İklim Değişikliği Avrupa'nın Rekor Kıran Sıcak Hava Dalgasını 'Neredeyse İmkansız' Hale Getirdi

İnsanlık Bedeli: Binlerce Ölüm, İklim Değişikliğiyle Üçe Katlandı

Sıcak hava dalgaları, Avrupa'da diğer tüm doğal afetlerin toplamından daha fazla insanı öldürüyor . WWA çalışması, iklim değişikliğinin ölü sayısını çarpıcı biçimde artırdığını gösteren önceki hızlı analizlerden yararlanıyor.

• 12 şehirde 2.300 ölüm: Temmuz 2025'te yapılan bir hızlı analiz, 23 Haziran - 2 Temmuz 2025 tarihleri arasındaki 10 günlük sıcak hava dalgasında 12 Avrupa şehrinde 2.300 kişinin hayatını kaybettiğini tahmin etti . Bunların yaklaşık 1.500'ü (%65) doğrudan insan kaynaklı iklim değişikliğine bağlandı ve bu, beklenen aşırı ölüm sayısını neredeyse üçe katladı .
• Avrupa genelinde 24.400 ölüm: Imperial College London tarafından yapılan ve Haziran-Ağustos 2025 döneminde 854 Avrupa şehrini kapsayan daha geniş bir çalışma, 24.400 sıcaklığa bağlı ölüm tahmininde bulundu ve bunların %68'inin (yaklaşık 16.500) iklim değişikliğine atfedilebilir olduğunu belirtti .
• 2026'daki devam eden ölümler: Haziran 2026 sıcak hava dalgası, çalışma yayımlandığı sırada hala devam ediyordu, ancak yalnızca Fransa 23 Haziran itibarıyla en az 40 ölüm bildirdi ve acil tıbbi çağrılar %20 arttı . DSÖ'nün Avrupa Bölgesi bu olayları yalnızca iklim olayları değil, aynı zamanda bir "sağlık acil durumu" olarak tanımladı .

Avrupa'da Altüst Olan Sıcaklık Rekorları

Haziran 2026 sıcak hava dalgası sırasında, etkilenen bölgedeki sıcaklıklar mevsim normallerinin 5–12°C üzerine çıktı . Kırılan başlıca rekorlar şunlar:

• Fransa: Tarihinin en sıcak günleri yaşandı; batı bölgelerde sıcaklık 39–43°C'ye ulaştı .
• Birleşik Krallık: 36,1°C ile tarihinin en sıcak Haziran günü kaydedildi .
• İspanya, Almanya, Avusturya, Hollanda ve İsviçre birçok noktada Haziran ayı sıcaklık rekorlarını kırdı .
• Çalışma alanındaki kentsel bölgelerin yaklaşık %45'i, insan vücudu üzerindeki ısı stresinin kritik bir ölçüsü olan Yaş Termometre Küre Sıcaklığı (WBGT) rekorlarını kırdı .

Kuşatma Altındaki Altyapı: Elektrik Kesintileri, Reaktör Kapanmaları ve Şebeke Gerilimi

Sıcak hava dalgası, Avrupa'nın enerji ve ulaşım altyapısındaki ciddi kırılganlıkları ortaya çıkardı.

• Nükleer enerji kesintileri: Fransa'nın dev elektrik şirketi EDF, aşırı ısınan nehir sularının termal kirliliğe yol açmasını önlemek için iki nükleer reaktörü geçici olarak kapattı (Seine Nehri üzerindeki Nogent-sur-Seine santrali ve Rhône Nehri üzerindeki Bugey tesisi) . Bu durum, toplam nükleer üretimi yaklaşık 4,1 gigawatt veya kabaca %7 azalttı .
• Elektrik kesintileri: Kuzeybatı Fransa'da, ülkenin sıcak hava dalgasıyla bağlantılı ilk büyük elektrik kesintisinde yaklaşık 68.000 hane elektriksiz kaldı . Milano, Roma, Floransa ve Bergamo gibi İtalyan şehirlerinde de klima talebinin artması ve yer altı kablolarının aşırı ısınması nedeniyle elektrik kesintileri yaşandı .
• Ulaşım ve şebeke aksamaları: Aşırı sıcak, Fransa'da demiryolu hatlarının termal genleşmesine ve havai enerji hatlarının hasar görmesine neden olarak yaygın demiryolu aksamalarına yol açtı . Almanya'da otobanlar sıcaktan çatladı . Soğutma talebi en az 45 yılın en yüksek seviyesine ulaştı ve İspanya'da elektrik fiyatları MWh başına 114 doların üzerine fırladı .

Ekonomik Hasar: Milyarlarca Euro Kayıp, Maliyetlerin Fırlaması Bekleniyor

2025 yılında Avrupa genelindeki aşırı hava olayları, ağır ve giderek artan bir ekonomik yük oluşturuyor.

• 2025 yazındaki sıcak hava dalgaları, kuraklıklar ve sellerden kaynaklanan kısa vadeli ekonomik kayıpların en az 43 milyar Euro (AB GSYİH'sının %0,26'sı) olduğu tahmin ediliyor ve toplam maliyetlerin 2029 yılına kadar 126 milyar Euro'ya yükselmesi bekleniyor .
• Yalnızca 2025 sıcak hava dalgası için Moody's tarafından yapılan değerlendirmede, bazı güney Avrupa ülkelerinde kayıpların GSYİH'nın %0,5'i olduğu hesaplandı . Başlıca etkenler arasında düşen iş gücü verimliliği, tarımsal kayıplar, turizme verilen zarar ve enerji altyapısı üzerindeki baskı yer alıyor .

Bilimsel Uyarılar: 'Yeni Normal' Çoktan Geldi

WWA raporunun temel uyarısı, yalnızca 1,4°C'lik küresel ısınmada bile aşırı sıcaklığın toplumların başa çıkma kapasitesinin sınırlarına ulaştığı yönünde . 213 tarihi sıcak hava dalgasını analiz eden eş zamanlı bir Nature çalışması, fosil yakıt emisyonlarının dünya çapında bu olayları "tartışmasız bir şekilde" tetiklediğini buldu . DSÖ, sıcaklığa bağlı ölüm oranlarının son yirmi yılda %30 arttığı ve 2022 ile 2023 yıllarında 35 Avrupa ülkesinde 100.000'den fazla ölüm kaydedildiği konusunda uyardı . Bilim insanları, hızlı emisyon kesintileri yapılmazsa, halihazırda "neredeyse imkansız" olarak kabul edilen sıcak hava dalgalarının rutin hale geleceğini vurguluyor .