Hürmüz’den Euro’ya Uzanan Zincirleme Reaksiyon: Piyasalar 11 Ağustos’ta Nasıl Altüst Oldu?

Bağlantı Zinciri: Hürmüz Boğazı'ndan Euro'ya Uzanan Yol

1. ABD-İran müzakereleri çıkmaza girdi, Hürmüz Boğazı fiilen kapalı kaldı.

İran, Umman ile yeni nakliye rotaları konusunda bir anlaşmanın "son aşamalarında" olduğunu söylese de , Tahran yönetimi ABD ile doğrudan müzakereleri defalarca reddetti ve İslamabad Mutabakat Zaptı'nın ihlali olarak nitelendirdiği konular için tazminat talep etmek gibi ek şartlar öne sürdü . Bu diplomatik tıkanıklık, boğazı fiilen kapalı tuttu. Öyle ki İran, 8 Ağustos'ta bir BAE gemisine daha saldırdı . Bir ABD'li yetkili Reuters'a, İran ile Umman arasında bir anlaşmaya yaklaşıldığını ve bunun, küresel petrol ve LNG sevkiyatının beşte birinin geçtiği su yolunu yakında açabileceğini söylese de , bu atılım bir türlü gerçekleşmedi.

2. Brent petrol varil başına 87 doların üzerine fırladı.

Diplomatik bir ilerleme kaydedilememesiyle Brent petrol vadeli işlemleri, 10 Ağustos Pazartesi günü %5'ten fazla değer kazandı ve Salı günü 87,72 dolardan son bir haftanın en yüksek seviyesine yakın seyretti . Salı öğleden sonra Brent, kısa süreliğine 90,19 doları gördükten sonra 88 dolar civarında dengelendi . Bu yükselişin doğrudan nedeni, Washington ile Tahran arasında diplomatik bir atılım gerçekleşeceğine dair iyimserliğin azalmasıyla Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalmasından kaynaklanan arz-risk priminin yeniden fiyatlanmasıydı .

3. Yükselen petrol fiyatları, ABD CPI verisi öncesinde enflasyon korkularını yeniden canlandırdı.

Petrol fiyatlarındaki %5'lik tek günlük sıçrama, piyasalar Temmuz ayı CPI raporunu beklerken enflasyon görünümüne yukarı yönlü bir risk ekledi . Ekonomistler, manşet CPI'ın aylık bazda yalnızca %0,1, çekirdek CPI'ın ise %0,2 artmasını bekliyor; yıllık oranların ise sırasıyla %3,4 ve %2,5 olması tahmin ediliyordu . Petrol fiyatlarındaki bu ani sıçrama, bu tahminlerin fazla iyimser kalabileceği endişesini doğurdu. Bu durum, Fed'in faiz indirimine gitmesini zorlaştırarak ABD dolarını destekleyebilecek bir senaryoydu.

4. Risk iştahı azaldı, S&P 500 düştü.

S&P 500 endeksi Salı günü %0,13 düşüşle 7.747,87 puana geriledi ve günü %0,32 kayıpla 7.728,20 puandan kapatarak rekor seviyelerden uzaklaştı . Bu düşüş iki ana faktörden kaynaklandı:

• Petrol fiyatlarındaki sıçrama, "stagflasyonist" endişeleri yeniden canlandırdı: Yüksek enerji maliyetleri, hem tüketiciler hem de şirket kâr marjları üzerinde bir vergi gibi etki eder.
• Yaklaşan CPI verisi, yatırımcıları riskli pozisyonlardan uzak durmaya itti. Analistler, S&P 500'deki düşüşün, petrolün %5 ve uzun vadeli faiz oranlarının 6 baz puan yükseldiği bir günde "son derece küçük" olduğunu belirterek piyasanın enerji fiyatlarındaki artışı hâlâ "geçici bir jeopolitik prim" olarak gördüğüne işaret etti . Mega cap teknoloji ve bulut bilişim hisselerinde belirgin bir kâr satışı yaşandı .

5. ECB faiz artırımı ihtimali yüksek kaldı, ancak bu Salı günü euro'ya yetmedi.

Piyasalar, Euro Bölgesi'nin güçlü 2. çeyrek GSYİH'sı (%0,4 çeyreklik) ve hedefin üzerindeki %2,9'luk HICP verisinin desteğiyle, 10 Eylül'de ECB'nin faizi %2,50'ye çıkarma ihtimalini %70-84 arasında fiyatlıyordu . Normalde, ECB'nin şahin duruşu euro'yu destekler. Ancak Salı günü, piyasanın ana odağı ABD'ydi: Yükselen petrol, CPI beklentisi ve artan Fed faiz artırımı olasılığı, doları genel olarak güçlendirdi ve euro'yu ECB desteğine rağmen zayıflattı . ECB (%2,25) ile Fed (%3,625) arasındaki 137,5 baz puanlık politika farkı, doları hala açık ara önde tutuyordu .

Bağlantının Özeti

Ortak bağlantı oldukça net: Hürmüz Boğazı'ndaki başarısız diplomasi, petrol fiyatlarını sert bir şekilde yukarı çekti. Bu durum, ayın en önemli ABD verisi açıklanmasına saatler kala enflasyon endişelerini yeniden alevlendirdi. Tüm bu gelişmeler, hisse senetleri, döviz ve faiz piyasalarında savunmacı ve dolar lehine bir yeniden konumlanmaya yol açarak euro'yu da aşağı çekti.