Marco Rubio, 8 Kasım’da Ukrayna ve Avrupa için savaş sonrası güvenlik düzenlemelerinin nasıl şekillenebileceği konusunda bir miktar ilerleme sağlandığını söyledi. Güvenlik garantilerinin müzakerelerde tekrar tekrar gündeme geldiğini vurgulayan ABD Dışişleri Bakanı, henüz hiçbir anlaşmanın kesinleşmediğinin de altını çizdi. Abu Dabi’de yapılması planlanan görüşmeler ilerleme sağlayabilir; ancak bu, tarafların şimdiden bir uzlaşmaya vardığı anlamına gelmiyor.
16
27
Trump’ın “büyük anlaşma” sözleri ne anlama geliyor?
ABD Başkanı Donald Trump, olası bir anlaşmanın Ukrayna’nın ötesine geçip “tüm Avrupa’yı” kapsayabileceğini söylemişti.
7 Rubio’nun açıklaması, bu sözlerin tamamlanmış bir barış anlaşmasından ziyade Ukrayna ve Avrupa için güvenlik garantileri konusunda kaydedilen ilerlemeye işaret ettiği yönündeydi.
12
Buradaki ayrım önemli: Görüşülen konu, savaş sonrasına yönelik olası bir güvenlik çerçevesi. Bu çerçevenin şartları ve nasıl uygulanacağı ise henüz belirlenmiş değil. Haberlere göre ABD, Ukrayna’ya yönelik garantilerle birlikte daha geniş kapsamlı bir Avrupa güvenlik düzenlemesini de değerlendiriyor.
9
20
Abu Dabi görüşmeleri: tarih, gündem ve katılımcılar
ABD arabuluculuğundaki Rusya-Ukrayna görüşmelerinin 10–11 Kasım 2026’da Abu Dabi’de yapılması planlandı. Açıklanan gündemde savaşın sona erdirilmesi, savaş sonrası güvenlik anlaşmaları ve gerilimin düşürülmesi yer alıyor.
2
14
Görüşmeler, şubat ayından bu yana Rusya, Ukrayna ve ABD’nin katılımıyla yapılacak ilk üçlü barış görüşmeleri olarak nitelendirildi.
1
37 ABD adına arabuluculukta özel temsilciler Steve Witkoff ve Jared Kushner’ın yer alması bekleniyordu.
8
45
Bir haberde Rus heyetinde Devlet Başkanı’nın yardımcısı Vladimir Medinski, Dışişleri Bakan Yardımcıları Sergey Ryabkov ve Mihail Galuzin ile üst düzey askerî yetkililer Igor Kostyukov ve Yuri Zhigarlovsky’nin bulunduğu bildirildi.
45 Mevcut haberler Ukrayna heyetinin tam listesini ortaya koymuyor.
Avrupa’nın katılımına ilişkin ilk haberlerde, görüşmeler sürerken Avrupalı ortaklarla istişare yapılacağı; ilerleme sağlanırsa daha geniş bir formatın değerlendirilebileceği aktarılmıştı.
42 Ancak Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot, 8 Kasım’da Avrupalıların görüşmelere katılacağını ve Fransa’nın Abu Dabi’de temsil edileceğini söyledi.
2
18 Bu açıklamalar Avrupa’nın sürece katılımını gösterse de ülkelerin tek tek hangi rolü üstleneceği ve görüşmelerin kesin formatı net değil.
Kushner’ın sıraladığı beş güvenlik hedefi
Jared Kushner, Brüksel’de Ukrayna, NATO ve Avrupalı ortaklarla yapılan görüşmelerin ardından hem Kiev’e yönelik güvenlik garantileri hem de daha geniş bir Avrupa güvenlik çerçevesi üzerinde çalışıldığını açıkladı.
37
47 Belirtilen beş hedef şöyleydi:
- Güvenlik konularında kalıcı istişareler.
- Kriz anlarında güvenilir iletişim kanalları.
- Askerî faaliyetlerde daha fazla şeffaflık.
- Gerilimin tırmanma riskini azaltacak karşılıklı adımlar.
- Avrupa’da uzun vadeli güvenlik ve istikrar için kalıcı bir çerçeve.
20
41
50
Bu başlıklar, üzerinde uzlaşılmış bir garanti paketi değil, olası düzenlemeler için önerilen bir çerçeve olarak sunuldu. Kushner’ın yaklaşımında ülkelerin egemen tercihlerini koruması ve NATO’nun Avrupa’nın kolektif savunmasındaki merkezi rolünü sürdürmesi de vurgulandı.
41
50
Anlaşmanın önündeki başlıca pürüzler
Birçok temel mesele hâlâ tartışmalı. Avrupa hükümetleri, Rusya’nın güvenlik kaygıları ele alınmadan önce savaşı sona erdirmesi gerektiğini savunuyor. Ukrayna’ya verilecek garantilerin kapsamı, NATO Antlaşması’nın 5. maddesine benzer bir desteğin mümkün olup olmadığı ve Rusya’nın Ukrayna’da Batılı askerlerin bulunmasına karşı çıkması da çözülmemiş konular arasında.
1
Müzakere formatı da hassasiyet taşıyor. İlk haberlerde Avrupalı ortakların görüşmeler dışında istişarelere katılacağı belirtilirken, Fransa daha sonra Avrupalıların doğrudan temsil edileceğini açıkladı.
2
42 Avrupa yetkilileri, Kiev’in aleyhine olacak şartları kabul etmeye zorlanmaması gerektiği konusunda da kaygılı.
17
Diplomatik temaslarla sahadaki durum arasındaki fark ise çarpıcı. Haberlere göre Rusya’nın Dnipropetrovsk bölgesindeki elektrik altyapısına yönelik saldırılarının ardından ekipler, yaklaşık 600 bin kişiye yeniden elektrik sağlamak için çalışıyordu.
24
Mevcut haberlerin desteklediği sonuç sınırlı: Ukrayna ve Avrupa’yı kapsayabilecek bir güvenlik çerçevesinin ana hatları üzerine ilerleme kaydedilmiş görünüyor; ancak garantilerin içeriği, uygulanma biçimi ve müzakerelerin formatı henüz karara bağlanmış değil.
1
12
27