Yapay zekâ güvenliği endişeleriyle OpenAI ve Anthropic’in Hyperliquid değerleri düştü

Hafta sonu Hyperliquid’de OpenAI ve Anthropic’e ilişkin sözleşmelerde görülen düşüş, iki özel şirket için kesin veya resmî bir yeniden değerleme anlamına gelmiyor. Yine de hareket, yapay zekâ güvenliği tartışmalarının kızıştığı bir dönemde, küçük ve yüksek spekülasyonlu bir piyasada risk algısının hızla değişebildiğini gösterdi.

OpenAI’de %11, Anthropic’te %4 düşüş

Hyperliquid’deki sentetik sözleşmeler OpenAI’nin ima edilen değerini yaklaşık 1,465 trilyon dolara taşıdı; bu yaklaşık %11’lik düşüş demekti. Anthropic’in ima edilen değeri ise yaklaşık %4 gerileyerek 2,07 trilyon doların biraz üzerinde kaldı. Birkaç saat içinde yaklaşık 270 milyar dolarlık ima edilen değer silinmiş olsa da iki şirketin toplamı hâlâ 3,5 trilyon doların üzerindeydi. 5

Bu rakamlar dikkat çekici olsa da şirketlerin resmî değerlemeleri olarak okunmamalı. Sözleşmeler üzerinden OpenAI ya da Anthropic hisseleri el değiştirmedi; fiyatları da şirketlerin kendisi belirlemedi.

Hyperliquid’de işlem gören şey neydi?

Söz konusu ürünler, bir şirketin ima edilen değerlemesi üzerine pozisyon almayı sağlayan sentetik sürekli vadeli türev sözleşmelerdi. Hisse sahipliği, oy hakkı, şirket varlıkları üzerinde talep ya da özel şirket hissesine dönüşüm hakkı vermiyorlardı. Sözleşme fiyatı, piyasanın şirket için kullandığı varsayımsal piyasa değeri ölçütünden ibaretti. 32

Bu ayrım önemli. Böyle bir piyasadaki fiyat; sınırlı işlem derinliği, kaldıraç, fonlama mekanizması ve referans piyasanın tasarımı gibi unsurlardan güçlü biçimde etkilenebilir. Bu nedenle bir yatırım turundaki fiyatla, halka arz fiyatıyla veya şirketin onayladığı değerlemeyle aynı şey değildir.

Verilen haberlere göre Anthropic sözleşmesi, son 24 saatin ortalama fiyatında donduruldu ve uzlaşıya bağlandı; dolayısıyla Hyperliquid’de artık işlem görmüyor. 5

Güvenlik uyarıları neden fiyat anlatısının parçası oldu?

Satış dalgası, daha önce OpenAI’de, ardından Anthropic’te çalışan araştırmacı Jacob Coxon’ın uyarılarına yönelik ilginin arttığı döneme denk geldi. Coxon, Anthropic’ten ayrılırken iki laboratuvarı da “hayatlarımızla kumar oynamakla” suçladı. Giderek daha yetenekli sistemlerin insanüstü hâle gelebileceğini, bilgisayar sistemlerini hackleyebileceğini ve on yılın sonuna kadar felaket niteliğinde sonuçlara yol açabileceğini savundu. 14

Coxon’ın mesajının geniş yankı bulmasında her iki laboratuvardaki deneyimi ve Anthropic’teki hisse hakkı kazanılmadan önce ayrıldığına ilişkin haberler etkili oldu. 15

Uyarısının odağı, gelecekteki gidişattı: yeterince denetlenmeyen, kendini geliştirebilen yapay zekâ sistemlerine doğru bir yarış. Bu, mevcut modellerin bugün insanlığın yok olmasına yol açabilecek kapasitede olduğu yönünde kanıt sunmuyor. Tartışmadaki daha yakın vadeli riskler; kötüye kullanım, siber saldırılar ve yetersiz güvenlik önlemleri. Yok oluş senaryosu ise yeteneklerin hızla daha da ilerlemesine ve kontrol mekanizmalarının başarısız olmasına bağlı. 14

Anthropic’in hizalama lideri Evan Hubinger da uzun vadeli kaygının ciddiyetini kamuoyu önünde vurgulayarak, yapay zekâ nedeniyle insanlığın yok olma ihtimalini %10’un üzerinde gördüğünü söyledi. 4

Halka arz tartışması ve Altman’ın kararı

David Sacks, Coxon’ın iddiaları incelenene kadar Anthropic’in planlanan halka arzının duraklatılması çağrısında bulundu. 4

OpenAI cephesinde CEO Sam Altman, şirketin 2026’da halka açılmayacağını söyledi. Altman, güvenlik ve hizalama alanında yapılması gereken çalışmalar nedeniyle şu anda halka arzın “akılcı olmayan” bir adım olacağını belirtti. On yılın sonuna kadar yapay zekânın insanlığın yok olmasına neden olma ihtimalinin %10 bile olmasının kabul edilemez olduğunu da ifade etti. 2

Haberlerde, olası halka arz için en erken 2027’nin işaret edildiği aktarıldı. 3

Öte yandan Anthropic’in, bildirilen 965 milyar dolarlık özel piyasa değerlemesine karşılık, halka açık piyasalarda yaklaşık 2 trilyon dolar değerleme hedeflediği bildirildi. Ancak mevcut kaynaklar tamamlanmış bir halka arz başvurusunu veya kesin bir işlem tarihini bağımsız olarak doğrulamıyor; bu nedenle bu bilgiler kesinleşmiş gelişmeler değil, haberlerde yer alan beklentiler olarak değerlendirilmelidir. 7

Yatırımcılar bu hareketten ne anlamalı?

Hyperliquid’deki düşüş, bazı yatırımcıların iki şirkete hâlâ olağanüstü yüksek değerler biçerken güvenlik ve kurumsal yönetim riskleri için bir iskonto uygulamaya başladığını düşündürüyor. Ancak sözleşmelerin yapısı ve muhtemel likidite sınırlamaları, bu fiyat değişimini OpenAI veya Anthropic’in değeri konusunda geniş ve güvenilir bir piyasa uzlaşması saymayı engelliyor.

Daha kalıcı işaret, yapay zekâ sektöründeki temel gerilim: Yatırımcılar istisnai büyüme beklentisini fiyatlamayı sürdürüyor; buna karşılık şirket yöneticileri ve içeriden araştırmacılar, yetenek artışının hizalama, siber güvenlik, denetim ve yönetişim mekanizmalarını geride bırakıp bırakmadığını tartışıyor. Ayrışma, mevcut yapay zekâ sistemlerinin anlamlı riskler taşıyıp taşımadığından çok; bu risklerin ne kadar hızlı ağırlaşabileceği, gönüllü önlemlerin yeterli olup olmadığı ve düşük olasılıklı fakat varoluşsal bir sonuca ne kadar ağırlık verilmesi gerektiği üzerinde yoğunlaşıyor. 124