Varlık yöneticileri yapay zekâ bütçelerini en az %50 artırmaya hazırlanıyor: Asıl farkı veri yaratıyor

Clearwater Analytics’in “GenAI and the Data Divide” başlıklı 2026 küresel raporu, Avrupa, ABD ve Asya-Pasifik’teki varlık yönetimi şirketleri, hedge fonlar ve özel kredi kuruluşlarında görev yapan 178 üst düzey yöneticinin görüşlerine dayanıyor. Katılımcılar arasında CEO, CFO, CIO ve CRO’lar bulunuyor .

Yapay zekâ harcamalarında büyük artış, beklentilerde bölünme

Sektörde yapay zekâ bütçeleri olağanüstü bir hızla büyürken, doğru yatırım seviyesinin ne olması gerektiği konusunda ortak bir görüş oluşmuş değil .

• Fon yöneticilerinin %66’sı, şirketlerinin yapay zekâya fazla yatırım yapmasından endişe ediyor .
• %25’i, kuruluşlarının yapay zekâya yeterince yatırım yapmadığını düşünüyor .
• Şirketlerin %63’ü, son 12 ayda yapay zekâ bütçesini %50’den fazla artırdı .
• Araştırmada hiçbir şirket yapay zekâ bütçesini azalttığını bildirmedi .

Raporun ifadesiyle, varlık yönetimi sektörünün yapay zekâ dönüşümünün merkezinde “dikkat çekici bir yatırım ikilemi” ortaya çıkıyor . Harcamalar artıyor, ancak bu harcamaların hangi noktada anlamlı bir getiri sağlamaya başladığı konusunda sektör genelinde uzlaşma bulunmuyor .

En büyük etki hangi operasyonlarda görülecek?

Araştırmaya göre yapay zekânın önümüzdeki 12 ay içinde büyük veya dönüştürücü etki yaratması beklenen başlıca operasyon alanları şöyle:

• Veri üretimi ve özetleme: Katılımcıların %62’si dönüştürücü etki bekliyor. Bu alan, yapay zekânın en fazla değişim yaratmasının beklendiği operasyon olarak öne çıkıyor .
• Karar destek sistemleri: Portföy yeniden dengeleme gibi süreçleri de kapsayan bu alanda %58’lik kesim büyük veya dönüştürücü etki öngörüyor .
• Tahmine dayalı modelleme ve stres testleri: Katılımcıların %57’si yapay zekânın bu süreçlerde önemli bir dönüşüm yaratacağını düşünüyor .

Bu oranlar, yapay zekânın artık yalnızca deneme projelerinde kullanılmadığını; yatırım yönetiminin temel iş akışlarına, yani ön ofis, orta ofis ve arka ofis süreçlerine yerleşmeye başladığını gösteriyor .

Fon yöneticilerinin yaklaşık üçte ikisi, yapay zekâ araçlarının ölçeklendirilmesi geleneksel olarak zor olan alternatif verileri artık etkin biçimde yönetebildiğini belirtiyor. Katılımcıların %62’si ise belirli veri eşiklerinin tetiklediği otonom operasyonlar anlamına gelen çoklu ajan orkestrasyonunda başarılı olduklarını ifade ediyor .

Asıl ayrım bütçede değil, veri altyapısında

Clearwater araştırmasının merkezindeki bulgu, yapay zekâda öne çıkanlarla geride kalan şirketler arasındaki farkın yatırım bütçesi veya benimseme hızıyla açıklanamayacağı yönünde. Belirleyici unsur, yapay zekânın üzerine kurulduğu verinin kalitesi .

Clearwater Analytics Teknolojiden Sorumlu Başkanı Souvik Das, “Yapay zekânın benimsenmesi, fon yöneticilerini veri yönetiminin temelleriyle daha önce hiçbir teknolojinin zorlamadığı kadar doğrudan yüzleşmeye itiyor” değerlendirmesinde bulundu .

Veri kalitesinin etkisi özellikle risk yönetiminde belirginleşiyor. Verilerinin doğruluğunu iyi veya mükemmel olarak değerlendiren şirketlerin %44’ü, risk yönetiminin çok daha proaktif hâle geldiğini söylüyor. Verilerinin doğruluğunu orta veya zayıf olarak nitelendiren şirketlerde bu oran yalnızca %17’de kalıyor .

Araştırmaya katılan yöneticilerin neredeyse tamamı —%95’i— son bir yılda yapay zekâ bütçesini artırdı. Ancak daha büyük bütçeler, veri altyapısı zayıf şirketlerde tek başına daha iyi sonuçlara dönüşmüyor .

Finans sektöründe daha geniş yatırım dalgası

Clearwater’ın bulguları, finansal hizmetlerdeki daha geniş yapay zekâ yatırım eğilimiyle örtüşüyor. KPMG’nin ayrı bir araştırmasına göre varlık yönetimi ve özel sermaye kuruluşları, gelecek 12 ayda yapay zekâya ortalama 148 milyon dolar harcamayı öngörüyor. Bu rakam, 2025’in son çeyreğine kıyasla yaklaşık 1,5 katlık artışa işaret ediyor .

KPMG araştırmasında veri ve analitik ile araştırma-geliştirme, en yüksek yatırım yapılan başlıca kategoriler arasında yer aldı .

Kurumsal şirketlerin üretken yapay zekâya yönelik yatırımları 30-40 milyar dolara ulaşmış olsa da, önemli sayıda kuruluş hâlâ çok düşük veya sıfıra yakın getiri elde ediyor. Clearwater’ın “GenAI Divide” olarak adlandırdığı bu tablo, yapay zekâya yatırım yapmakla bu yatırımdan ölçülebilir iş değeri üretmek arasındaki farkı ortaya koyuyor .

Sonuç olarak varlık yöneticileri için önümüzdeki dönemin sorusu yalnızca “Yapay zekâya ne kadar harcamalıyız?” olmayacak. Daha kritik soru, bu yatırımların besleneceği verinin ne kadar doğru, erişilebilir ve kullanılabilir olduğu olacak.