Vietnam’da büyüme hızlandı, ancak yılın tamamında yüzde 10’u aşmak garanti değil

Vietnam ekonomisi 2026’nın üçüncü çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 9,95 büyüdü. Sonuç, ekonomistlerin tahminlerini aşarken yılın ilk dokuz ayındaki büyümeyi yüzde 9,01’e taşıdı. Ancak hükümetin tüm yıl için yüzde 10’un üzerinde büyüme hedefi henüz güvence altında değil.121317

Büyüme ivme kazandı, tahminleri geride bıraktı

GSYH büyümesi ilk çeyrekteki yüzde 8,15’ten ikinci çeyrekte yüzde 8,81’e, üçüncü çeyrekte ise yüzde 9,95’e yükseldi. Bu, 2022’nin üçüncü çeyreğinden bu yana kaydedilen en hızlı büyüme oldu. Bloomberg’in sekiz ekonomistin katıldığı anketindeki yüzde 8,65’lik medyan tahmini ve Standard Chartered’ın yüzde 8,7’lik öngörüsü de aşıldı.13173

İlk dokuz ayda büyümenin yüzde 9,01 olması güçlü bir performansa işaret ediyor; ancak yıllık hedefin üzerinde sonuç için son çeyreğin bu ortalamayı yukarı taşıması gerekecek. Gerekli büyüme hızı, çeyrek dönem GSYH’sinin yıllık hesaba nasıl yansıtıldığına bağlı.213

Sanayi, hizmetler ve yatırımlar büyümeyi taşıdı

İlk dokuz ayda sanayi ve inşaat yüzde 11,21 büyüdü ve toplam büyümeye yaklaşık yüzde 45 katkı sağladı. GSYH artışının yüzde 49,6’sını oluşturan hizmetler sektörü ise yüzde 8,69 genişledi. İç talep ve turizm hizmetlerdeki büyümeyi desteklerken kamu yatırımlarının daha hızlı hayata geçirilmesi ve büyük ölçekli projeler de sanayi ile inşaat faaliyetlerine katkı sağladı.18

Yabancı yatırımlarda hem yeni taahhütler hem de sahaya aktarılan sermaye dikkat çekti. İlk dokuz ayda kayıtlı doğrudan yabancı yatırım (FDI) yıllık yüzde 76,4 artarak 50,36 milyar dolara ulaştı; gerçekleşen, yani projelere aktarılan FDI ise yüzde 12,1 yükselişle 21,07 milyar dolar oldu. Kayıtlı yatırım taahhütleri, gerçekleşen yatırım ise fiilen ülkeye giren ve projelerde kullanılan fonları ifade ediyor.19

Reuters’ın aktardığına göre güçlü ihracat ve altyapı yatırımları da üçüncü çeyrek büyümesine destek verdi.1 İmalat, iç pazara dönük hizmetler ve yatırımların birlikte katkı sunması, büyüme ivmesinin yalnızca ihracata dayanmadığını gösteriyor.18

Eylül fazlası, dokuz aylık açığı kapatmadı

Eylülde mal ihracatı yıllık yüzde 39,1 artarak 59,48 milyar dolara, ithalat ise yüzde 45,8 yükselerek 58,21 milyar dolara çıktı. Böylece yılın ilk sekiz ayındaki açık döneminin ardından aylık bazda 1,27 milyar dolarlık dış ticaret fazlası kaydedildi.15

Ancak daha geniş tablo farklı: İthalatın ihracattan hızlı büyümesiyle Vietnam, ilk dokuz ayda yaklaşık 19,42 milyar dolarlık ticaret açığı verdi. Dolayısıyla eylüldeki fazla, aylık bir dönüş; yılbaşından bu yana oluşan açığın kapandığı anlamına gelmiyor.11

ABD, Vietnam’ın en büyük ihracat pazarı olmayı sürdürdü. İlk dokuz ayda bu ülkeye yapılan ihracat 140 milyar dolar olarak bildirildi. Bu yoğunlaşma, ticaret politikasındaki değişiklikleri görünüm açısından önemli kılıyor: sağlanan kaynaklardan biri, ABD’nin Temmuz 2026’da Vietnam mallarına yüzde 12,5 gümrük vergisi uyguladığını aktarıyor.15 Eldeki veriler Vietnam’ın ABD ile ikili ticaret fazlasının büyüklüğünü göstermediği için bu tutar yalnızca ihracat değerinden çıkarılamaz.

Enflasyon ve dış riskler yıl sonu görünümünü etkiliyor

Eylülde tüketici fiyatları yıllık bazda yüzde 5,08 yükseldi; ilk dokuz ay için bildirilen enflasyon oranı yüzde 4,52 oldu. Dünya Bankası’nın izleme raporu, ağustostaki enflasyon artışının bir bölümünü petrol fiyatları ve ulaşım maliyetlerindeki yükselişe bağladı. Bu, üretim büyürken enerji maliyetlerinin hane halkı ve işletmeler üzerindeki fiyat baskısını artırabileceğine işaret ediyor.514

Mevcut haber ve veriler enerji maliyetleri ile ticaret politikası risklerini ortaya koyuyor; ancak belirli bir elektrik arzı kısıtının büyümeyi ne ölçüde etkileyebileceğini sayısal olarak göstermiyor. Bu nedenle elektrik arzına ilişkin olası bir riskin son çeyrek görünümüne etkisi, yalnızca bu verilerden hareketle ölçülemiyor.

Üçüncü çeyrekteki güçlü sonuç Vietnam’ı çift haneli büyüme hedefine yaklaştırdı, fakat hedefe ulaşıldığı anlamına gelmiyor. Son çeyrekte ihracat talebinin, yatırımların ve sanayi ile hizmetlerdeki faaliyetin gücünü koruması belirleyici olacak. Dokuz aylık ticaret açığı, fiyat baskıları ve dış ticaretteki belirsizlikler ise iyimser tabloya eşlik eden başlıca riskler.11118