletiyor. Bu özellik, açık sekmeler arasından birbiriyle ilişkili olanları gruplayabiliyor ve bu gruplar için isim önerileri sunabiliyor. Özellik kademeli olarak kullanıma açılıyor; mevcut haber ve test sürümü bilgilerine göre isteğe bağlı çalışıyor ve sekme gruplarını oluşturmak için bulut tabanlı bir dil modeli kullanabiliyor.

Buradaki önemli nokta şu: Firefox 154 yapay zekâ kontrollerini daha görünür kılıyor, ancak yapay zekâ destekli sekme gruplamayı herkes için zorunlu, sürekli açık bir tarama özelliğine dönüştürmüyor. Smart Window'un kullanılabilirliği dağıtım sürecine, desteklenen bölgeye veya hesap yapılandırmasına bağlı olabilir.

Tam sayfa çevirileri iframe içeriklerini de kapsıyor

Firefox'un tam sayfa Translations özelliği artık <iframe> öğelerinin içindeki içerikleri de çevirebiliyor. Web sayfalarına gömülen bu çerçeveler bağımsız içerikler taşıyabildiği için, yenilik daha önce çevrilmeden kalan bölümlerin de hedef dile aktarılmasına yardımcı olabilir.

Firefox ayrıca her sayfa yüklemesinde dil tespiti yapıyor. Bu değişiklik, tarayıcının farklı dildeki bir sayfayla karşılaştığında çeviri seçeneğini sunma deneyimini iyileştirmeyi amaçlıyor. Ancak sürüm notları, her sayfanın dilinin kusursuz biçimde tanınacağını garanti etmiyor.

Video içinde ileri-geri sarmak daha hızlı

Firefox 154, tüm işletim sistemlerinde video içinde arama performansını iyileştiriyor. Mozilla'nın macOS testleri bu değişimin etkisini net biçimde gösteriyor: Donanım video kod çözme yolunda gecikmeye neden olan sorun düzeltildikten sonra ölçülen gecikme yaklaşık 260 milisaniyeden 30 milisaniyeye geriledi.

Bu fark özellikle videoda ileri veya geri sararken hissedilebilir. Bununla birlikte gerçek performans; işletim sistemine, donanıma, kullanılan kodeğe ve video sitesine göre değişmeye devam edecek.

Daha küçük masaüstü ve erişilebilirlik düzeltmeleri

Firefox 154, yeni tüketici özelliklerinin yanı sıra arayüz ve belge kullanımıyla ilgili çeşitli iyileştirmeler de içeriyor:

• Windows ve Linux'ta tarayıcı tam ekran modundayken kenar çubuğunun davranışı düzeltiliyor.
• PDF dosyalarında metin vurgulama, normal web sayfalarındaki metin seçimine daha çok benziyor.
• PDF kullanımı ve yüksek kontrast ayarlarıyla uyumluluk için ek düzeltmeler yapılıyor.
• Sert yenileme sonrasında önbelleğe alınmış site simgeleri temizlenebiliyor veya güncellenebiliyor. Böylece sayfalar güncel favicon'u daha doğru gösterebiliyor.
• macOS'ta oluşturulan profil yedekleri, desteklenen diğer masaüstü platformlarına yeniden aktarılabiliyor.

Bu değişiklikler manşetlik görünmeyebilir; ancak tam ekran çalışan, erişilebilir PDF görüntülemeye ihtiyaç duyan veya profilini farklı işletim sistemleri arasında taşımak isteyen kullanıcıların günlük deneyimindeki küçük pürüzleri azaltıyor.

WebSocket bağlantıları için yerel ağ izni geliyor

Firefox 154, Local Network Access korumalarını WebSocket bağlantılarını da kapsayacak şekilde genişletiyor. Bir web sitesi kullanıcının yerel ağındaki bir cihaza WebSocket üzerinden bağlanmaya çalıştığında, Firefox bağlantıya izin vermeden önce kullanıcıdan onay isteyebiliyor.

Bu değişiklik, korumayı diğer ağ isteklerinin ötesine taşıyor. Yerel ağdaki cihazlarla, hizmetlerle veya geliştirme ortamlarıyla iletişim kuran tarayıcı tabanlı araçlar için sitelerin bağlantıyı sürdürebilmek adına açık yetki istemesi gerekebilir.

Firefox 154 neden önemli?

Firefox 154'ün stratejik açıdan en dikkat çekici tarafı, özellik listesinden çok Mozilla'nın sürüm politikasındaki değişim. Bu sürüm, dört haftalık güncelleme modelinin son halkası. Firefox 155'in 1 Eylül'de yayımlanmasıyla kararlı sürümlerin iki haftada bir sunulması planlanıyor. Amaç, hazır durumdaki özellik ve düzeltmeleri kullanıcılara daha hızlı ulaştırmak.

Kullanıcılar açısından bu değişiklik, daha sık ancak daha küçük kapsamlı tarayıcı güncellemeleri anlamına gelebilir. Geliştiriciler ve kurumlar içinse sürüm tabanlı testlerin ve uyumluluk planlamasının daha sık yapılması gerekebilir. Yine de bu takvim kalıcı bir söz olarak görülmemeli: Mozilla, iki haftalık döngüyü bir deney olarak tanımlıyor ve olumsuz sonuçlar ortaya çıkarsa hızı yeniden değerlendirebilir.

Özetle Firefox 154; yapay zekâ kontrollerini öne çıkaran, sekme yönetimini geliştiren, çeviri ve video performansını iyileştiren, ayrıca yerel ağ gizliliğini güçlendiren pratik bir güncelleme. Ancak sürümün uzun vadeli etkisi, tek tek özelliklerden ziyade Firefox 155 ile başlayacak iki haftalık yayın deneyi olabilir.