Yapay Zeka Balonu Sönüyor mu? Fitch'ten Sert Uyarı: ‘Küresel Kredi Riski’

Satış dalgası, Çin'in gelişmiş çip üretimindeki ilerlemesine dair haberlerle daha da derinleşti. Devlet destekli bir Çinli firmanın, ASML'nin makinelerine potansiyel rakip olabilecek daldırma derin ultraviyole (DUV) litografi makinelerini seri üretmeye başladığı yönündeki raporlar, rekabet ve yapay zeka harcamalarının sürdürülebilirliği korkularını artırdı .

Piyasalar Karışık Sinyaller Veriyor: Mavi Çipler Dayandı, Teknoloji Kan Kaybetti

S&P 500 endeksi günü yatay kapattı (+%0,02), Nasdaq %0,18 düşerken, Dow Jones ise %0,51 kazançla günü tamamladı. Petrol fiyatlarındaki düşüş mavi çipleri desteklerken, yarı iletkenler yoğun baskı altında kalmaya devam etti . Micron Technology gibi ABD'li çip üreticileri %7'den fazla değer kaybederken, Nvidia hisseleri %5 düştü . Wall Street Journal'ın haberine göre Nvidia, OpenAI için dev bir veri merkezi projesi kapsamında yaklaşık 250 milyar dolarlık finansman garantisi sağlamak için görüşmeler yürütüyor . Philadelphia Yarı İletken Endeksi (SOX) üst üste üçüncü seansta %2,2 geriledi .

Fitch'ten 'Soğuk Duş': Yapay Zeka Düzeltmesi Büyük Kredi Riski

Fitch Ratings, 28 Temmuz'da yayınladığı üçüncü çeyrek Küresel Risk Görünümü raporunda, yapay zeka patlamasını ve keskin bir düzeltme riskini açıkça büyük bir küresel kredi riski olarak tanımladı . Bugüne kadar hiçbir büyük derecelendirme kuruluşu bu kadar net bir uyarıda bulunmamıştı . Fitch, S&P 500'ün değerlemesinin dot-com dönemi seviyelerine yaklaştığını ve 2026'nın ilk yarısında ABD kurumsal tahvil ihracının büyük ölçüde yapay zeka kaynaklı olarak %26 arttığını belirtti . Amazon, Alphabet, Nvidia, Meta, Oracle ve SpaceX yalnızca yatırım yapılabilir seviyedeki tahvillerle 182 milyar dolar topladı .

Kuruluş, yapay zekanın orta ve uzun vadeli potansiyelinin 'son derece belirsiz' olduğunu vurgulayarak piyasayı kırılgan hale getirdiğini ifade etti . Fitch yaptığı açıklamada, 'Gelir belirsizliği ile sermaye piyasalarının ve ekonomilerin yapay zeka ile ne kadar iç içe geçtiğinin birleşimi bir kırılganlık yarattı' dedi . Fitch ayrıca, ABD-İran savaşı ve Hürmüz Boğazı'nın olası kapanmasını diğer kısa vadeli tehditler olarak sıralarken, güçlü El Niño etkisinin 'önemsiz' dereceli ülkeler üzerindeki baskıyı artırdığına dikkat çekti .

Sebep-Sonuç Zinciri: Yapay Zeka Harcamalarındaki Şüphe Piyasaları ve Fitch'i Aynı Noktaya Getirdi

Satış dalgası ve Fitch'in uyarısı doğrudan bağlantılıdır: Teknoloji hisselerindeki düşüş, devasa yapay zeka altyapı harcamalarının beklenen getirileri sağlayamayacağı endişelerinden kaynaklandı. Bu endişeler, derecelendirme kuruluşunun yapay zekaya maruz kalan varlıklardaki bir düzeltmenin artık sistemik bir kredi riski oluşturduğu yönündeki değerlendirmesine yol açtı . Birden fazla kaynak, piyasadaki kazançların büyük kısmını sürükleyen yapay zeka ticaretinin, artık kırılganlığın birincil kaynağı haline geldiğini belirtti .

Bir analizin belirttiği gibi, 'Yapay zeka yatırımının ölçeği öyle ki, ekonominin ve genel sermaye piyasasının böyle bir düzeltmeye maruz kalması önemli bir risk oluşturuyor' .

Döngüsel finansman endişesi (AI şirketlerinin vaat edilen getirileri sağlayamayacak bir altyapıyı inşa etmek için yoğun borçlanması) ana temalardan biriydi. Nvidia'nın OpenAI için bildirilen 250 milyar dolarlık finansman garantisi ve Çinli bir çip üreticisinin hisselerinin ilk günkü %466'lık çıkışı, aşırı değerlemelerin ve borcun ne kadar iç içe geçtiğini gösterdi . Fitch, piyasadaki herhangi bir keskin geri çekilmenin küresel piyasalarda daha geniş finansal, makroekonomik ve kredi kesintilerini tetikleyebileceği konusunda uyardı .