Meloni: Rus Provokasyonları Kremlin’in “Tedirginliğini” Gösteriyor

Giorgia Meloni’ye göre Moskova’nın Avrupa’daki hamleleri bir güç gösterisi olarak okunmamalı. İtalya Başbakanı, 16 Eylül’de yaptığı açıklamada Rusya’nın süren provokasyonlarını, Kremlin’deki “bir tür tedirginliğin” göstergesi diye niteledi. Meloni’ye göre bu hamleler, Ukrayna’daki savaşın Rusya’nın umduğu yönde ilerlememesinden dikkati başka yöne çekmeyi hedefliyor. İtalya’nın Ukrayna’yı destekleyen tutumunun ise “hiç değişmediğini” vurguladı. 14

Meloni’nin mesajı: Ukrayna konusunda çizgi değişmedi

Meloni, İtalya’nın uluslararası alanda etkili olmak istiyorsa Ukrayna konusunda açık ve tutarlı bir pozisyon koruması gerektiğini söyledi. Roma’nın savaş boyunca sürdürdüğü çizginin de bu olduğunu belirtti. 14

Başbakanın Rusya’nın provokasyonlarına dair yorumu siyasiydi: Bu hareketlerin, Avrupa’nın Kyiv’e desteğini gevşetmesi için bir gerekçe değil; Moskova’nın savaşın seyri karşısındaki huzursuzluğunun ve gündemi değiştirme arayışının işareti olduğunu savundu. 1214

Salvini’nin Rus büyükelçisiyle görüşmesi dış politikada değişiklik anlamına gelmiyor

Meloni, Başbakan Yardımcısı Matteo Salvini’nin Milano’da Rusya’nın büyükelçisiyle görüşmesine yönelik eleştirilere de yanıt verdi. Görüşmenin başlangıçta Rusya’da faaliyet gösteren şirketlerle ilgili olduğunu, bunun olağan bir durum sayılması gerektiğini belirtti. İtalya’da Rusya ile iş yapmaya yönelik hiçbir zaman mutlak bir yasak bulunmadığını da ekledi. 15

Ancak bu açıklama, dış politikada yön değişikliği anlamına gelmiyor. Meloni’nin çizdiği çerçeveye göre ticari faaliyetler yürürlükteki yaptırım rejimine tabi; İtalya’nın Ukrayna lehindeki siyasi tutumuysa değişmiş değil. 1215

İtalya’nın Ukrayna için onayladığı yardım

İtalya hükümeti, Aralık 2025’te Ukrayna’ya askerî yardımın 2026 boyunca devam etmesini sağlayacak bir kararnameyi onayladı. Yetki; askerî araçların, malzemelerin ve teçhizatın transferini kapsıyor. Yardım paketlerinin ayrıntıları ise her zaman kamuoyuyla paylaşılmıyor. 17

Ağustos ve eylüldeki haberlerde, yaklaşık 3 milyar avro değerinde yeni bir paketin gündemde olduğu; pakette SAMP/T NG hava savunma bataryaları, Aster 30 önleme füzeleri ve uzun menzilli radarların bulunabileceği öne sürüldü. Fakat bu bilgiler teyit edilmiş sayılmamalı: Savunma Bakanı Guido Crosetto, 26 Ağustos’ta söz konusu 13. paketin henüz resmî bir işlem olarak kabul edilmediğini açıkladı. 1823

Dolayısıyla iki konuyu ayırmak gerekiyor: İtalya’nın 2026’da yardıma devam etmesini sağlayan genel yetki yürürlükte; belirli yeni bir paketin içeriği ise henüz resmîleştirilmiş değil.

Litvanya’da düşürülen drone

15 Eylül’de NATO görevi kapsamında uçan bir İtalyan savaş uçağı, Belarus yönünden Litvanya hava sahasına giren bir drone’u düşürdü. Crosetto, aracın “büyük olasılıkla” Rusya’dan geldiğini söyledi; Litvanyalı makamlar ise enkazın kökenine ilişkin incelemeyi sürdürdü. 33

Olay, NATO’nun Baltık hava polisliği görevinin sahadaki işleyişini gösterdi: Hava sahası ihlali tespit edildi ve önlendi. Buna karşılık, tek başına bu müdahale drone’un menşeine dair nihai ve kamuya açık bir adli-teknik tespit anlamına gelmiyor. Soruşturma tamamlanana dek kökene dair değerlendirmelerin ihtiyat payıyla aktarılması gerekiyor. 3337

Leipzig vakası neden daha geniş bir tablonun parçası görülüyor?

Almanya, Leipzig vakasında daha kesin bir tutum aldı. Berlin, 4 Ağustos’ta Leipzig Havalimanı’na yönelik patlayıcılı drone saldırısı girişiminden Rusya’yı sorumlu tuttu. Alman makamları; drone’un yapısı, kullanılan bileşenler ve patlayıcıların, Rusya’nın daha önceki hibrit operasyonlarında görülen yöntemlerle örtüştüğünü bildirdi. Rusya ise sorumluluğu reddediyor. 64

Avrupalı liderler bu iddiayı yalnızca bir havalimanı güvenliği vakası olarak değerlendirmedi. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Leipzig’i “Avrupa Birliği topraklarında doğrudan Rusya’ya atfedilen yeni bir tırmanış” olarak tanımlarken, AB ve NATO daha sert bir karşılık verileceği mesajını verdi. 4

Avrupa neden hibrit savaş tehdidinden söz ediyor?

Litvanya ve Leipzig’deki vakalar birlikte ele alındığında, Avrupa hükümetlerinin hava sahası ihlalleri, sabotaj iddiaları ve ulaştırma ya da askerî bağlantılı altyapıya yönelik tehditleri neden giderek daha fazla “hibrit savaş” başlığı altında değerlendirdiği görülüyor. Kaygı, açık bir konvansiyonel çatışmaya dönüşmeden önce hazırlık seviyesini sınayan, belirsizlik yaratan ve müttefikler arasındaki dayanışmayı baskılayan daha düşük eşikli eylemler.

Böyle olaylara verilecek yanıtın temel şartı güvenilir atıf, yani sorumluluğun kanıta dayalı biçimde belirlenmesi. Pratikte bu; hava savunması ve anti-drone kapasitesinin güçlendirilmesi, kritik altyapının korunması, müttefikler arasında bilgi paylaşımı ve kanıtların sorumluluğu desteklediği durumlarda eşgüdümlü diplomatik ya da ekonomik adımlar anlamına geliyor. Almanya’nın Leipzig konusunda yaptığı açık atıf ile NATO’nun Litvanya üzerindeki hızlı müdahalesi, bu yaklaşımın birbirini tamamlayan iki yönünü ortaya koyuyor: Mümkün olan yerde olayın sorumlusunu belirlemek ve acil tehdit karşısında hızla hareket edebilmek. 433