Google’ın yeni Gazze görüntüleri yıkımın boyutunu gösteriyor, ancak tarihini değil

Google Earth ve Google Haritalar’daki güncellenmiş uydu görüntüleri, yaklaşık üç yıldır süren savaşın Gazze’deki yapılaşmış alanlarda bıraktığı yıkımı gözler önüne seriyor. Rafah ve Han Yunus’ta yoğun yerleşimli mahallelerin yerini molozların ya da boş arazilerin aldığı görülürken, Gazze kentindeki El Şifa Hastanesi çevresinde de ağır hasar dikkat çekiyor. Ancak bunlar sahadan canlı görüntüler değil; belirli tarihlerde çekilmiş uydu fotoğrafları. Tek başlarına, bir binanın ne zaman ya da hangi koşullarda hasar gördüğünü de ortaya koymuyorlar. 4513

Uydu görüntülerinde ne görülüyor?

Güncellenen görüntüler Rafah, Han Yunus ve Gazze kentinin farklı bölgelerindeki yaygın yıkımı gösteriyor. Bazı alanlarda, bir zamanlar binaların bulunduğu yerlerden yollar geçiyor. El Şifa Hastanesi çevresi de ciddi biçimde değişmiş; açık kalan bazı arazilerde çadır kampları görülüyor. 4513

Bunlar belirli noktaların görsel kaydı; Gazze’deki her binanın durumuna ilişkin eksiksiz bir tespit değil. Bir uydu görüntüsü, tek başına, yapıların ne zaman hasar gördüğünü veya yıkımın hangi koşullarda gerçekleştiğini kanıtlamaz.

Görüntüler ne zaman çekildi, ne zaman yayımlandı?

Haberlerde, görüntülerin bir bölümünün Ocak ve Şubat 2026’da çekildiği belirtiliyor. Bir haberde Rafah’a ait bir görüntünün tarihi 25 Şubat 2026 olarak veriliyor. 433

Çekim tarihi, görüntünün Google Haritalar’da ya da Google Earth’te kullanıma sunulduğu tarihle aynı şey değil. Kullanıcılar güncellenmiş görüntüleri 27 Eylül 2026 Pazar günü çevrimiçi fark ettiklerini bildirdi; ancak Google’ın görüntülerin tam olarak ne zaman yayımlandığını veya erişime açıldığını doğruladığına dair bir bilgi yok. Bu nedenle her bir görüntünün ne zaman eklendiği kesin olarak bilinmiyor. 5

BM’nin hasar ve yeniden inşa tahminleri

Uydu görüntüleri belirli bölgelerdeki değişimi çarpıcı biçimde ortaya koyuyor; BM değerlendirmeleri ise daha geniş ölçekte bir tahmin sunuyor. BM Uydu Merkezi UNOSAT’ın 11 Ekim 2025 tarihli görüntülere dayanan analizine göre Gazze’deki yapıların yaklaşık yüzde 81’i hasar gördü. Bu sınıflandırma yıkılmış, ağır hasarlı, orta düzeyde hasarlı veya muhtemelen hasarlı yapıları kapsıyor; yani yapıların yüzde 81’inin tamamının yıkıldığı anlamına gelmiyor. 21

Birleşmiş Milletler, Dünya Bankası ve Avrupa Birliği’nin ortak Hızlı Hasar ve İhtiyaç Değerlendirmesi ise 35,2 milyar dolarlık fiziksel hasar ve 22,7 milyar dolarlık ekonomik kayıp tahmininde bulundu. İyileşme ve yeniden inşa ihtiyacı yaklaşık 71,4 milyar dolar olarak hesaplandı. Ekim 2023-Ekim 2025 dönemindeki çatışmanın etkilerini kapsayan bu tahminler, Google görüntülerinden hesaplanmış bir maliyet değil; daha geniş kapsamlı bir değerlendirme. 444950

Görüntüler neden dikkat çekti?

Yeni görüntüler internette hızla yayıldı ve birçok kişi yıkımın boyutu karşısında şaşkınlığını dile getirdi. Bazı haberlerde görüntüler “bakması zor” olarak nitelendirildi. Bu tepkiler, yıkımın havadan görülen ölçeğine yönelikti; hasarın yeni meydana geldiği anlamına gelmiyor. 15

Savaş, 7 Ekim 2023’te Hamas öncülüğündeki İsrail saldırılarının ardından başladı ve İsrail’in Gazze’deki askerî harekâtıyla devam etti. Google’daki görüntüler etkilenen bölgeler için görsel bir referans sunuyor; BM değerlendirmeleri ise hasarın tarihli ve bölge genelini kapsayan tahminlerini, ayrıca toparlanma ihtiyacını ortaya koyuyor. Hiçbiri sahadaki koşulların canlı aktarımı olarak görülmemeli. 1049