Akdeniz’de seyreden ticaret gemilerindeki yük konteynerlerine gizlenmiş Rus yapımı Gerbera insansız hava araçlarının (İHA) fırlatılabileceği iddiası gündemde. Ancak şu an anlatılan, olası bir operasyon senaryosu. Bir saldırı emri verildiğini, hazırlık yapıldığını veya saldırı düzenlendiğini gösteren doğrulanmış bir bilgi kamuoyuna sunulmuş değil.
2
7
El Mundo ne yazdı?
İspanyol gazetesi El Mundo, 23 Eylül 2026’da ABD istihbaratının Avrupa hükümetleriyle İspanya, Fransa veya İtalya’dan birini hedef alabilecek olası bir operasyona ilişkin uyarı paylaştığını yazdı. Haberdeki senaryoya göre İHA’lar, Akdeniz’deki ticaret gemilerinde bulunan yük konteynerlerine gizlenip denizden fırlatılabilir. Litvanya Savunma Bakanlığı’na yakın olduğu belirtilen bir kaynak, kullanılabilecek modelin Gerbera olabileceğini söyledi.
2
7
13
Burada kritik ayrım, gazetenin kaynaklarına dayandırdığı anlatımla bağımsız olarak doğrulanmış istihbarat arasındaki fark. El Mundo haberinin aktarımlarında isimsiz bir Litvanya Savunma Bakanlığı kaynağına, Baltık ülkelerinden diplomatik kaynaklara ve savunma analistlerine atıf yapılıyor. İddia edilen istihbaratın kendisi yayımlanmadı; CIA ve adı geçen üç hükümet de uyarıyı kamuoyu önünde doğrulamadı. Dolayısıyla eldeki haberler, Rusya’nın böyle bir operasyon düzenlemeye karar verdiğini ortaya koymuyor.
7
13
İtalya ne diyor?
Haberlerde, İtalyan makamlarının bu tür bir uyarı aldıklarını reddettiği belirtiliyor. Muhalefet milletvekili Lia Quartapelle ise hükümetten ne bildiğini ve nasıl karşılık verdiğini açıklamasını istedi. Bu yanıt, uyarının kimlere iletildiği sorusunu açık bırakıyor; tek başına ne tarif edilen yöntemin uygulanamaz olduğunu ne de somut bir tehdidin bulunduğunu kanıtlıyor.
2
8
Diğer İHA olayları iddiayı destekliyor mu?
Diğer olaylar Avrupa’daki güvenlik kaygılarının neden arttığını anlamaya yardımcı olabilir, fakat Akdeniz’de ticaret gemisinden İHA fırlatılacağı iddiasını doğrulamaz. Almanya’da şüpheli İHA faaliyetleri, Moldova’da ise hava sahası ihlalleri bildirildi. Litvanya’da NATO görevi yapan bir İtalyan savaş uçağı bir Gerbera İHA’sını düşürdü. Litvanya Cumhurbaşkanı’na göre İHA’nın hedefi büyük olasılıkla Litvanya değil, Ukrayna’ydı. Bu olayların hiçbiri Akdeniz’deki bir ticaret gemisiyle bağlantı kurmuyor.
13
1
6
17
Denizaltı kablolarına ilişkin haberler de aynı dikkatle ele alınmalı. Svalbard yakınlarındaki kablolara yönelik şüpheli bir faaliyet ve Baltık Denizi’ndeki kablolarda geçmişte meydana gelen hasarlar ayrı olaylar. Bunlar, konteynerden İHA fırlatılmasına yönelik bir operasyonun başladığının kanıtı değil.
2
3
2027 seçimlerinden neden söz ediliyor?
Bazı haberlerde, üç ülkedeki 2027 seçim dönemleri öncesinde istikrarsızlık yaratmanın olası bir hibrit operasyonun — askerî saldırı dışındaki yöntemlerle de baskı kurmayı amaçlayan bir faaliyetin — hedefi olabileceği öne sürülüyor. Bu, varsayımsal bir saldırının amacına ilişkin yorum; Rusya’nın saldırı ya da seçimlere müdahale kararı aldığına dair doğrulanmış kanıt değil. Asıl açık sorular, iddia edilen istihbarat uyarısının anlatıldığı biçimiyle var olup olmadığı ve somut bir plana işaret edip etmediği.
2
18