CXMT’nin Pekin’deki NAND hamlesi: DRAM’den kalıcı depolamaya genişleme planı

CXMT’nin 18 Eylül itibarıyla yeni Pekin tesisinde NAND flash için Ar-Ge ve deneme üretim hattı hazırladığı bildiriliyor. Bu, şirketin ağırlıkla faaliyet gösterdiği DRAM alanının dışına çıkarak kalıcı depolama belleğine yönelmesi anlamına geliyor. Yine de bu aşamada açıklanmış bir ticari, yüksek kapasiteli NAND fabrikasından söz etmek için yeterli bilgi yok. 1

Pekin’de tam olarak ne planlanıyor?

Reuters’ın kaynaklarına göre CXMT, Pekin’deki yeni tesisinde NAND flash bellek için Ar-Ge odaklı bir üretim hattı kurmayı planlıyor. Şirketin ayrıca başkentte NAND geliştirmeyi projeleri arasına alan bir araştırma enstitüsü oluşturduğu belirtiliyor. 1

CXMT’nin olası müşterilerle NAND planlarını görüştüğü de bildirildi. Bunlar arasında, yapay zekâ sistemleri ve süper bilgisayar depolama ürünlerinde NAND kullanmak isteyen adı açıklanmayan yeni bir girişim bulunuyor. 1

Buradaki ayrım önemli:

• DRAM, işlemcinin çalışırken hızla eriştiği geçici çalışma belleğidir.
• NAND flash ise telefon, bilgisayar, SSD ve veri merkezlerinde veriyi kalıcı olarak saklamak için kullanılır. 1

Dolayısıyla NAND, CXMT’nin mevcut DRAM portföyünün alternatifi değil, onu tamamlayan bir ürün alanı olur.

CXMT neden şimdi NAND’a yöneliyor?

Yapay zekâ sunucularından gelen talep, küresel bellek piyasasında arz sıkışıklığı yarattı. Sektör yöneticileri bu durumun en az 2027’ye kadar devam edebileceğini öngörüyordu. Üreticilerin yatırımlarını DRAM ve yüksek bant genişlikli bellek (HBM) tarafına kaydırması da NAND kapasite artışını sınırladı. 1

CXMT açısından NAND’a giriş, yalnızca DRAM satan bir tedarikçi olmaktan çıkıp yerli yapay zekâ, sunucu, veri merkezi, depolama sistemi, bilgisayar ve cihaz üreticilerine daha kapsamlı ürün sunabilme ihtimali taşıyor. Yapay zekâ ve süper bilgisayar depolaması için müşteri görüşmelerinin bildirilmiş olması, bu yönelimin en somut işareti. 1

Sıkı arz koşulları, Çinli bellek üreticilerinin bazı yurt içi müşteriler karşısındaki fiyat pazarlık gücünü de artırabilir. Buna karşın CXMT ve YMTC’nin ürün karması, küresel pazar liderlerine kıyasla hâlâ daha düşük fiyatlı segmentlere daha fazla maruz kalıyor. 1

YMTC ve küresel NAND liderleri için rekabet ne kadar artar?

Bu girişim, CXMT’yi Çin’in yerleşik NAND lideri YMTC ile doğrudan aynı pazara taşır. İki şirket şimdiye kadar büyük ölçüde farklı alanlarda konumlanmıştı: CXMT DRAM’de, YMTC ise NAND’da öne çıkıyordu. Ancak bu sınır zaten zayıflamaya başlamıştı; Reuters daha önce YMTC’nin müşterilere düşük güç tüketimli DRAM örnekleri gönderdiğini bildirmişti. 1

CXMT’nin planı gerçekleşirse Samsung, SK hynix ve Micron için de potansiyel bir NAND rakibi ortaya çıkmış olur. Samsung, 2026’nın ikinci çeyreğinde yüzde 29,3 ile en yüksek NAND gelir payına sahipti; onu SK hynix ve Micron izliyordu. 1

Ancak bu durum CXMT’nin yakın vadede bu üreticilerle NAND teknolojisi veya üretim ölçeğinde eşit seviyeye geldiği anlamına gelmiyor. Bildirilen proje bir Ar-Ge ve deneme üretim hattı; mevcut liderler ise yıllardır yüksek hacimli üretim yapan şirketler. 1

Henüz bilinmeyen kritik noktalar

Reuters’ın haberi aşağıdaki sorulara yanıt vermedi:

• NAND Ar-Ge ve deneme hattı ne zaman faaliyete geçecek? 1
• CXMT deneme çalışmalarını yüksek hacimli ticari NAND üretimine dönüştürecek mi? 1
• Kullanılacak teknoloji, üretim süreci, katman sayısı veya mimari ne olacak? 1
• Hat kapasitesi, verim oranı, ticari sevkiyat tarihi ve satış hacmi hedefleri nedir? 1

Bu nedenle, CXMT üretimi NAND’ın küresel bellek arz sıkışıklığını kısa sürede hafifleteceği ya da yakın zamanda SSD ve sunucu depolama pazarına anlamlı ölçekte tedarik sağlayacağı sonucuna varmak için yeterli kanıt bulunmuyor. 1

Diğer CXMT projeleriyle karıştırılmamalı

Pekin’deki ayrı DRAM kapasite planı: Ağustosta yayımlanan ayrı bir haberde CXMT’nin, Pekin’in Yizhuang bölgesinde ikinci bir 12 inç bellek fabrikası kurmayı değerlendirdiği ve finansman görüşmeleri yürüttüğü belirtilmişti. Bu haber kapasite artışı ve finansman görüşmeleriyle ilgiliydi; yeni tesisin ticari NAND fabrikası olacağını teyit etmiyordu. 3

HBM çalışmaları: CXMT’nin küçük miktarlarda HBM3E üretimine başladığı yönündeki haberler, DRAM yongalarının üst üste istiflendiği ve yapay zekâ işlemcilerinde kullanılan yüksek bant genişlikli bellek çalışmalarına ilişkin. Bu faaliyet NAND flash geliştirmesinden ayrıdır. 2 Ayrı bir haberde CXMT’nin HBM3 deneme üretim veriminin yaklaşık yüzde 25 olduğu, seri üretim için atıf yapılan yaklaşık yüzde 80 eşiğinin oldukça altında kaldığı öne sürüldü. Bu oran, NAND için bildirilmiş bir verim oranı olarak yorumlanmamalı. 5

“XStacking” iddiaları: 18 Eylül tarihli Reuters haberi XStacking adlı bir teknolojiye ya da belirli bir NAND birleştirme/istifleme sürecine yer vermedi. Bu önerilen hat için XStacking, üretim süreci veya yol haritası atfetmeye yetecek kanıt bulunmuyor. 1

Halka arz ve finansman: CXMT, temmuzdaki halka arzında 57,92 milyar yuan (8,6 milyar dolar) toplamıştı. Ayrı Pekin DRAM tesisi projesi için de yerel yönetim destekli bir teknoloji üretim merkeziyle erken aşamada finansman görüşmeleri yapıldığı bildirilmişti. Bu gelişmeler genişleme için mali destek olduğunu gösterse de NAND Ar-Ge hattına ayrılmış yatırım bütçesini, kapasiteyi veya üretim hedefini doğrulamıyor. 1 3