Odesa'da temmuz bilançosu: Rus saldırılarında en az 28 kişi öldü

Bu tablo, Odesa çevresindeki bombardımanın yalnızca kent merkezindeki yerleşim alanlarıyla sınırlı kalmadığını; Ukrayna'nın Karadeniz üzerinden tarım ürünleri ihraç etmesini sağlayan liman ve deniz koridorunun da çatışmanın merkezine yerleştiğini gösteriyor.

Temmuzda en az 28 can kaybı

20 Temmuz itibarıyla Rus saldırıları Odesa bölgesinde ay boyunca 28 kişinin ölümüne neden oldu . Saldırılarda hem sivil yerleşim alanları hem de bölgenin kritik liman altyapısı zarar gördü.

15 Temmuz: Yedi katlı konut binası vuruldu

15 Temmuz sabahı düzenlenen füze ve insansız hava aracı saldırısında Odesa'daki çok katlı bir konut binası hasar gördü. Saldırıda üç kişi öldü, en az üç kişi yaralandı . Ukrayna Devlet Acil Durum Servisi, hasar gören yapılar arasında yedi katlı bir binanın da bulunduğunu bildirdi .

Saldırının ardından gaz boru hattı, konut dışı bir yapı ve akaryakıt istasyonu da zarar gördü; bölgede yangın çıktı . Kurtarma ekipleri, ikisi çocuk üç kişiyi binadan çıkardı . Odesa bölgesi, bu saldırıyla birlikte beşinci gün üst üste yoğun füze ve İHA saldırılarının hedefi oldu .

18-19 Temmuz: Eğlence tesisine saldırı

18 Temmuz akşamı Rus füzeleri Odesa bölgesindeki bir spor ve eğlence kompleksini vurdu. Bölgesel askeri yönetime göre 16 yaşındaki bir çocuk öldü, 12 kişi yaralandı . Yaralılar arasında iki yaşında bir çocuk ve 17 yaşında bir kız da bulunuyordu .

Saldırıda balıkçı kulübeleri yıkıldı; özel konutlar ve araçlar da hasar gördü . İlk açıklamalarda iki ölü ve dört yaralıdan söz edilirken, 19 Temmuz'daki güncellemelerde hayatını kaybeden kişinin 16 yaşında olduğu ve yaralı sayısının 12'ye yükseldiği bildirildi . Arama-kurtarma çalışmaları 19 Temmuz'da tamamlandı .

13-20 Temmuz: Limanlar ve yabancı bayraklı gemiler hedefte

Rusya, temmuz ortasında Karadeniz'deki sivil deniz taşımacılığına yönelik saldırılarını yoğunlaştırdı. Farklı ülkelerin bayraklarını taşıyan ticari gemiler art arda hedef alındı.

13 Temmuz – Gübre taşıyan gemi: Togo bayraklı sivil bir ticari gemi, Odesa bölgesindeki bir limanda mineral gübre boşalttığı sırada Rus İHA saldırısına uğradı. Saldırıda beş mürettebat üyesi öldü . Geminin üst yapısına isabet eden saldırı yangına yol açtı; ilk haberlerde can kaybı üç olarak verilirken sayı daha sonra beşe güncellendi .

14 Temmuz – Marshall Adaları bayraklı gemi: Rus İHA'sı, Odesa Limanı'nda Marshall Adaları bayrağı taşıyan sivil bir yük gemisine saldırdı. Olayda iki kişi öldü . Bu, liman altyapısının iki gün üst üste hedef alındığı anlamına geliyordu .

15 Temmuz – Tanzanya ve Liberya bayraklı gemiler: Rus güçleri, Karadeniz deniz koridorunda ilerleyen Tanzanya ve Liberya bayraklı iki ticari gemiyi vurdu. Gemilerden birinin kaptanı öldü, üç mürettebat üyesi yaralandı .

18 Temmuz – Liman altyapısına geniş çaplı saldırı: Odesa bölgesindeki liman altyapısına düzenlenen büyük saldırıda Antigua ve Barbuda bayraklı bir ticari gemi de isabet aldı. Bir kişi öldü, üç kişi yaralandı; binalar, depolama tankları ve depolar hasar gördü . Saldırının ardından hareket kabiliyetini kaybeden VENTURO gemisindeki 17 Filipinli denizci Ukrayna Donanması tarafından kurtarıldı . Acil durum ekipleri çalışırken düzenlenen takip saldırısında müdahale araçlarının da zarar gördüğü bildirildi .

Ukrayna Hava Kuvvetleri, 17-18 Temmuz gecesi Odesa bölgesinin ana saldırı yönü olduğunu ve yedi füze ile 90 İHA tespit edildiğini açıkladı. Bildirilen füzeler arasında iki İskender-M balistik füzesi, iki Oniks gemisavar füzesi ve üç H-59/69 hava füzesi bulunuyordu .

20 Temmuz – Golden Leo saldırısı: Ayın en ağır tekil saldırısında, Odesa Limanı yakınlarında mısır taşıyan Gine-Bissau bayraklı Golden Leo gemisine üç seyir füzesiyle saldırı düzenlendi. Hindistan ve Suriye uyruklu mürettebatın bulunduğu gemide yangın çıktı ve 10 kişi öldü .

Arama-kurtarma çalışmaları gece boyunca sürdü. Sekiz mürettebat üyesi kıyıya çıkarıldı; ölenler arasında Ukrayna Deniz Limanları İdaresi'nden bir kılavuz kaptan da vardı .

Bombardımanın ölçeği

Odesa bölgesi Temmuz 2026 boyunca aralıksız saldırı baskısı altında kaldı. 11 Temmuz'dan itibaren beş gün boyunca her gün füze ve İHA'ların birlikte kullanıldığı geniş çaplı saldırılar düzenlendi; konutlar, sanayi alanları ve liman altyapısı vuruldu .

Ukrayna Hava Kuvvetleri'nin kayıtları, geceleri onlarca İHA'nın yanı sıra İskender-M, Oniks ve H-59/69 tipi füzelerin kullanıldığı saldırı dalgalarına işaret ediyor . Bununla birlikte, günde 13-15 hava saldırısı alarmı verildiği ve son bir haftada yaklaşık 300 hava hedefinin fırlatıldığı yönündeki rakamlar, eldeki kaynaklardan bağımsız olarak doğrulanamadı. Bu sayıların, arama sonuçlarında yer almayan Ukrayna Hava Kuvvetleri veya devlet başkanlığı brifinglerinden alınmış olması mümkün.

Karadeniz ticaret rotaları neden önemli?

Temmuzdaki tırmanış, Karadeniz'deki ticaret yolları üzerindeki mücadelenin genişlediğini gösteriyor . Rus saldırılarında Ukrayna'nın tarım ürünleri ihracatı için kullandığı limanlar ve sivil ticari gemiler hedef oldu. Saldırıya uğrayan gemiler Antigua ve Barbuda, Tanzanya, Liberya, Marshall Adaları, Gine-Bissau ve Togo bayraklarını taşıyordu .

Bu durum, Ukrayna'nın 2024'te oluşturduğu deniz koridorunun ardından Karadeniz'deki ticari seyrüsefer için yeni bir risk alanı oluşturuyor . Rusya Odesa limanlarını ve ticari gemileri hedef alırken, Ukrayna da Moskova ve Rusya'nın Karadeniz'deki hedeflerine İHA saldırıları düzenliyor .

Doğrulanamayan ve dikkatle ele alınması gereken noktalar

• Günlük alarm ve 300 hedef iddiası: Günde 13-15 hava saldırısı alarmı ve son haftada yaklaşık 300 hava hedefi rakamları, mevcut kaynaklar üzerinden bağımsız biçimde doğrulanamadı.
• 13 Temmuz saldırısındaki can kaybı: Togo bayraklı gübre gemisine yönelik saldırı ve beş mürettebat kaybı raporlandı; ancak ilk haberlerde can kaybı üç olarak verildi ve daha sonra beşe güncellendi .
• Ukrayna genelinde 2026'nın ilk yarısındaki sivil kayıplar: Mevcut kaynaklar, bu dönem için ülke çapında kapsamlı ve doğrulanabilir bir toplam sunmuyor. Bu nedenle Odesa bilançosu, Ukrayna'nın tamamına ilişkin bir sivil kayıp trendiyle burada karşılaştırılamıyor.
• Avrupa Birliği desteği: Şubat 2022'de başlayan tam kapsamlı işgalden bu yana AB'nin Ukrayna'ya toplam 194,9 milyar avro, bunun 70 milyar avrosu askeri amaçlarla olmak üzere destek verdiği yönündeki rakamlar, AB'nin kamuya açık güncellemeleriyle genel olarak uyumlu görünse de mevcut kaynak paketinde tek bir güncel resmi açıklamayla yeniden doğrulanmış değil.

Odesa'daki saldırılar, sivil can kayıpları ile Ukrayna'nın ihracat kapasitesine yönelik baskının aynı çatışma hattında birleştiğini ortaya koyuyor. Ancak saldırıların günlük yoğunluğu, ülke genelindeki sivil kayıplar ve uluslararası yardım rakamları değerlendirilirken, doğrulanmış resmi açıklamalarla teyit edilmemiş iddiaları birbirinden ayırmak gerekiyor.