Vietnam Başbakanı'ndan Tarihi Çağrı: ASEAN Artık Sadece Uyum Sağlamamalı, Geleceği Şekillendirmeli

Başbakan Le Minh Hung'dan Net Çağrı: "Artık Seyirci Kalmayın"

Vietnam Başbakanı Le Minh Hung, açılış konuşmasında ASEAN'ın artık küresel değişimlere tepki veren bir yapı olmaktan çıkması gerektiğinin altını çizdi. Hung, birliğin küresel normları, kuralları ve iş birliği çerçevelerini aktif olarak şekillendirmesi gerektiğini vurguladı .

Hung, son 59 yılda yaklaşık 700 milyonluk nüfusu ve dinamik ekonomisiyle büyük mesafe kat eden ASEAN'ın asıl başarısının, farklılıkları aşarak güven inşa etmesi olduğunu söyledi. Ancak yeni dönemin farklı bir yaklaşım gerektirdiğini belirterek şu mesajı verdi: "Mesele sadece ASEAN'ın nasıl uyum sağlayacağı değil, aynı zamanda ASEAN'ın kendi geleceğini nasıl şekillendireceğidir" . Bu bağlamda forumun, birliğin "geleceği uyarlama" değil, "geleceği belirleme" yolculuğunun başlangıcı olduğunu ifade etti .

2045 Vizyonu İçin Üç Stratejik Yön

Başbakan Hung, ASEAN Topluluğu 2045 Vizyonu'na doğru ilerlerken birlik için üç stratejik yön çizdi :

1. Bölgesel bir diyalog merkezi ve güven çıpası olarak hizmet etmek: ASEAN, küresel trendlere sadece katılan değil, onları şekillendiren bir aktör olmalı. Onlarca yıllık barış ve açık ticaret ortamını, daha parçalı bir dünyada yeni standartlar, kurallar ve iş birliği çerçeveleri geliştirmek için kaldıraç olarak kullanmalı .
2. Üretim üssünden inovasyon merkezine dönüşmek: Bölgenin ekonomik modelini, daha yüksek katma değer, dijital dönüşüm ve teknolojik liderlik temelinde yükseltmek. Bu, tarım toplumundan sanayi toplumuna geçiş kadar radikal bir zihniyet değişikliğini gerektiriyor .
3. Gerçek anlamda insan odaklı bir topluluk haline gelmek: ASEAN'ın geleceği istatistiklerin değil, insanların etrafında şekillenmeli. Kalkınma kapsayıcı olmalı ve tüm vatandaşlara doğrudan fayda sağlamalı .

Kimler Vardı?

Açılış töreni, bölgeden üst düzey katılımla gerçekleşti :

• Vietnam — Başbakan Le Minh Hung (ev sahibi)
• Laos — Başbakan Sonexay Siphandone
• Kamboçya — Başbakan Hun Manet
• Tayland — Başbakan Anutin Charnvirakul
• Timor-Leste — Başbakan Kay Rala Xanana Gusmão (gözlemci devlet)

Ayrıca Vietnam Dışişleri Bakanı Le Hoai Trung ve ASEAN Genel Sekreteri Kao Kim Hourn gibi isimler de hazır bulundu .

2026'nın Genişletilmiş Kapsamı

Bu yılki forum, gündemini önemli ölçüde genişleterek bir ilke imza attı. AFF 2026'da ilk kez şu oturumlar yer aldı :

• Güneydoğu Asyalı siyasi partilerin rolü üzerine seminer: ASEAN topluluğunun inşasında siyasi partilerin katkısını tartışmak üzere 8 Haziran'da bir yan etkinlik düzenlendi .
• ASEAN Şehir Liderleri Konferansı: Sürdürülebilir kalkınma için iş birliği kanallarını genişletmek amacıyla bölgeden şehir liderlerini bir araya getirdi .
• Yapay zeka yönetişimi ve dijital dönüşüm tartışmaları: Birliğin yeni gelişen teknolojileri düzenleme konusundaki kararlılığını yansıttı .
• Gençlik etkinlikleri: Politika yapıcılar, akademisyenler ve iş dünyasının yanı sıra genç liderleri de sürece dahil ederek çok paydaşlı, ileriye dönük bir diyalog zemini oluşturuldu .

Dışişleri Bakan Yardımcısı Nguyen Manh Cuong, genişletilmiş formatın ASEAN topluluk inşası sürecine "taze bakış açıları, inisiyatifler ve politika önerileri" kazandırmak için tasarlandığını doğruladı .