Gazze’de ateşkes kırılganlığını korurken İsrail muhalefeti seçim için birleşiyor

Ekim 2025’te yürürlüğe giren Gazze ateşkesi çatışmaların ölçeğini azalttı ancak İsrail’in askerî operasyonlarını ve bildirilen can kayıplarını sona erdirmedi. Gazze Sağlık Bakanlığı, 24 Eylül 2026 itibarıyla 7 Ekim 2023’ten bu yana 73.928 Filistinlinin öldüğünü; ateşkesin başlamasından bu yana hayatını kaybedenlerin sayısının da 1.400’ü aştığını açıkladı. Bunlar bakanlığın bildirdiği rakamlar. 135

Ateşkesin uygulanmasına ilişkin temel sorular hâlâ masada: Hamas silahsızlanacak mı, İsrail Gazze’den ne zaman çekilecek, bölgenin yönetimi nasıl şekillenecek ve yeniden inşa için hangi koşullar sağlanacak? Öte yandan İsrail’de beş muhalefet lideri 27 Ekim’deki seçim öncesinde kampanyalarını koordine etme kararı aldı; ancak hükümeti nasıl kuracakları konusunda henüz anlaşmış değiller. 81011

Ateşkes, ölümleri ve İsrail operasyonlarını durdurmadı

Ateşkes 10 Ekim 2025’te yürürlüğe girdi. Gazze Sağlık Bakanlığı, 24 Eylül 2026’dan önceki 24 saat içinde beş kişinin daha öldüğünü bildirdi. Böylece bakanlığın 7 Ekim 2023’ten bu yana kaydettiği toplam can kaybı 73.928’e çıktı. Bakanlık, ateşkesin başlangıcından beri 1.400’den fazla kişinin öldüğünü de belirtti. 35

Birleşik Krallık hükümetinin Haziran 2026 tarihli bültenine göre ateşkese rağmen İsrail’in Gazze’deki askerî operasyonları ve hava saldırıları sürdü; yeni can kayıpları yaşandı ve sivil altyapı daha fazla zarar gördü. Bildirilen ölümler ve operasyonların devam etmesi, ateşkesin sahadaki şiddeti sona erdirmediğini gösteriyor. 1

Silahsızlanma, çekilme ve yönetim başlıkları çözümsüz

Ateşkes kapsamında teknokratlardan oluşan bir Filistin yönetim komitesi kuruldu ve Hamas Gazze’deki yönetimini feshetti. Ancak Dış İlişkiler Konseyi’nin (CFR) çatışma izleme kaynağına göre Hamas, İsrail saldırılarının sürdüğünü gerekçe göstererek silahsızlanmayı reddetti. Bu nedenle silahsızlanma ve İsrail’in çekilmesi, ateşkesin uygulanmasındaki başlıca çözülmemiş konular arasında yer alıyor. 8

Mevcut haber ve değerlendirmelerde bu adımlar için tarafların üzerinde uzlaştığı bir takvim bulunmuyor. İsrail operasyonlarının sürmesi de ateşkesten kalıcı bir savaş sonrası düzene geçişi zorlaştırıyor. 18

Yeniden inşa, güvenli barınma ihtiyacını da kapsıyor

Ekim 2025 ateşkesi, savaşı sona erdirme ve Gazze’yi yeniden inşa etme yönündeki daha geniş bir planın parçasıydı. Ancak yıkım ve insani kriz ağır olmaya devam ediyor. 1

Güvenli barınma ihtiyacı, karşılaşılan güçlüklerin somut örneklerinden biri. BM İnsani İşler Koordinasyon Ofisi’nin (OCHA) Eylül 2026 tarihli raporuna göre Gazze kentinde savaşta hasar görmüş bir konut binasının çökmesi sonucu, 12’si çocuk olmak üzere 21 kişinin öldüğü bildirildi. Raporda, daha uygun barınma olanağı bulunmadığı için çok sayıda kişinin güvenli olmayan binalarda yaşamayı sürdürdüğü de belirtildi. 4

Beş muhalefet lideri seçim öncesinde kampanyalarını eşgüdümlüyor

İsrail’de 27 Ekim 2026’da yapılması planlanan seçim, Hamas öncülüğündeki 7 Ekim 2023 saldırılarından bu yana düzenlenecek ilk ulusal seçim olacak. 9

Yair Lapid, Gadi Eisenkot, Naftali Bennett, Avigdor Lieberman ve Yair Golan, Netanyahu’ya karşı çabalarını koordine etme konusunda anlaştı. Planları arasında seçmen katılımını artırmak ve kampanya çalışmalarını eşgüdümlemek var; birbirlerine yönelik saldırıları da durdurma kararı aldılar. 1013

Bu anlaşma, kesinleşmiş bir koalisyon planından ziyade seçim kampanyasına yönelik bir iş birliği. Liderler, olası bir hükümete kimin başkanlık edeceği ya da hükümetin nasıl kurulacağı konusunda uzlaşmadı. Dolayısıyla Netanyahu’nun yerine geçecek ortak bir yönetim oluşturup oluşturamayacakları hâlâ açık bir soru. 1112