Dolar rallisi neden kalıcı görülmüyor?

Dolar eylül başından bu yana yüzde 3’ten fazla yükseldi. Yine de Reuters’ın 30 Eylül–2 Ekim tarihleri arasında yaptığı ankete katılan döviz stratejistlerinin çoğu, ABD para biriminin önümüzdeki yıl bu kazanımlarının büyük bölümünü geri vermesini bekliyor. Ancak kısa vadeli tablo daha farklı: Katılımcıların yüzde 80’i doların üç aylık tahminlerini aşmasını, bu tahminlerin altında kalmasından daha olası buldu. 3

Bu iki beklenti birbiriyle çelişmiyor. Dolar önümüzdeki haftalarda güçlü seyrederken daha uzun vadede zayıflayabilir. Stratejistlerin görünümünde belirleyici olabilecek başlıklar; ABD’de faizlerin ne kadar daha yükselebileceği, yüksek tahvil getirileriyle petrol fiyatlarının dolara ne kadar destek vereceği ve Avrupa’daki risklerin euroyu baskılamayı sürdürüp sürdürmeyeceği.

Ankette euro için öngörülen seviyeler

Anket sonuçlarını aktaran ikincil bir kaynağa göre medyan euro tahmini bir ay için 1,14 dolar, üç ve altı ay için 1,15 dolar, bir yıl içinse 1,16 dolar. 6 Bunlar gerçekleşmiş döviz kurları değil, anket katılımcılarının öngörüleri. Bu rakamların Reuters anketinin burada sunulan haber alıntısında yer almadığını, ikincil kaynaktan aktarıldığını da not etmek gerekiyor.

Kısa vadede euro bu tahmin yolunun altında kalabilir. Enerji fiyatlarının yükselmesi, enerji ithalatçısı ekonomileri zorlayabilir. Fransa’nın mali görünümüne dair kaygılar ve Avrupa tahvil piyasalarındaki baskı da euroya ağırlık yapıyor. Reuters’ın aktardığı bir stratejist, euro/dolar için 1,16 seviyesindeki üç aylık tahminini bu riskler nedeniyle yeniden değerlendirdiğini söyledi. Bu, söz konusu stratejistin bireysel tahmini; anket medyanıyla karıştırılmamalı. 17

Uzun vadeli dolar beklentisinin arkasında ne var?

Reuters anketine göre stratejistler, dolar rallisine rağmen uzun süredir korudukları zayıf dolar beklentilerinde yalnızca küçük değişiklikler yaptı. Mevcut haber alıntısı, her katılımcının gerekçesini ayrıntılı biçimde vermediğinden, bu beklentiyi tek bir nedene bağlamak doğru olmaz. 3

Öne çıkan açıklamalardan biri, piyasaların Fed’in faiz artışlarını tahmincilerin beklediğinden daha fazla fiyatlamış olabileceği. Daha önceki bir Reuters anketinde de stratejistler, Fed’in faizleri piyasanın fiyatladığı ölçüde artırmayacağını genel olarak öngörmüştü. 4 ABN AMRO da piyasa beklentileriyle kendi faiz tahmini arasında benzer bir fark olduğuna dikkat çekti; beklentilerin kendi tahminlerine yaklaşmasının doları eurodan daha fazla baskılayabileceğini savundu. 20

Piyasalar ABD’de daha az faiz artışı beklemeye başlarsa, doların desteklerinden biri zayıflayabilir. Ancak bu kesinleşmiş bir gelişme değil, gerçekleşmesi mümkün bir senaryo.

Doları destekleyen etkenler değişebilir mi?

Eylül ayındaki dolar rallisinde yükselen ABD Hazine tahvil getirileri ve Fed’in faizleri daha da artırabileceği beklentisi etkili oldu. Yüksek petrol fiyatları enflasyon kaygılarını artırırken Avrupa’daki enerji maliyetleri ve borç görünümüne ilişkin endişeler euroyu baskıladı. 217 Bu etkenler, stratejistler uzun vadede zayıf dolar beklese bile para biriminin kısa vadede güçlü kalabilmesini açıklıyor.

Ekonomik veriler faiz beklentilerinin ne kadar hızlı değişebildiğini de gösterdi. 30 Eylül’de ABD enflasyonundaki artışın beklentilerin altında kalması, piyasaların Fed faiz artışı olasılığına dair bahislerini azalttı. 2 Eylül ayı istihdam raporunun ardından yatırımcılar, Fed’in ekim toplantısında faizleri değiştirmeme ihtimalini yüzde 76 olarak fiyatladı; bu oran bir hafta önce yaklaşık yüzde 29’du. 11 Bu değişimler daha fazla sıkılaştırma beklentisini törpüledi, ancak doların uzun vadeli yönünü tek başına belirlemedi.

Zayıf dolar beklentisinin karşısındaki riskler

Petrol kaynaklı enflasyon ABD’de faizleri ve tahvil getirilerini yüksek tutarsa, doların kısa vadeli desteği sürebilir. Avrupa’nın enerji maliyetlerine maruz kalması ve Fransa’nın mali görünümüne ilişkin endişeler de euroyu baskılamaya devam edebilir. Reuters, yüksek ABD getirileri, artan petrol fiyatları ve Avrupa’nın bazı bölgelerindeki mali kaygıları doların euro karşısındaki desteğini koruyan etkenler arasında gösterdi. 17

Anketin en net mesajı zaman ufku farkı: Stratejistlerin çoğu önümüzdeki yıl için zayıf dolar görüşünü korurken, büyük bölümü doların üç aylık tahminlerini aşmasını daha olası görüyor. Bu tahminler genel beklentiyi yansıtıyor; son yükselişin hemen tersine döneceğine dair kesin bir öngörü anlamına gelmiyor. 3