2015–2016 El Niño’sunda soya, mısır ve buğday üretimi nasıl etkilendi?

2015–2016’daki güçlü El Niño, küresel ölçekte soya, mısır ve buğdayın üçünü birden aynı anda büyük bir üretim kaybına sürüklemedi. Genel tablo; mısırda zayıflama, soyada sınırlı gerileme ve buğdayda yüksek üretimin korunması şeklindeydi. Bu fark, El Niño’nun tarımsal etkisinin ürünün gelişim dönemi ile üretim bölgesindeki yağış ve sıcaklık koşullarına bağlı olduğunu gösteriyor.

Mısır: Küresel üretim geriledi, bazı bölgelerde kayıp çok daha ağırdı

USDA’nın Mayıs 2016 tahminine göre 2015/16 sezonunda dünya mısır üretimi 968,8 milyon ton oldu. Bu, önceki sezonun yaklaşık 1 milyar ton seviyesinin altındaydı. 3

Asıl ağır etki, küresel ortalamadan ziyade kuraklığın şiddetli olduğu ülkelerde görüldü. FAO, El Niño bağlantılı düşük yağış ve yüksek sıcaklıkların bazı Güney Afrika ülkelerinde mısır hasadını ciddi biçimde düşürdüğünü; bazı bölgelerde kayıpların yüzde 50–100 aralığına ulaştığını bildirdi. 8 Etkilenen ülkelerde mısır üretimindeki düşüşler çift haneli oranlara, bazı örneklerde ise yaklaşık üçte bire kadar çıktı. 910

Buğday: Yüksek seviyesini büyük ölçüde korudu

Dünya buğday üretimi 2015/16’da 734,1 milyon ton olarak tahmin edildi. 2016/17 için ilk USDA öngörüsü 727 milyon tondu; yani sınırlı bir düşüş bekleniyordu. 3

FAO da 2015 dünya buğday üretimini yaklaşık 735 milyon ton ile rekor düzeye yakın hesaplamıştı. 13 Dolayısıyla El Niño, küresel buğday arzında belirgin bir çöküş yaratmadı; üretim yüksek seviyede kaldı.

Soya: Sınırlı düşüş, bölgeden bölgeye değişen sonuçlar

USDA’ya göre dünya soya üretimi 2015/16’da 315,9 milyon tondu. 2016/17 için tahmin ise 324,2 milyon tona yükseliyordu. 3

Bu dönemde ABD’de soya üretimi görece dayanıklı seyrederken, Güney Amerika’da sonuçlar tek yönlü değildi: bazı üretim alanları kuraklıktan, bazıları ise aşırı yağıştan etkilendi. Bu nedenle küresel toplamda gerileme sınırlı kaldı; yaygın ve eşzamanlı bir soya kıtlığı oluşmadı. 13

Neden küresel tablo “her üründe sert düşüş” olmadı?

2015–2016 El Niño’su, kayıtlardaki en güçlü olaylardan biri olarak kabul ediliyor ve Doğu ile Güney Afrika, Güneydoğu Asya ve Orta Amerika’nın bazı kesimlerinde kuraklıkla gıda güvenliği baskısını artırdı. 8 Ancak başlıca üretim bölgeleri aynı dönemde ve aynı şiddette etkilenmedi. Bazı bölgelerde olumsuz koşullar yaşanırken, başka bölgelerdeki üretim küresel toplamları dengeledi.

Kısacası, bu El Niño döneminin küresel ürün tablosu şöyle özetlenebilir: mısır üretimi zayıfladı, soya sınırlı geriledi, buğday ise yüksek üretim düzeyini korudu. Yerel etkiler ise özellikle kuraklığa maruz kalan mısır üreticileri için küresel ortalamaların işaret ettiğinden çok daha ağır olabildi.