Gartner 2026 Yapay Zeka Harcama Tahmini: 2,59 Trilyon Dolarlık Pazarda Platform ve Modellere 64 Milyar Dolar

Gartner, 2026 yılı için iki önemli yapay zeka harcama tahmini yayımladı: Mayıs ayında açıklanan geniş kapsamlı 2,59 trilyon dolarlık öngörü ve Temmuz ayında duyurulan, yapay zeka platformları ve modellerine odaklanan 64,25 milyar dolarlık dar kapsamlı projeksiyon. Bu son tahmin, kurumsal yapay zeka yatırımlarının en hızlı büyüyen segmentini oluşturan temel yapı taşlarını (şirketlerin yapay zeka uygulamaları geliştirmek, eğitmek ve dağıtmak için satın aldıkları platform ve modeller) kapsıyor .

İşte bu rakamların detayları ve birbirleriyle ilişkisi.

Yapay Zeka Platformları ve Modelleri: 64 Milyar Dolarlık Tahmin (Temmuz 2026)

Gartner'ın 20 Temmuz 2026'da yayımlanan en güncel raporu, yapay zeka platformları ve modellerine yönelik son kullanıcı harcamalarına odaklanıyor . Öne çıkan rakamlar şöyle:

• 2026 yılı toplam harcama: 64,25 milyar dolar (2025'teki 39,0 milyar dolara göre %63,4 artış) .
• Temel/Genel Amaçlı GenAI Modelleri: 2025'te 11,4 milyar dolardan 2026'da 23,4 milyar dolara yükselecek (%104,2 artış) .
• DSLM (Alana Özel Dil Modelleri) ve Uzmanlaşmış GenAI Modelleri: En hızlı büyüyen alt kategori. 1,6 milyar dolardan 4,9 milyar dolara sıçrayarak %210 artış gösterecek .
• Yapay Zeka Uygulama Geliştirme Platformları: 6,9 milyar dolardan 9,5 milyar dolara çıkacak (%38,6 artış) .
• Veri Bilimi ve Makine Öğrenimi AI Platformları: 19,4 milyar dolardan 26,4 milyar dolara yükselecek (%36,3 artış) .

Alt Kategori	2025 Harcaması	2026 Harcaması	Yıllık Büyüme
Temel/Genel Amaçlı GenAI Modelleri	11,4 Milyar $	23,4 Milyar $	+%104,2
DSLM ve Uzmanlaşmış GenAI Modelleri	1,6 Milyar $	4,9 Milyar $	+%210,0
Yapay Zeka Uygulama Geliştirme Platformları	6,9 Milyar $	9,5 Milyar $	+%38,6
Veri Bilimi ve Makine Öğrenimi AI Platformları	19,4 Milyar $	26,4 Milyar $	+%36,3
Toplam AI Platformları ve Modelleri	~39 Milyar $	64,25 Milyar $	+%63,4

Bu 64 milyar dolarlık pastada, hem temel hem de alana özgü GenAI modelleri yüksek büyümenin motoru konumundayken, geleneksel veri bilimi/ML platformları ve AI uygulama geliştirme platformları daha istikrarlı bir tempoda büyüyor.

En Hızlı Büyüyen Alt Kategoriler

Alana özel dil modelleri (DSLM'ler) ve uzmanlaşmış GenAI modelleri, tek bir yılda harcamaların üç katından fazla artmasıyla dikkat çekiyor. Gartner kıdemli başkan yardımcısı analisti Arunasree Cheparthi, şirketlerin yalnızca genel amaçlı temel modellere güvenmek yerine, sektörlerine veya görevlerine göre uyarlanmış modeller arayışını giderek artırdığını belirtiyor .

Temel GenAI modelleri ise yüzde olarak daha düşük bir büyüme oranına (%104,2) sahip olsa da, 11,4 milyar dolardan 23,4 milyar dolara çıkan mutlak artış miktarıyla model kategorisi içindeki en büyük harcama kalemi olmaya devam ediyor .

64 Milyar Dolar, 2,59 Trilyon Dolarlık Pazara Nasıl Sığıyor? (Mayıs 2026)

Gartner, 19 Mayıs 2026'da tüm yapay zeka teknoloji yığınını kapsayan daha geniş bir küresel AI harcama tahmini yayımladı . Ana rakamlar:

• 2026 yılı toplam küresel AI harcaması: 2,59 trilyon dolar (2025'teki yaklaşık 1,76 trilyon dolara göre %47 yıllık artış) .
• AI altyapısı baskın: Toplam harcamanın %45'inden fazlası, satıcı ve hiper ölçekleyici (hyperscaler) altyapı yatırımlarına (sunucular, yarı iletkenler ve veri merkezi donanımı) gidiyor .
• AI ajan yazılımları en hızlı büyüyen genel segment. 2025'te 86,4 milyar dolardan 2026'da 206,5 milyar dolara çıkarak yaklaşık %139 artış göstermesi bekleniyor .
• AI yazılımı (platformlar, modeller ve AI ile güçlendirilmiş SaaS dahil), bu 2,59 trilyon dolarlık pazarın bir alt kümesidir. Gartner, toplam kurumsal AI yazılım harcamasını 2026'da kabaca 400 milyar doların üzerinde tahmin ediyor . 64 milyar dolarlık platform ve modeller rakamı da bu geniş AI yazılım kategorisinin içinde yer alıyor.
• AI hizmetleri (danışmanlık, uygulama, yönetilen hizmetler) ve AI gömülü cihazlar (GenAI akıllı telefonlar vb.) geri kalan kısmı oluşturuyor.

Anahtar ilişki: 64 milyar dolarlık "AI platformları ve modelleri" pazarı, temel yapı taşlarına yapılan son kullanıcı harcamasını temsil eder. Bu, 2,59 trilyon dolarlık toplam AI harcamasının yaklaşık %2,5'ine tekabül ediyor. Bunun nedeni, 2,59 trilyon doların büyük çoğunluğunun yalnızca platform/model tedarikinden ziyade, satıcı tarafı altyapısına, AI ile güçlendirilmiş donanıma, hizmetlere ve ürünlere (AI bilgisayarlar, akıllı telefonlar vb.) gömülü AI'ya gitmesi .

Önemli Not: 2026'da İki Farklı Tahmin Güncellemesi

Gartner, Ocak ve Mayıs 2026 arasında toplam AI harcama tahminini yukarı yönlü revize etti. Ocak 2026 tahmini, toplam AI harcamasını 2,52 trilyon dolar (%44 yıllık artış) olarak belirlemişti . Mayıs güncellemesi ise bu rakamı kısmen daha yüksek model tüketimi beklentisiyle 2,59 trilyon dolara (%47 yıllık artış) çıkararak yaklaşık 70 milyar dolar ekledi . Temmuz 2026'da yayımlanan platform ve modeller tahmini de bu yukarı yönlü revizyonla tutarlılık gösteriyor.

Bunun Anlamı Nedir?

Veriler net bir tablo çiziyor: GenAI modelleri, özellikle de alana özgü olanlar, AI harcamaları içindeki büyüme motoru. Ancak rakamlar aynı zamanda AI yatırımlarının büyük kısmının, bu modelleri çalıştıran sunucular, çipler ve veri merkezleri gibi altyapıya gitmeye devam ettiğini gösteriyor. İşletmeler için çıkarılacak ders, model harcamalarının hızla arttığı, ancak altyapı maliyetlerinin genel AI bütçesine hâlâ hakim olduğudur.