Yatırımcılar Yapay Zekâ Hisselerinden Neden Geri Çekiliyor?

Bank of America'nın son fon akışı analizi, yatırımcıların yapay zekâ temasına bakışında önemli bir değişime işaret ediyor. Buradaki hikâye, yapay zekânın veya çip talebinin çökeceğine dair kesin bir hüküm değil. Daha çok, aşırı kalabalık pozisyonların yeniden fiyatlanması, finansman riskinin büyümesi ve altyapı harcamalarının ne zaman kâra dönüşeceğine dair sabrın azalması söz konusu. 2

Küresel çip hisselerinden 44,2 milyar dolar çıktı

Bank of America verilerine göre aktif long-only fonlar, son ayda küresel yarı iletken hisselerinde 44,2 milyar dolarlık satış yaptı. Investing.com'un aktardığı bu veri, çip sektörünün yapay zekâ bağlantılı en yoğun pozisyonlardan biri hâline gelmesinin ardından gelen sert bir yön değişimine işaret ediyor. 2

Ancak bu rakamı “fonlar yapay zekâdan vazgeçti” şeklinde okumak doğru olmaz. Veriler, aktif fon yöneticilerinin portföy pozisyonlarını gösteriyor; yapay zekâ harcamalarının sona ereceğine dair bir tahmin sunmuyor. Yatırımcılar, genel yarı iletken ağırlığını azaltırken daha güçlü rekabet avantajına veya daha cazip değerlemeye sahip gördükleri şirketleri portföylerinde tutabilir.

En yoğun satış yapay zekâ hesaplama ve kuantum bilişimde

Son bir yıldaki en güçlü satış baskısı yapay zekâ hesaplama ve kuantum bilişim temalarında görüldü. Buna karşılık fonlar enerji depolama, hassas tıp, uzay ve siber güvenlik alanlarına daha fazla para yönlendirdi. 2

Bu tablo, yatırımcıların ekonomik sonuçlarının ne zaman ortaya çıkacağı belirsiz temalardan; daha kısa vadeli ticari veya altyapı anlatısı sunan alanlara kaydığını gösteriyor. Aynı zamanda daha seçici bir yaklaşımın da altını çiziyor: ASML ve TSMC, fonlar toplam yarı iletken pozisyonlarını küçültse bile karşılaştırma endekslerine göre önemli ağırlıklar olmaya devam edebilir. 2

Bank of America'nın temmuz ayındaki fon yöneticisi anketi de küresel yarı iletkenlerde uzun pozisyonun piyasanın en kalabalık işlemi olduğunu ortaya koymuştu. Katılımcıların yüzde 82'si bu pozisyonu en kalabalık işlem olarak göstermişti. 1415

Rotasyon yalnızca teknoloji hisseleriyle sınırlı değil

Bölgesel fon akışları, yaşananın tek bir sektöre özgü satıştan ziyade daha geniş kapsamlı bir portföy ayarlaması olduğunu gösteriyor:

• ABD hisseleri: 64,8 milyar dolar çıkış
• Avrupa hisseleri: 25,9 milyar dolar çıkış
• Japonya hisseleri: 13,9 milyar dolar giriş

Yıl başından bu yana Japonya'ya 34,1 milyar dolar, küresel enerji sektörüne 28,2 milyar dolar ve hammadde sektörüne 25,7 milyar dolar giriş oldu. Küresel telekomünikasyon sektörü ise son ayda 16,7 milyar dolarlık girişle takip edilen sektörler arasında en büyük para girişini kaydetti. 2

Bu tercih, yatırımcıların birkaç yüksek büyüme oranlı teknoloji şirketinin harcamalarını sürekli hızlandırmasına daha az bağımlı pozisyonlar aradığını düşündürüyor.

Fonların ağırlık verdiği şirket ve temalar

Tema bazında portföylerin en fazla ağırlık verdiği alanlar şunlar:

• Hassas tıp
• Lüks yaşam
• Şebeke modernizasyonu

Bölgesel karşılaştırma endekslerine kıyasla en yüksek dolar bazlı fazla ağırlık verilen şirketler ise şöyle sıralanıyor:

• ABD: Philip Morris ve Meta Platforms
• Avrupa: ASML ve British American Tobacco
• Japonya: Keyence ve Hitachi
• Gelişen piyasalar: TSMC ve Samsung Electronics 2

Bu şirket listesi önemli bir ayrımı ortaya koyuyor. “Çip satışı” ifadesi, yapay zekâyla bağlantılı her şirketin portföylerden çıkarıldığı anlamına gelmiyor. Fon yöneticileri; şirket, bölge ve geniş tema düzeylerinde farklılaşan bir yaklaşım benimsiyor.

En az ağırlık verilen temalar

Portföylerdeki en belirgin tema bazlı eksik ağırlıklar kuantum bilişim ve yapay zekâ platformları alanlarında görülüyor. 2

Bu pozisyonlanmanın arkasındaki temel soru, yapay zekânın önemli olup olmayacağı değil; mevcut harcama düzeylerinin ve değerlemelerin ne kadar sürede haklı çıkarılabileceği. Bir şirketin uzun vadeli yapay zekâ stratejisi ikna edici olabilir. Ancak gerekli yatırım görünür nakit getirilerinden daha hızlı büyüyorsa, aynı şirket kısa vadede portföy açısından daha az cazip hâle gelebilir.

Tahvil piyasası neden endişeyi artırıyor?

Yapay zekâ yatırımlarının yeniden değerlendirilmesi kredi piyasalarında da görülüyor. Reuters'ın aktardığı verilere göre Alphabet, Amazon, Meta, Microsoft ve Oracle, 10 Ağustos 2026'ya kadar yaklaşık 220 milyar dolarlık tahvil ihraç etti. Aynı dönemde bir yıl önceki rakam ise 12,5 milyar dolardı. 21

Bu borçlanma artışı önemli; çünkü yapay zekâ altyapısı artık yalnızca şirketlerin faaliyetlerinden elde ettiği nakitle değil, borçlanmayla da finanse ediliyor. Reuters'a göre teknoloji şirketlerinin tahvil spreadleri yaklaşık 89 baz puana yükseldi. Bu seviye, yatırım yapılabilir nota sahip şirketlerin genel piyasasından yaklaşık 9 baz puan daha geniş. Spreadlerin genişlemesi, yatırımcıların artan tahvil arzını ve belirsizliği üstlenmek için daha yüksek getiri talep ettiğini gösterir. 18

Amazon'ın 25 milyar dolarlık uzun vadeli tahvil ihracının, benzer vadeli ABD Hazine tahvillerinin yaklaşık 120 baz puan üzerinde fiyatlanması da yapay zekâ bağlantılı borçlanma büyüdükçe tahvil yatırımcılarının daha seçici hâle geldiğine işaret ediyor. 18

Kredi piyasasındaki bu gelişmeler, yapay zekâ yatırımlarının başarısız olacağını kanıtlamıyor. Ancak finansman maliyetinin artık yatırım tezinin merkezine yerleştiğini gösteriyor. Hisse senedi yatırımcıları sermaye harcamalarının ne zaman kâra dönüşeceğini sorarken, tahvil yatırımcıları da bu büyümeyi finanse etmek için daha yüksek getiri istiyor.

Yapay zekâ yatırımı için fon akışları ne söylüyor?

Veriler birlikte değerlendirildiğinde portföy oluşturma yaklaşımında dört değişim öne çıkıyor:

1. Daha az ayrım gözetmeyen maruziyet: Fonlar, kalabalıklaşmış yarı iletken ve yapay zekâ pozisyonlarını genel olarak azaltıyor.
2. Zamanlamaya daha fazla odaklanma: Soru artık yapay zekânın potansiyel taşıyıp taşımadığı değil, getirilerin altyapı faturasını ne zaman karşılayacağı.
3. Somut fayda sağlayan alanlara ilgi: Şebeke modernizasyonu, enerji depolama, telekomünikasyon ağları, hammaddeler ve seçilmiş sanayi ile sağlık temaları, en kalabalık yazılım veya hesaplama hikâyelerine tamamen bağlı kalmadan yapay zekâ yatırımlarının fiziksel sonuçlarına maruz kalma imkânı sunuyor.
4. Daha fazla bölgesel çeşitlendirme: Fonlar ABD ve Avrupa hisselerindeki ağırlığı azaltırken Japonya ve diğer ABD dışı piyasalar daha fazla ilgi görüyor. 2

En isabetli sonuç, “yatırımcılar yapay zekâyı terk ediyor” değil. Piyasa, yapay zekânın sermaye harcaması zincirinin tamamını neredeyse her fiyattan satın alma yaklaşımından; daha net değerleme desteği, daha yakın vadeli nakit akışı ve daha seçici pozisyon talebine doğru ilerliyor.

Bundan sonraki kritik test, yapay zekâ bağlantılı gelirlerin ve verimlilik kazanımlarının, finanse edilen harcama ölçeğini doğrulayacak kadar hızlı ortaya çıkıp çıkmayacağı olacak.