İklim afetlerine hazırlık ve onarım harcamaları yılda 80 milyar avroya ulaşabilir

Avrupa’da iklim kaynaklı aşırı hava olaylarının faturası artık yalnızca afet sonrasında yapılan onarımlardan ibaret değil. Bloomberg Intelligence’a göre Avrupa Birliği (AB) ve Birleşik Krallık hükümetlerinin iklim etkilerine hazırlık ve afet sonrası onarım harcamaları 2026’da 28,7 milyar avro olacak; 2035’te ise yılda yaklaşık 80 milyar avroya çıkacak. Kurum, 2035’e kadarki toplam harcamayı yaklaşık 500 milyar avro olarak öngörüyor.4

80 milyar avro neyi ölçüyor?

Tahmin gerçekleşirse yıllık harcama 2026’ya göre 51,3 milyar avro artmış, yaklaşık 2,8 katına ulaşmış olacak. Hesap, gelecekteki iklim etkilerine karşı alınacak önlemleri de aşırı hava olaylarının ardından yapılacak yeniden inşa çalışmalarını da içeriyor. Avrupa’nın dayanıklı hâle gelmesi için gereken toplam yatırımın hesabı değil; AB ve Birleşik Krallık hükümetlerine ilişkin bir harcama öngörüsü.45

2026 yazı neden önemliydi?

Sıcak hava dalgaları ve kuraklık, Avrupa’da orman yangını riskini artırırken sağlığı, işletmeleri ve tarımı da etkiledi. Avrupa Komisyonu’nun eylül ayında aktardığına göre yıl içinde yaklaşık 700 bin hektar alan yanmıştı.17 Yangınlar İspanya, Fransa ve Birleşik Krallık’taki toplulukların yaşamını da aksattı.16

Bu risklerin aynı dönemde yaşanması, yalnızca hasarlı varlıkları onarmaya odaklanmanın sınırlarını gösteriyor: Bir sonraki olaydan önce risklere maruz kalma düzeyini azaltmak da gerekiyor. Avrupa Çevre Ajansı (AÇA), sel, kuraklık, sıcak hava dalgası ve yangınların Avrupa’ya hâlihazırda yılda 40–50 milyar avroya mal olduğunu tahmin ediyor.2

Resmî yatırım ihtiyacı tahminleriyle karşılaştırılabilir mi?

Doğrudan karşılaştırılamaz. Avrupa Komisyonu için hazırlanan bir değerlendirmeye göre AB’nin iklim değişikliğine uyum için kamu ve özel sektör dâhil 2050’ye kadar yılda yaklaşık 70 milyar avro yatırım yapması gerekiyor.12 AÇA ise yalnızca tarım, enerji ve ulaştırma sektörlerini iklim etkilerine dayanıklı kılmanın, iklim senaryosuna bağlı olarak 2050’ye kadar yılda 53–137 milyar avro gerektirebileceğini belirtiyor. Ajansın bu sektörler için hesapladığı mevcut taahhütlü finansman yılda 15–16 milyar avro.2

Bloomberg’in 80 milyar avroluk rakamı 2035’te AB ve Birleşik Krallık hükümetlerinin hazırlık ve onarım harcaması için bir tahmin. Diğer rakamlar ise daha uzun bir dönemde AB’nin yatırım ihtiyaçlarını ölçüyor; AÇA’nın hesabı ayrıca belirli sektörlerle sınırlı. Kapsamlar farklı olduğu ve afet sonrası onarım önleyici yatırımla aynı anlama gelmediği için 80 milyar avroluk tahmin, uyum yatırımlarındaki açığın kapanacağını göstermiyor.4212

Harcamalar hangi alanlara yönelebilir?

Avrupa’daki iklim riskleri ve yetkili kurumların işaret ettiği sektörler dikkate alındığında su ve sel yönetimi, yangınlara hazırlık, sıcaklara karşı koruma ile tarım, enerji ve ulaştırma sistemlerinin güçlendirilmesi olası öncelikler.217 Avrupa Komisyonu, Eylül 2026’da bütünleşik bir iklim dayanıklılığı çerçevesi sunacağını söyledi. Ancak bu açıklama tek başına finansmanı sağlanmış bir program anlamına gelmiyor.17

Projeler hayata geçirildikçe mühendislik, inşaat, soğutma ve sigorta alanlarında faaliyet gösteren şirketler için fırsatlar doğabilir. Birleşik Krallık hükümetinin değerlendirmesi altyapı, soğutma, sigorta ve finansal hizmetleri daha geniş uyum pazarının parçaları olarak tanımlıyor; bu pazar tahmini, AB ve Birleşik Krallık hükümetlerinin harcama tahmini değil. Eldeki kanıtlar, belirli şirketleri olası kazananlar olarak göstermeye veya gelecekteki gelirlerini hesaplamaya yeterli değil.1