DeepSeek’in ikinci finansman turunun 105,5 milyar yuan (yaklaşık 15,8 milyar dolar) büyüklüğe ulaştığı ve yaklaşık 30 yatırımcıyı kapsadığı bildiriliyor. Çinli yapay zekâ şirketinin önde gelen ABD laboratuvarlarıyla rekabet etme hedefi açısından bu, büyük ölçekli bir kaynak anlamına geliyor. Ancak rakamlar şirketin kamuya açık bir duyurusuna değil, finansmanı bilen kişilere dayandırılan medya haberlerine dayanıyor.
9
14
30
Öne çıkan yatırımcılar
Haberlere göre turun en büyük yatırımcıları Tencent ile CATL olarak bilinen pil üreticisi Contemporary Amperex Technology. Tencent’in DeepSeek’in iki turuna da 10’ar milyar yuan yatırdığı, böylece toplam katkısının 20 milyar yuana ulaştığı aktarılıyor. CATL ve şirketin başkanı Zeng Yuqun’un ise ilk turda 5 milyar, ikinci turda toplam 10 milyar yuan yatırdığı bildiriliyor; ikinci turdaki 10 milyar yuanın tamamı Zeng Yuqun’un kişisel yatırımı olarak sunulmamalı.
9
43
Yatırımcı listesi teknoloji ve sanayi şirketlerine de uzanıyor. Bellek çipi üreticisi ChangXin Memory Technologies (CXMT), SMIC, Meituan, Geely Automobile, Midea Group, Luxshare Precision, Trip.com, vivo ve Xiaohongshu adı geçen şirketler arasında. Bazı haberlerde sanayi şirketlerinin tekil yatırımları 1 ila 3 milyar yuan aralığında verilirken, çip üreticilerinin ne kadar yatırım yaptığı açıklanmadı.
43
46
Devlet bağlantılı yatırımcıların payının ilk turdaki yaklaşık yüzde 2’den ikinci turda yüzde 27’ye yükseldiği bildiriliyor. Çin Ulusal Yapay Zekâ Sanayi Yatırım Fonu’nun bu turda da 1 milyar yuan katkı yaptığı, yani ilk turdaki tutarı tekrarladığı aktarılıyor. Yatırımcılar arasında China Mobile, China Telecom, CICC, CITIC Securities ve China Life da sayılıyor. Bir haberde bu kurumların bazılarının yatırımları için 2 ila 8 milyar yuan gibi geniş bir aralık veriliyor; ancak her yatırımcıya ait tutarlar kaynaklar arasında tutarlı ve ayrı ayrı doğrulanmış değil.
43
45
Turun hedefi nasıl büyüdü?
İkinci tur için başlangıçta 50 milyar yuan hedeflendiği bildirildi. Bloomberg 6 Ekim’de DeepSeek’in en az 80 milyar yuan toplamaya yaklaştığını yazdı. Reuters ise 22 Ekim’de Bloomberg’in yaklaşık 100 milyar yuanlık finansman haberini aktardı. Daha sonraki haberlerde toplam tutar 105,5 milyar yuan olarak verildi.
2
1
30
9
İlk haberlerde yatırımcı ilgisinin beklentileri aştığı belirtiliyordu. Daha sonraki ikincil kaynaklardan biri, üst düzey Nvidia çiplerinin fiyatlarındaki artışı ve yapay zekâ sektöründe balon oluşabileceğine dair endişeleri de hedefin büyüme nedenleri arasında gösterdi. Bu açıklama, burada özetlenen diğer haberlerle bağımsız biçimde doğrulanmış değil.
8
49
Bildirilen plana göre finansman; model eğitimi, bilgi işlem altyapısı ve işe alımları destekleyecek. Bloomberg’in ekim ayındaki haberinde 2027’nin başında halka arz planından da söz edildi. Bu, bildirilmiş bir niyet; kesinleşmiş bir halka arz tarihi değil.
47
1
Değerleme rakamlarını doğrudan karşılaştırmak zor
105,5 milyar yuanlık turla bağlantılı şirket değerlemesi yaklaşık 615,5 milyar yuan olarak aktarılıyor; haberlerden biri bunun yatırım sonrası değerleme olduğunu belirtiyor. Daha önce, 50 milyar yuanlık ilk hedefle birlikte 500 milyar yuanlık bir değerleme rakamı verilmişti. Daha sonraki bir haber ise aynı 500 milyar yuanı yatırım öncesi değerleme olarak tanımlıyor. Dolayısıyla bu rakamlar farklı aşamaları veya farklı hesaplama temellerini anlatıyor olabilir; eşdeğer kabul edilmemeli.
9
43
2
3
Rakamlar arasında aritmetik bir uyumsuzluk da var: 500 milyar yuanlık yatırım öncesi değere 105,5 milyar yuan yeni yatırım eklendiğinde toplam 605,5 milyar yuan ediyor; 615,5 milyar değil. Mevcut haberler aradaki 10 milyar yuanı açıklamıyor. Koşulların değişip değişmediği ya da haberlerde farklı rakamların kullanılıp kullanılmadığı belirsiz.
Dolar karşılıkları da aynı değil. Bir haberde değerleme yaklaşık 86 milyar dolar, diğerinde ise yaklaşık 92 milyar dolar olarak veriliyor. Mevcut haberler bu farkı açıklamıyor; tek başına ayrı bir değerleme değişikliğine işaret ettiği şeklinde yorumlanmamalı.
6
5
DeepSeek’in finansman takvimi
DeepSeek’in dış yatırım aldığı ilk turun Haziran 2026’da gerçekleştiği ve yaklaşık 50 milyar yuan topladığı bildiriliyor. Daha sonraki bir şirket profili, bu turun yatırım sonrası değerlemesini 350 milyar yuanın üzerinde gösteriyor. Eylülde Reuters, ikinci tur için 500 milyar yuan hedef ve 500 milyar yuan değerleme bilgisini aktardı. Ekim haberleri hedefin büyümesini takip etti; sonraki haberlerde toplam 105,5 milyar yuan olarak verildi.
28
2
1
30
9
TechCrunch’ın aktardığı zaman çizelgesine göre, 22 Ekim’deki finansman haberi ABD’nin güvenlik kaygıları nedeniyle federal sivil kurumlara DeepSeek teknolojisini sistemlerinden kaldırma talimatı vermesinden iki gün sonra geldi. Bu, olayların sırasını gösteriyor; ABD kararının finansman turuna neden olduğunu kanıtlamıyor.
35
Haberlerin çizdiği tablo, teknoloji ve sanayi şirketleriyle devlet bağlantılı kurumların aynı turda buluştuğu geniş bir yatırımcı grubuna işaret ediyor. Ancak manşet rakamları dikkatle okumak gerekiyor: Turun büyüklüğü yaklaşık 16 milyar dolar olarak aktarılırken, değerlemenin hangi temele dayandığı ve dolar karşılığının ne olduğu konusunda kaynaklar farklılaşıyor.