Savaşın Gölgesinde Rekor Kâr: Büyük Petrol Şirketleri 2026'nın İkinci Çeyreğinde Tarihi Bir Zirveye Ulaştı

ExxonMobil, 7 Temmuz'da SEC'e yaptığı bildirimde ikinci çeyrek kazançlarının ilk çeyreğe göre yaklaşık 5 milyar dolar daha yüksek olacağını işaret etti. Analistler, şirketin düzeltilmiş net gelirinin yaklaşık 15,7-15,9 milyar dolar civarında olacağını tahmin ediyor . Başka bir raporda ise ExxonMobil'in GAAP bazında 7,1 milyar dolar kâr ve 84,0 milyar dolar gelir elde ettiği belirtildi . Analist tahminleri ile GAAP rakamı arasındaki fark, kullanılan kâr metriklerindeki farklılıktan kaynaklanıyor.

Chevron'un artan ham petrol geliri ve iyileşen rafineri marjları sayesinde ikinci çeyrek kâr tahminlerini aşması bekleniyor. UBS Securities, şirketin hisse başına kazanç tahminini 3,82 dolardan 5,70 dolara yükseltti . Chevron, 31 Temmuz'da raporunu açıklayacak .

Shell ve BP ise mevcut kaynaklara göre henüz ikinci çeyrek sonuçlarını yayınlamadı. Equinor'un ikinci çeyrek sonuçlarına da ulaşılamadı .

Kâr Artışını Tetikleyen Faktörler: Savaş, Bir Geçit ve Rafineri Marjları

Kâr artışını üç temel faktör tetikledi:

1. ABD-İsrail'in İran'la savaşı: 28 Şubat 2026'da başlayan çatışma, petrol piyasalarını altüst etti. Reuters'ın analist anketine göre, Mart ayı sonunda Brent ham petrolü, çatışmanın başlangıcından bu yana %50'den fazla yükselmişti . Dünya Bankası, bu durumu tarihin en büyük petrol piyasası şoku olarak tanımladı .

2. Hürmüz Boğazı'nın neredeyse tamamen kapanması: İran, Haziran ayında boğazı tüm gemilere kapattığını ve geçmeye çalışan her geminin saldırıya uğrayacağını duyurdu . Küresel petrol ve LNG'nin yaklaşık %20'si bu su yolundan geçiyor . J.P. Morgan, Irak ve Kuveyt'ten günlük 4,7 milyon varile kadar ham petrol üretiminin birkaç gün içinde durabileceği uyarısında bulundu .

3. Rafineri marjlarındaki keskin iyileşme: Hem Exxon hem de TotalEnergies, akaryakıt piyasalarının küresel çapta sıkışmasıyla birlikte rafineri marjlarını, yüksek petrol fiyatlarının yanında ikinci büyük kâr itici gücü olarak gösterdi .

Brent Petrolü: 100 Dolardan 126 Dolara ve Geri 72 Dolara

Brent ham petrolünün 2026'nın ikinci çeyreğindeki performansı olağanüstüydü:

• 8 Mart: Brent, dört yıl sonra ilk kez varil başına 100 doları aştı .
• Nisan sonu: Gösterge fiyat 126 doların zirvesini gördü — 2022'den bu yana en yüksek seviye .
• Mart 2026: Hürmüz Boğazı kriziyle ilgili Wikipedia maddesine göre, aylık bazda en büyük petrol fiyat artışı kaydedildi .
• Haziran sonu: Boğazdan geçişlerin toparlanma sinyali vermesiyle birlikte Brent, savaş primini sildi ve varil başına yaklaşık 72 dolara geriledi .

Bu dramatik oynaklık, fiyat dalgalanmalarından beslenen petrol ticaret masaları için ideal bir ortam yarattı.

Ticaret Operasyonları Güçlü Olan Avrupalı Şirketler Neden Öne Çıktı?

TotalEnergies'in performansı, büyük petrol ticareti operasyonlarına sahip Avrupalı şirketlerin avantajını açıkça gösteriyor. Şirket, kâr artışının temel itici güçleri arasında "petrol ticareti sonuçlarını" belirtti . Alt faaliyet kolu sonuçları ve nakit akışı, ilk çeyreğe kıyasla "keskin bir şekilde arttı" .

Bu eğilim daha ilk çeyrekte de görülüyordu: BP, Repsol, TotalEnergies, Eni ve Equinor'dan oluşan beş Avrupalı şirketin toplam kârı, savaş kaynaklı oynaklığın etkisiyle geçen yıla göre %43 artarak 21,7 milyar dolar olmuştu .

Eksik Parça: Siyasi İnceleme

Mevcut kaynaklarda, Trump yönetiminin bu kârlara verdiği tepkiye dair (Kasım 2026 ara seçimleri öncesinde büyük petrol şirketlerine yönelik olası bir rüzgâr vergisi veya siyasi eylem gibi) herhangi bir özel belge yer almıyor. Bu devasa kârların, ABD'nin aktif olarak dahil olduğu bir savaş sırasında ve önemli bir seçimden sadece aylar önce gerçekleşmesi, siyasi hassasiyeti akla getirse de, kaynaklarda somut hükümet açıklamaları veya eylemleri bulunmuyor.

Özet

Beş büyük Batılı petrol şirketi, 2026'nın ikinci çeyreğinde tahmini 35-40 milyar dolar veya daha fazla toplam kâra ulaşma yolunda ilerliyor. Bu artışta TotalEnergies (%68 artış) ve ExxonMobil (düzeltilmiş kârını potansiyel olarak üçe katlayarak) başı çekiyor. ABD-İsrail'in İran'la savaşı ve Hürmüz Boğazı'nın neredeyse tamamen kapanması, Dünya Bankası'nın "tarihin en büyüğü" olarak nitelendirdiği bir petrol piyasası şoku yaratarak en büyük etken oldu. Güçlü ticaret masalarına sahip Avrupalı şirketler, özellikle de TotalEnergies, bu oynaklıktan orantısız şekilde faydalandı. Ancak Shell, BP ve Chevron henüz nihai rakamlarını açıklamadığı için tablonun tamamı hâlâ eksik. Trump yönetiminden gelecek siyasi inceleme, seçim takvimi göz önüne alındığında geniş çapta beklenmekle birlikte, mevcut kaynaklarda bu konuda herhangi bir belge bulunmuyor.